Page 28 - นาวิกศาสตร์ เดือน พฤษภาคม ปี ๒๕๕๙
P. 28
คนแรกที่เป็นผู้บังคับการเรือพระที่นั่งมหาจักรี (ต่อมา ต่อมาจึงได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ปลดเรือพระที่นั่ง
ได้รับพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ ให้ พลเรือเอก มหาจักรีออกจากการเป็นเรือพระที่นั่ง ตั้งแต่วันที่ ๒๓
หลวงพลสินธวาณัติก์ เป็นผู้บัญชาการทหารเรือ มิถุนายน พ.ศ.๒๔๕๙ ตามคำสั่งกองทัพเรือที่ ๑๒๖/๒๔๕๙
เมื่อวันที่ ๒ กรกฎาคม พ.ศ.๒๔๙๔) ในการนี้ได้มีการลดธงฉานประจำเรือลง รื้อถอนสิ่งของ
วันที่ ๑๕ เมษายน พ.ศ.๒๔๕๗ เรือพระที่นั่ง และอาวุธปืนประจำเรือขึ้นจากเรือ แต่ยังคงเรียก
มหาจักรีออกเรือไปทดลองเข็มทิศและเครื่องจักรใหญ่ “เรือมหาจักรี” รับราชการในกองทัพเรือพานักเรียน
ในอ่าวไทย โดยมี เรือเอก ริชเชล (F.G.A.Richel) เป็น นายเรือชั้น ๕ ออกไปฝึกตรวจแก้เข็มทิศในทะเล
ผู้บังคับบัญชาการเรือชั่วคราวและเป็นผู้แก้เข็มทิศ อีกครั้งหนึ่ง ระหว่างวันที่ ๒๔ - ๒๗ กรกฎาคม
ในการนี้ได้นำนักเรียนทำการนายทหารแผนกพลรบ พ.ศ.๒๔๕๙ เป็นครั้งสุดท้าย
และช่างกล ซึ่งสอบไล่ได้จากโรงเรียนนายเรือปลาย เมื่อกลับจากราชการทะเลครั้งนี้แล้ว กองทัพเรือ
พ.ศ.๒๔๕๖ ออกไปฝึกราชการทะเลในครั้งนี้ด้วย ได้สั่งให้เรือไปจอดเทียบหน้าอู่ทหารเรือ ถอนทหาร
วันที่ ๑๖ มิถุนายน พ.ศ.๒๔๕๗ พระบาทสมเด็จ ทั้งหมดขึ้นจากเรือ มอบเรือให้อยู่ในความดูแลของ
พระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว เสด็จพระราชดำเนินเยี่ยม กรมยุทธโยธาทหารเรือ
ราษฎรมณฑลปักษ์ใต้ โดยเรือพระที่นั่งมหาจักรีเสด็จ ประกอบกับในครั้งนั้น พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้า
คืนสู่พระนคร วันที่ ๑ สิงหาคม พ.ศ.๒๔๕๗ เจ้าอยู่หัว ทรงมีพระราชดำริเห็นสมควรให้ต่อ
วันที่ ๑๔ พฤศจิกายน พ.ศ.๒๔๕๗ เรือพระที่นั่ง เรือพระที่นั่งมหาจักรีลำใหม่ขึ้นทดแทน กระทรวงทหารเรือ
มหาจักรีจัดเป็นเรือพลับพลาที่ประทับแรมสำหรับ จึงได้ดำเนินการติดต่อบริษัทอู่คาวาซากิ เมืองโกเบ
พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ในงานพระเจดีย์ ประเทศญี่ปุ่น (Kawasaki Dockyard Co., Ltd.
กลางน้ำ จังหวัดสมุทรปราการ Kobe.Japan) เพื่อขายเรือ ยกเว้นเครื่องจักร
วันที่ ๑๑ ธันวาคม พ.ศ.๒๔๕๗ พระบาทสมเด็จ ทางอู่ตกลงรับซื้อด้วยราคา ๒๕๔,๙๐๐ บาท หักการ
พระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว เสด็จประพาสหัวเมือง นำเรือไปประเทศญี่ปุ่นเสีย ๓๗,๙๓๓.๒๘ บาท คงเหลือ
ชายทะเลตะวันออก โดยเรือพระที่นั่งมหาจักรีมี นาวาโท เงินไปสบทบค่าต่อเรือพระที่นั่งมหาจักรีลำใหม่ได้
หลวงประติยัตินาวายุทธ เป็นผู้บังคับการเรือ และมี ๒๑๖,๙๖๖.๗๒ บาท ทางอู่คาวาซากิโกเบ ได้มารับ
พลเรือโท พระยามหาโยธา เป็นผู้บัญชาการขบวนเรือ นำออกจากกรุงเทพฯ เดินทางไปญี่ปุ่นเมื่อวันที่ ๗
ในการเสด็จฯ คราวนี้ได้แวะที่สัตหีบด้วย เสด็จคืนสู่ สิงหาคม พ.ศ.๒๔๕๙ ๑๙
พระนคร ในวันที่ ๒๓ ธันวาคม พ.ศ.๒๔๕๗ เรือพระที่นั่งมหาจักรี (ลำที่ ๑) ซึ่งสั่งต่อเรือจากอู่เรือ
วันที่ ๖ กันยายน พ.ศ.๒๔๕๘ เรือพระที่นั่ง เมืองลีท สก็อตแลนด์ ประเทศอังกฤษ เมื่อต้นปี
มหาจักรีออกไปทดลองเครื่องจักรและเข็มทิศโดยมี พ.ศ.๒๔๓๒ ในราคาเป็นเงินแปดพันชั่ง ค่าติดตั้ง
นาวาตรี หลวงหาญสมุทร เป็นผู้บังคับการเรือชั่วคราว เครื่องจักรและการนำเรือมาส่งที่ประเทศไทยอีกสี่พันชั่ง
แทน นาวาตรี หลวงพลสินธวาณัติก์ ซึ่งติดราชการ รวมเป็นเงินทั้งสิ้นหมื่นสองพันชั่งหรือประมาณ
คุมกองร้อยระงับเหตุที่มณฑลภูเก็ต เรือพระที่นั่ง ๙๖๐,๐๐๐ บาท อาจจะดูมากมายเมื่อเทียบกับ
มหาจักรีกลับถึงกรุงเทพฯ เมื่อวันที่ ๑๒ กันยายน งบประมาณประจำปีของการทหารเรือใน พ.ศ.๒๔๓๓
พ.ศ.๒๔๕๘ ประมาณ ๑๐,๖๒๕ ชั่ง งบการจรประมาณปีละ
การทดลองเครื่องจักรและเข็มทิศไม่ได้ผลเป็นที่ ๒,๐๐๐ ชั่ง รวมทั้งหมดประมาณ ๑๒,๖๒๕ ชั่ง (หรือ
วางใจ ประกอบกับตัวเรือชำรุดเสียหายหลายแห่ง ๑,๐๑๐,๐๐๐ บาท) จากงบประมาณของกรมยุทธนาธิการ
24 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๙๙ เล่มที่ ๕ พฤษภาคม ๒๕๕๙
