Page 107 - 5 sınıf Dorya Fen Bilimleri Sınıf İçi Uygulama Klavuzu_edited

16.Bölüm ISI MADDELERİ ETKİLER

Sınıf İçi Alıştırma ve Uygulamalar

Kılavuz Bilgi

Maddelerin ısı alması sonucu hacimlerinin artmasına genleşme denir.
Maddelerin ısı vermesi sonucu hacimlerinin azalmasına ise büzülme denir.

Maddenin her üç fiziksel hali de genleşip büzülebilir.

Katılarda Genleşme

Yazın hava sıcak olduğundan elektrik direkle-
rindeki teller ve tren yayları ısınarak genleşir
ve uzar, kışın ise soğuyarak büzülerek kısalır.

Sıkışıp açılmayan kavanoz kapakları sıcak suya
tutularak açılması sağlanabilir. Yaz Kış

Sıvılarda Genleşme ve Büzülme

Sıvılarında hacimleri ısı alıp verme durumuna göre değişir. Isı alan sıvı
genleşir, ısı kaybeden sıvı ise büzülür.
Tencereye konulan sütün ocakta bir süre ısıtıldıktan sonra taşması sıvıların

genleşmesine örnek verilebilir.

Gazlarda Genleşme ve Büzülme

Gazlarda sıvı ve katılar gibi genleşme ve büzülme yapabilir-
ler.

Araç lastikleri yazın genleşmeden dolayı sert ve şişkin olur-
ken, kışın ise büzülmeden dolayı sönük ve yumuşak olur.

Alıştırma–1 Alıştırma–2

Genleşme nedir? Örnek veriniz. Büzülme nedir? Örnek veriniz.

107