Page 7 - Binh Pháp Tôn Tử

Thiên 03 Mưu công

Tôn Tử nói:

Đại phà m cái phép dụng binh, là m cho c ả nướ c địch
khuất phục trọn vẹn là thượng sách, đánh nó là kém hơn.
Là m cho toà n quân địch chịu khuất phục là thượng sách,
đánh nó là kém hơn. Là m nguyên lữ quân địch khuất phục
là thượng sách, đánh nó là kém hơn. Là m nguyên một tốt
địch khuất phục là thượng sách, đánh nó là kém hơn. là m
nguyên một ngũ địch khuất phục là thượng sách, đánh nó
là kém hơn. Thế nên bách chiến bách thắng cũng chưa
phải cách sáng suốt trong sự sáng suốt. Không cần đánh
mà là m kẻ địch khuất phục mới gọi là sáng suốt nhất
trong sự sáng suốt. Cho nên thượng sách trong vi ệc
dùng binh là lấ y mưu lược để thắng địch, kế đó là thắng
địch bằng ngoại giao, kế nữa là dùng binh thắng địch, hạ
sách là tấn công thà nh trì. Đánh thà nh là biện pháp bất
đắc dĩ, chế tạo chiến xa, vũ khí phải mất 3 tháng mới
hoà n thà nh, chuẩn bị binh mã lạ i mất 3 tháng nữa.
Tướng sốt ruột xua quân đánh thà nh, thương vong 3
phần mất 1 mà vẫn chưa hạ được. Đó chính là cái hại của
việc đánh thà nh. Cho nên người giỏi dụng binh, thắng
địch mà không phải giao chiến, đoạt thà nh mà không cần
tấn công, phá quốc mà không cần đánh lâu, nhất địch
phải dùng mưu lược toà n thắng mà thủ thắng trong thiên
hạ, quân không mỏi mệt mà vẫn già nh được thắng lợi
hoà n toà n.

Phép dụng binh, gấp mười lần địch thì bao vây, gấp năm
lần địch thì t ấn công, gấp đôi chì chia ra mà đánh, bằng
đị ch thì phả i đánh khéo, kém đị ch thì rút, tránh giao
tranh với địch. Binh yếu mà đánh thẳng t ất bị bắt là m tù
binh. Tướng soái là trợ thủ của quốc gia, trợ thủ t ốt thì
nước cường thị nh, kém thì nước suy yế u. Vua có thể
gây bất lợi cho việ c quân trong 3 trường hợ p: không biết
quân không thể tiến mà bắt tiến, không biế t quân không
thể thoái mà bắt thoái, đó là trói buộc quân đội. không biết

7