Page 111 - การเรียนรู้สู้ภัยธรรมชาติ 3 สค32032 ม.ปลาย
P. 111
เรือ่ งท่ี 2 ลกั ษณะการเกิดหมอกควัน
ฝุ่นละอองที่มีอยู่ในบรรยากาศโดยทั่วไปมีขนาดตั้งแต่ 0.002 ไมครอน ซึ่งมองด้วยตา
เปล่าไม่เห็น ไปจนถึงขนาดใหญ่กว่า 500 ไมครอน ซ่ึงเป็นฝุ่นทรายขนาดใหญ่มองเห็นได้ด้วยตา
เปล่าฝุ่นละอองที่แขวนลอยอยู่ในอากาศได้นานมักจะเป็นฝุ่นละอองขนาดเล็กซ่ึงมีขนาด
เส้นผ่าศูนย์กลางน้อยกว่า 10 ไมครอน หากมีการไหลเวียนของอากาศและกระแสลม ก็จะทาให้
แขวนลอยอยู่ในอากาศได้นานมากขึน้ ฝุ่นละอองท่ีมขี นาดใหญ่ คือขนาดเส้นผ่าศูนย์กลางใหญ่กว่า
100 ไมครอนอาจแขวนลอยอยู่ในบรรยากาศไดเ้ พยี ง 2-3 นาที แต่ฝนุ่ ละอองทม่ี ีขนาดเลก็ กว่า 0.5
ไมครอน อาจแขวนอยู่ในอากาศได้นานเป็นปี
ชน้ั บรรยากาศที่มีอณุ หภูมิผกผันและเตม็ ไปดว้ ยหมอกควันเปรยี บเสมือนกาแพงที่กนั้ ไมใ่ ห้
ฝุ่น ควันลอยข้ึนไปยังบรรยากาศช้ันบนได้ มักเกิดในช่วงฤดูหนาวก่อนเข้าสู่ฤดูร้อน เพราะเป็นช่วง
ทอ่ี ากาศนิ่ง ชัน้ ของอากาศเยน็ มีความหนาแนน่ สูงกว่า และมีความช้ืนน้อยกว่า จากสภาพความกด
อากาศสูงดงั กล่าวทาให้ฝนุ่ ละอองขนาดเล็กไม่ถูกพัดพาขึ้นสู่ชนั้ บรรยากาศระดับสูง แต่จะวนเวียน
อยู่ในระดับท่ีประชาชนอยู่อาศัย จึงกลายเป็นลักษณะโดมอากาศ ดังนั้นฝุ่นควันจึงถูกกักไว้ และ
ส่งผลกระทบทางสุขภาพอยา่ งหลกี เล่ยี งไมไ่ ด้
หมอกควันประกอบด้วยฝุ่นละอองขนาดเล็กกว่า 10 ไมครอน (PM10) ซ่ึงเกิดจาก
กระบวนการเผาไหม้หรือสันดาปท่ีไม่สมบูรณ์ ฝุ่นละอองขนาดเล็กเหล่าน้ีสามารถเข้าสู่ระบบ
ทางเดินหายใจของมนุษย์ และจะเกาะตัวหรือตกตะกอนได้ในส่วนตา่ ง ๆ ของระบบทางเดนิ หายใจ
ก่อให้เกิดการระคายเคืองและทาลายเนื้อเยื่อของอวัยวะนั้น ๆ เช่นเน้ือเย่ือปอด ซึ่งหากได้รับใน
ปริมาณมากหรือในช่วงเวลานาน จะสามารถสะสมในเน้อื เยอื่ ปอด เกิดเป็นพงั ผืดหรือแผลข้ึนได้ ทา
ให้การทางานของปอดเส่ือมประสทิ ธิภาพลงทาให้หลอดลมอักเสบ เกิดหอบหืดถงุ ลมโป่งพอง และ
มโี อกาสเกิดโรคระบบทางเดนิ หายใจเน่ืองจากตดิ เช้ือเพ่ิมขึ้นได้
2.1 สาเหตแุ ละปัจจัยการเกดิ หมอกควนั
2.1.1 สาเหตขุ องการเกดิ หมอกควนั ประกอบดว้ ย
1) ไฟป่า ไฟป่าเป็นสาเหตุสาคัญท่ีทาให้เกิดหมอกควัน การเผาไหม้เชื้อเพลิง
จาพวกเศษไม้ เศษใบไม้ เศษวัชพืช ปริมาณมาก ทาให้เกิดเป็นหมอกควันปกคลุมอยู่ในบริเวณที่
เกิดไฟป่าและพื้นที่ใกล้เคียง เมื่อมีการพัดพาของกระแสลมจะทาให้หมอกควันกระจายตัวไปยัง
พืน้ ท่ีอน่ื ๆ
ชดุ วิชา การเรยี นรสู้ ภู้ ยั ธรรมชาติ 3 - 101
