Page 3 - การพัฒนารูปแบบการดูแลผู้ป่วยโรคไตเรื้อรัง โดยทีมสหสาขาวิชาชีพ
P. 3
คำนำ
โรคไตเรื้อรัง เป็นโรคไม่ติดต่อเรื้อรังที่เป็นปัญหาสาธารณสุขสำคัญของประเทศไทย มีจำนวนผู้ป่วย
เพิ่มขึ้นตามลำดับ และเมื่อผู้ป่วยเข้าสู่โรคไตเรื้อรังระยะสุดท้าย การรักษาด้วยวิธีการบำบัดทดแทนไต หรือที่
เรียกว่าการทำ Dialysis หรือ การปลูกถ่ายไต มีค่าใช้จ่ายสูง และมีผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตของผู้ป่วย
โดยรวม ปัจจุบันพบผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังกระจายอยู่ในระดับชุมชน และหมู่บ้านทั่วประเทศ บุคลากร
สาธารณสุขในระดับชุมชนที่เคยรับผิดชอบดูแลปัญหาด้านสาธารณสุขปฐมภูมิ จึงจำเป็นต้องมีความรู้และ
ทักษะในการดูแลผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังด้วย
เมื่อ พ.ศ. 2552 คณะผู้วิจัยจากสถาบันโรคไตภูมิราชนครินทร์ ร่วมกับ บุคลากรสาธารณสุขของ
จังหวัดกำแพงเพชร ได้ร่วมกันจัดทำโครงการวิจัยครั้งแรก เพื่อค้นหารูปแบบที่เหมาะสม ของการดูแลผู้ป่วย
โรคไตเรื้อรังที่ระดับโรงพยาบาลชุมชน ผลจากการวิจัยครั้งนั้น พบว่า การดูแลผู้ป่วยด้วยทีมสหสาขาวิชาชีพ
ของโรงพยาบาลชุมชน ร่วมกับ การมีทีมเยี่ยมบ้านจากโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล ร่วมกับอาสาสมัคร
สาธารณสุขประจำหมู่บ้าน ช่วยทำให้ผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังมีอัตราการเสื่อมของไตช้ากว่ากลุ่มผู้ป่วยที่ได้รับการ
ดูแลตามวิถีทางปกติ ความสำเร็จของโครงการวิจัยนี้เป็นที่รู้จักกันในนามของ “คลองขลุงโมเดล” หรือ
“โครงการ ESCORT-1 Study”
จากความสำเร็จดังกล่าว ทำให้คณะผู้วิจัยร่วมกับบุคลากรสาธารณสุข ของจังหวัดกำแพงเพชร ได้
จัดทำโครงการวิจัยต่อยอดขึ้น โดยขยายการดูแลไปเป็นโรงพยาบาลชุมชน 5 แห่ง และปรับระบบการดูแล
ผู้ป่วยให้สอดคล้องกับบริบทภาระงานของบุคลากรจริง ให้มากขึ้น ใช้ชื่อโครงการวิจัยว่า“การศึกษาผลของ
การให้การดูแลผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังแบบบูรณาการ (integrated care) ในระดับโรงพยาบาลชุมชน” หรือ
“โครงการวิจัย ESCORT-2 Study” โครงการนี้ใช้เวลาติดตามผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังรวม 3 ปี และได้สิ้นสุด
โครงการในเดือน ตุลาคม พ.ศ. 2562 จึงสมควรจัดให้มีการประชุมสัมมนาเชิงปฏิบัติการเรื่อง “การพัฒนา
รูปแบบการดูแลผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังโดยทีมสหสาขาวิชาชีพของโรงพยาบาลอำเภอ และ โดยพยาบาลชุมชน
ของ รพ.สต.” ขึ้น เพื่อเป็นการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ประสบการณ์ความสำเร็จ และอุปสรรคของการทำงานตาม
โครงการวิจัยฯ เชื่อว่าจะมีประโยชน์ต่อบุคลากรสาธารณสุขทุกฝ่าย ทั้งที่โรงพยาบาลชุมชนที่ได้ดำเนินการไป
แล้ว และสำหรับโรงพยาบาลชุมชนอื่น ๆ ด้วย
ก
