Page 42 - 6.Sınıf Dorya Türkçe Sınıf İçi Uygulama Klavuzu_edited_edited
P. 42
CÜMLEDE ANLAM
İçerik, Üslup, Tanım, Öneri, Tasarı, Varsayım, Kesinlik,
Ön Yargı, Eleştiri, Öz Eleştiri, Tahmin, Olasılık Cümleleri
Yazılıya Hazırlık ve Ödev Soruları-1
1. Aşağıdaki cümlelerin ilettikleri duygu ve düşünceleri kutudan seçerek eşleştiriniz.
Cümle a. İçerik
1. Tut ki büyük ikramiyeyi kazandın, neler alırsın? b. Üslup
2. Yazar son kitabında akıcı bir dil kullanmış. c. Tanım
3. Biraz daha çabalasaydım onunla gitmeyi başarabilirdim.
d. Öneri
4. Böyle havalarda yanında şemsiye olmadan yola çıkmamalısın.
e. Tasarı
5. Seneye yeni bir okula gitmeyi planlıyorum.
f. Kesinlik
6. Zamir, ismin yerini tutan sözcüktür.
g. Varsayım
7. Yazar hiçbir eserinde toplumsal sorunlara eğilmez.
h. Ön Yargı
8. Bu film gişede büyük bir hasılat elde edecek.
ı. Öz Eleştiri
9. Toplantı bitmiştir, herkes ofislerine dönsün lütfen.
i. Tahmin
10. Sınav sonuçlarına bakarak iyi bir liseye gideceğini düşünüyorum.
j. Olasılık
2. Aşağıdaki metinde geçen numaralanmış cümlelerden üslup ile ilgili olanların numaralarını “Ü”, içerikle ilgili olan-
ların numaralarını “İ” kutularına yazınız.
(1) Ayşen Erdoğan’ın “Küsüklü’nün Delileri” adlı kitabı da köylük yerde geçen bir roman. (2) Her yaz tatilinde ailecek köye
dedesinin yanına giden isimsiz kahramanımız yine çok sıkıcı bir yaz geçirirken çatı katındaki penceresinin dışında bir çocukla
karşılaşır. (3) Evin önündeki çınar ağacına tırmanıp dengesini kaybederek yere düşen bu çocuğu bizimki, tıpkı Alice’nin beyaz
tavşanın peşinden gittiği gibi, izler ve macera dolu bir yaz tatili başlar. (4) İyi niyetle yazılmış özgün bir roman “Küsüklü’nün
Delileri”. (5) Karşılıksız iyilik yapmak, vicdan, sevgi gibi kaybetmememiz gereken değerlerin vurgulandığı, ön yargının ne
kadar yanlış olduğunun altının çizildiği bir hikâyeye sahip. (6) Ne var ki bu kitabı okurken anneannemin arka balkonunda
okuduğum romanların, öykülerin tadını alamadım ki bunun en büyük sebebi yazarın kullanmayı tercih ettiği dil. (7) Yazar
şimdiki zaman kipi ile başlayıp geçmiş zaman kipi ile bir cümle kurduktan sonra hikâyeyi anlatıyor ve finalde de şimdiki
zamanda karar kılıyor. (8) Bazı cümleler ve ifadelerde yabancı duruyor, mesela “can atmayış nedenleri”, “kendimi işe yarar
duyumsamak güzeldi”, “bana da bir baş selamı yolladı” gibi. (9) Ayrıca çocukların birbirine ve ana karakterin babasının
oğluna “adamım” diye seslenmesi, köyde yaşayan çocuğun arkadaşını birden görünce “Oh! Merhaba” demesi sanki kötü
çevrilmiş bir roman okuduğumuzu hissettiriyor. (10) Bunun dışında yazarın üslubuna ait güzellikler de var, karakterlerini
ve bazı ifadeleri birleşik sözcüklerle isimlendirmiş: Daldandüşen, uçurumküçüğü gibi.
İçerik (İ) Üslup (Ü)
42

