Page 28 - TOP ONE SEJARAH TG3

Sejarah Ting. 3 KSSM Jawapan
• Datu Patinggi Ali bersetuju untuk berunding • Pada tahun 1861, James Brooke memperoleh
dengan James Brooke. kawasan Sungai Rajang
(b) • Strategi rundingan • Melibatkan Oya, Mukah, Tatau dan Bintulu.
• Berunding dengan Pengiran Raja Muda Hashim • Setelah berjaya membantu menghapuskan
• untuk menamatkan kekacauan di Sarawak. kebangkitan orang tempatan.
• Pengiran Raja Muda Hashim menawarkan • Pada tahun 1883, Charles Brooke mendapatkan
Sarawak. Baram dan seluruh lembangan Sungai Baram
• Strategi ugutan daripada Sultan Brunei.
• Pertama, mengugut akan menyerang kedudukan • Pada tahun 1885, Charles Brooke memperoleh
Pengiran Raja Muda Hashim di Kuching apabila kawasan di Sungai Trusan.
pengiran berdolak-dalik dan tidak bersetuju • Pada tahun 1890, Charles Brooke memperoleh
dengan rundingan tersebut. Limbang apabila penduduk Limbang bersetuju
• Tindakan tersebut menyebabkan Pengiran untuk menyertai Sarawak.
Raja Muda Hashim bersetuju menyerahkan • Pada 12 Januari 1905, kerajaan Sarawak
pemerintahan Sarawak kepada James Brooke. memperoleh hak ke atas Lawas (yang sebelum
• Kedua, mengugut Sultan Brunei, iaitu Sultan Omar ini dimiliki oleh SBUB).
Ali Saifuddin apabila tiba di istana Sultan Brunei (b) • Memperoleh bantuan dan sokongan daripada
dengan diiringi oleh angkatan tentera laut tentera laut British.
British. • Menggunakan kapal perang HMS Dido untuk
• Sultan Brunei bersetuju menyerahkan Sarawak menghancurkan kubu orang Iban di Sungai
kepadanya. Saribas dan Sungai Skrang.
• Strategi Perjanjian • Menentang kebangkitan orang tempatan.
• Perjanjian 1841, James Brooke memerintah • Menganggap orang Iban dan penduduk tempatan
Sarawak dan menguasai hasilnya. yang bangkit menentangnya sebagai lanun.
• Perjanjian 1842, James Brooke menguasai • Memperoleh sokongan sebahagian masyarakat
Sarawak dari kawasan Tanjung Datu ke Sungai tempatan.
Samarahan. • Mengambil kesempatan daripada pertelingkahan
• James Brooke menguasai semua hasil pendapatan yang wujud dalam masyarakat tempatan.
kawasan tersebut. • Di Mukah, konflik berlaku di antara Pengiran
• Strategi ketenteraan Matusin dan Pengiran Ersat.
• James Brooke mendapatkan bantuan angkatan • Brooke memberi sokongan kepada Pengiran
tentera laut British melalui sokongan kapal HMS Matusin sehingga berjaya memecahkan kekuatan
Dido untuk melancarkan strategi ketenteraan di masyarakat tempatan di Mukah.
Sarawak. • Menghapuskan tokoh tempatan yang menentang
• HMS Dido digunakan untuk memerangi ancaman kedudukannya.
lanun yang mengganggu perdagangan dan • James Brooke berjaya menyingkir tokoh tempatan
ketenteraman Sarawak. yang menentangnya.
(c) Kekacauan yang berlaku perlu dijadikan iktibar: • Sharif Masahor dituduh terlibat dalam pakatan
• Perpecahan rakyat membuka ruang kepada menyingkirkan Brooke
campur tangan kuasa luar. • dibuang negeri ke Singapura.
• Perpaduan rakyat menjamin keutuhan • Datu Patinggi Abang Abdul Ghafur bin Abang
pemerintahan. Qahar dibuang negeri ke Melaka.
• Sentiasa berwaspada terhadap kuasa luar. • Memperkukuhkan pertahanan Sarawak.
• Memelihara kedaulatan negara tanggungjawab • James Brooke mendirikan benteng dan kubu yang
kita semua. dilengkapi dengan meriam.
• Sentiasa menguatkan jati diri bagi menghadapi • Membina kubu di Sungai Skrang pada tahun 1849.
cabaran kuasa luar. • Bagi memerhati pergerakan kaum Iban Skrang
• Rakyat hendaklah menghormati undang-undang selepas berakhirnya Perang Beting Maru.
negara. • Mendapatkan sokongan kewangan daripada
2. (a) • James Brooke memperoleh kawasan Kuching pemodal Eropah.
pada tahun 1841. • Antaranya ialah Baroness Angela Burdett-Counts.
• Kemudian merangkumi kawasan dari Tanjung Datu (c) Usaha bagi menjamin hak dan kepentingan
ke Sungai Samarahan. penduduk temaptan Sarawak:
• Sejak tahun 1840-an, James Brooke berjaya • Menjalankan tugas dengan jujur.
menguasai Batang Lupar dan Sungai Saribas. • Memastikan pentadbiran Brooke telus.
• Pada tahun 1853, James Brooke menggunakan • Memastikan dasar baharu tidak menjejaskan hak
lanun sebagai alasan. dan kepentingan penduduk tempatan.
• Berjaya menghapuskan penentangan orang Iban • Menjadi perantaraan penduduk tempatan dengan
di Saribas dan Batang Lupar. pentadbir / kerajaan Brooke.
• James Brooke memperoleh Sadong, Batang • Memastikan pentadbiran tempatan tidak terancam.
Lupar, Saribas dan Kalaka. • Memastikan perpaduan rakyat tidak terjejas.

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. J12

12 Jaw Top 1 Sej Tg3.indd 12 15/11/2019 6:08 PM