Page 115 - หนังสือการเลี้ยงโคเนื้อ
P. 115
การเลียงโคเนือ 110
้
้
่
่
ครั้งแรกให้มากทีสุด ตรวจท้องหลังฤดูผสมพันธุ์ 8 ถึง 10 สัปดาห์ ตัวทีไม่ท้องหรือผสมติดยากให้คัดออก
่
้
่
้
ระยะนีไมควรให้แมโคสาวมีนาหนักเพิ่มขึนหรือลดลง จึงควรให้อาหารแต่พอดี หากโคสาวมี
้
้
่
่
้
่
นาหนักเพิ่มขึนมากก็สามารถเพิ่มจ านวนแมโคในแปลงหญ้าได้อีก แต่ส าหรับแมโคทีเคยให้ลูกมาแล้วถ้า
้
้
้
ให้มีนาหนักเพิ่มขึนในระยะจากคลอดลูกถึงตลอดฤดูผสมพันธุ์จะท าให้มีอัตราการตั้งท้องสูงขึน
่
้
หากผสมโดยใช้พ่อพันธุ์ควรคัดเลือกโคสาวทีจะผสมให้เข้าฝูงผสมและเลียงในแปลงหญ้าหรือ
เลียงด้วยอาหารคุณภาพดีก่อนประมาณ 4 ถึง 6 สัปดาห์ก่อนนาพ่อพันธุ์เข้าคุมฝูง พ่อพันธุ์ทีใช้ควรมี
่
้
ประสิทธิภาพการผสมพันธุ์สูง
ระยะตั้งท้อง
้
่
่
อัตราการเพิ่มนาหนักตลอดระยะเวลาตั้งท้องของแมโคสาวไมควรเกิน 0.5 กก.ต่อวัน นอกจาก
่
่
่
ในช่วงท้ายของการตั้งท้องสามารถปล่อยให้เติบโตได้เต็มที เพราะหากจ ากัดนาหนักเพือให้ลูกโคทีจะเกิด
้
มีนาหนักนอยก็ไมมีผลในการลดการคลอดยาก แต่ถ้าแมโคสาวมีนาหนักลดลงในช่วงนีจะท าให้มีปญหา
่
่
้
้
้
้
ั
ในการคลอดยากเนืองจากการไม่เจริญเติบโตของกระดูกเชิงกรานและการอ่อนแอเมื่อคลอด การคัดเลือก
่
โคสาวทีมีกระดูกเชิงกรานใหญ่สามารถช่วยลดอัตราการคลอดยากได้ ก่อนคลอด 2 ถึง 3 เดือนควรแยก
่
้
เลียงและคอยดูแลให้ดีตลอดระยะการคลอดและผสมพันธุ์
การคลอดของแมโคสาว
่
ั
้
ในระหว่างการคลอดหากแม่โคสาวถูกรบกวนอาจมีปญหาในการคลอด ควรดูแลห่างๆอย่างนอย
่
้
่
่
วันละสองครั้ง หรืออาจใช้กล้องส่องทางไกลส่องดู การเลียงโคทีใกล้คลอดไว้ในแปลงทีอยูใกล้จะช่วยให้
่
้
ั
การสังเกตได้สะดวกขึน แปลงควรอยู่ใกล้คอกด้วยหากมีปญหาจะได้นาเข้าคอกเพือช่วยเหลือได้ง่าย
้
่
โคสาวทีคลอดลูกตัวแรกที่อายุ 2 ปประมาณเกือบร้อยละ 50 อาจต้องช่วยคลอด หากถุงนาคร า
่
ี
แตกแล้ว 2 ชั่วโมงลูกยังไม่คลอดออกมาควรให้การช่วยเหลือ ถ้าลูกโคคลอดเอาขาหลังออกหรือคลอดผิด
่
ท่าควรให้ความช่วยเหลือทันที ถ้าลูกโคคลอดท่าปกติแต่แมอ่อนแอหรือเหนือยอ่อนก็ควรให้ความ
่
ช่วยเหลือเช่นเดียวกัน แต่หากแมโคยังแข็งแรงดีอยูอาจรออีก
่
่
ประมาณครึงชั่วโมง ถ้ายังไม่คลอดจึงควรให้การช่วยเหลือ
่
โคสาวทีต้องช่วยคลอดปกติจะทิงลูก จึงควรขังแม่และ
้
่
ลูกไว้ในคอกเดียวกัน ไม่ควรเอาเข้าฝูงจนกว่าแม่จะยอมให้ลูก
่
ดูดนม บางทีอาจจ าเปนต้องขังแมไว้ในซองและบังคับให้ยอม
็
่
ให้ลูกดูดนมประมาณ 2-3 วัน โคสาวทีลูกตายหรือแท้งลูกควร
คัดออก เพราะโคทีไม่ให้ลูกไม่คุ้มค่าทีจะเลียงไว้ต่อไป
่
้
่
้
กลุ่มวิจัยและพัฒนาโคเนือ กองบ ารุงพันธุ์สัตว์ กรมปศุสัตว์
