Page 76 - MT_Catalogue
P. 76

L-Ewropa: Unità u Diversità   L-Uċuħ Diversi tal-Kristjaneżmu                                                                                                                       L-Ewropa: Unità u Diversità   L-Uċuħ Diversi tal-Kristjaneżmu
















                                                                                                                                                               Il-Bibbja ta’ San Ġlormu:


                                                                                                                                                                                 Il-Vulgata





                                                                                                                                          Dan id-dokument bil-Latin huwa magħruf bhala l-Bibbja   Ftit nafu fuq l-istorja ta’ dan il-Kodiċi. F’April tas-sena
                                                                                                                                          ta’ San Ġlormu. Huwa imqassam b’dan il-mod: prologu   1494, Clemente Sernigi, kummerċjant minn Firenze,
                                                                                                                                          mit-traduttur, San Ġlormu; Il-Profeti (jew Kummenti)   ikkummisjona Bibbja flimkien ma’ volum tas-Sentenzi
                                                                                                                                          minn Nikola ta’ Lira; il-Bibbja; Żjieda u Repliki minn   ta’ Pedro Lombardo permezz ta’ att nutarili ma’ Vante
                                                                                                                                          awturi diversi.                                     Gabriel de Atavante.

                                                                                                                                          San Ġlormu (Eusebius Sophronius Hieronymus, c. 347   Aktar  tard,  il-Bibbja  ta’  San  Ġlormu  kienet  mogħtija
                                                                                                                                         - 420) kien saċerdot u teologu li qaleb għal-Latin il-parti   lill-Monasteru ta’ Santa Maria de Belém tal-Ordni ta’
                                                                                                                                          l-kbira tal-Bibbja fis-sena 382 WK. It-traduzzjoni tiegħu,   San  Ġlormu  fil-Portugal.  Matul  l-ewwel  invażjoni  ta’
                                                                                                                                          li tinsab hawnhekk, biż-żmien bdiet tissejjah il-Vulgata.  Napuljun  fil-Portugal,  it-truppi  tiegħu  immexxija  mill-
                                                                                                                                                                                              Ġeneral Andoche  Junot  ħadu  dan  id-dokument  lejn
                                                                                                                                          Il-Vulgata kienet il-verżjoni uffiċjali bil-Latin tal-Bibbja   Franza  fl-1808.  Wara  l-waqgħa  ta’  Napuljun,  ir-Re
                                                                                                                                          stampata sa mill-bidu fis-Seklu Sittax, u rikonoxxuta   Lwiġi XVIII reġa’ ta din il-Bibbja lil Portugal fis-sena
                                                                                                                                          mill-Knisja  Kattolika  waqt  il-Kunsill  ta’ Trentu  (1545-  1815,  u  reġgħet  sabet  ruħha  għand  l-Ordni  ta’  San
                                                                                                                                          1563).  L-edizzjoni  Klementina  tal-Vulgata  (1592)   Ġlormu,  il-Jerónimos.  Din  hija  tipika  ta’  uħud  mill-
                                                                                                                                          imbagħad saret il-Bibbja użata fir-Rit Ruman sas-sena   kodiċi tal-Medju Evu, li jispiċċaw fi stejjer avventurużi.
                                                                                                                                          1979, meta il-Vulgata l-Ġdida (Nova Vulgata) daħlet
                                                                                                                                          fis-seħħ.



















                                                                                                                                           Il-Bibbja ta’ San Ġlormu, volum 1, 1495, Liżbona (Portugall)
                                                                                                                                           Parċmina ta’ vellum b’illustrazzjonijiet bil-kulur, 516 folio; 40,8 x 28,3 ċm
                                                                                                                                           L-Arkivji Nazzjonali tal-Portugall - Torre do Tombo
                                                                                                                                           Referenza: PT/TT/MSMB/A/L67

        76                                                                                                                                                                                                                                   77
   71   72   73   74   75   76   77   78   79   80   81