Page 182 - 5.Sınıf Dorya Türkçe Sınıf İçi Uygulama Klavuzu_edited_edited

Ses Bilgisi, Ünlü Düşmesi, Ünlü Daralması, Ünsüz Benzeşmesi, Ünsüz Yumuşaması ve Ünsüz Türemesi

Kılavuz Bilgi
Kılavuz Bilgi

HECE DÜŞMESİ (ÜNLÜ DÜŞMESİ):

Sözcükler farklı sebeplerden ünlü düşmesine uğrayabilirler.

1. İki heceli bazı kelimeler ünlüyle başlayan bir ek aldıklarında ikinci hecelerindeki dar ünlüler düşer.

Örnek: ağız + ı ağzı

oğul + u oğlu

gönül + ünüz gönlünüz

2. Bazı sözcükler birleşirken ünlü düşmesine uğrarlar.

Örnek: kayıp + etmek kaybetmek

hapis + olmak hapsolmak

pazar + ertesi pazartesi

3. Bazı sözcükler yapım eki aldıklarında ünlü düşmesine uğrarlar.

Örnek: sarı + ar- sarar-

yalın + ız yalnız

Alıştırma–1

Aşağıdaki cümlelerde ünlü düşmesine uğrayan sözcükleri yazınız.

1. Başkalarıyla paylaşmazsan fikrinin iyi olup olmadığını bilemezsin.
2. Bu şehri bırakıp gitmeden önce son kez sokaklarında dolaşmak istedim.

3. Omzunda koca bir ailenin sorumluluğunu taşımak hiç de kolay değildi.
4. İnsanın her zaman sahip olduklarına şükretmesi gerekir diye düşünüyorum.
5. Babam dükkânını devredince canı sıkılmış, yeni işler düşünmeye başlamıştı.
6. Köyde her gün kümese gidip yumurtlayan tavukları izlemek keyifliydi.
7. Cumartesi günleri önce spor yapar, sonra kitapçıları dolaşırdım.
8. Hayatı boyunca emeğiyle parasını kazanan, alnı açık bir insandı.
9. Ağır ağır ilerlerken göğsünde hissettiği ağrı yüzünden durup biraz dinlendi.
10. Düştüğünde dizinde oluşan küçük sıyrık onu endişelendirdi.

182