Page 14 - สื่อการเรียนรู้ e-book สาระดนตรี เล่ม 5 อ่านเขียนโน้ตดนตรีไทย ป.4
P. 14
กรอบที่ 10
การแบ่งจังหวะหรืออัตราจังหวะเพลงไทย
เพลงไทยมีอัตราจังหวะที่แตกต่างกัน จังหวะของเพลงไทยแบ่งได้
ดังนี้
1. จังหวะสามชั้น
- - - - - - - ฉิ่ง - - - - - - - ฉับ - - - - - - - ฉิ่ง - - - - - - - ฉับ
2. จังหวะสองชั้น
- - - ฉิ่ง - - - ฉับ - - - ฉิ่ง - - - ฉับ - - - ฉิ่ง - - - ฉับ - - - ฉิ่ง - - - ฉับ
3. จังหวะชั้นเดียว
-ฉิ่ง -ฉับ -ฉิ่ง -ฉับ -ฉิ่ง -ฉับ -ฉิ่ง -ฉับ -ฉิ่ง -ฉับ -ฉิ่ง -ฉับ -ฉิ่ง -ฉับ -ฉิ่ง -ฉับ
อัตราจังหวะในเพลงไทยมักใช้ ฉิ่ง เป็นเครื่องก ากับจังหวะ
เราสามารถสังเกตจังหวะเพลงได้จากการฟังเสียงฉิ่ง ถ้าฉิ่งตีช้าและทิ้ง
ช่วงการตีนาน จะเป็นจังหวะสามชั้น คือจังหวะช้า ถ้าเสียงการตีฉิ่งเร็ว
และตีต่อเนื่องกันโดยไม่ทิ้งช่วงนาน จะเป็นจังหวะชั้นเดียว คือจังหวะ
เร็ว ส่วนจังหวะสองชั้นหรือจังหวะปานกลาง เสียงฉิ่งจะตีแบบ
สม่ าเสมอ
การนับจังหวะฉิ่งในเพลงไทยจะนับเมื่อตีเสียง -“ฉิ่ง”-“ฉับ” ครบ
จึงนับเป็น 1 จังหวะ เช่น ในอัตราจังหวะสามชั้นโน้ตเพลง 1 บรรทัดมี
2 จังหวะฉิ่ง อัตราจังหวะสองชั้นโน้ตเพลง 1 บรรทัดมี 4 จังหวะฉิ่ง
13
