Page 38 - นาวิกศาสตร์ เดือน มิถุนายน ๒๕๖๕
P. 38
ประการที่สอง
ข้อมูลต่าง ๆ ที่น�ามาเขียนเป็นบทความเรื่องนี้ส่วนใหญ่จะได้มาจาก “ประวัติศาสตร์บอกเล่า” (Oral History)
ประวัติศาสตร์บอกเล่าคืออะไร? ผมขออธิบายแต่เพียงง่าย ๆ สั้น ๆ ที่ผมพอจะรู้ก็คือ
- ประวัติศาสตร์บอกเล่า มีประโยชน์ในการเล่าเรื่องที่ขาดหายไป ที่ไม่ได้บันทึกไว้ในเอกสาร
- ช่วยเปิดเผยเรื่องราวที่ถูกซ่อนเร้นมานาน
- ช่วยเติมช่องว่างที่ขาดหายไปจากการบันทึกเอกสาร
- การสัมภาษณ์เรื่องในอดีตมักจะต้องสัมภาษณ์ผู้สูงอายุ
- การสัมภาษณ์ คือ การมองจากปัจจุบันกลับไปหาอดีต ดังที่เรียกว่า
“THE PRESENT TELLS THE PAST”
�
ี
ึ
ี
หรือถ้าจะพูดกันอย่างง่าย ๆ ท่สุด ผมก็ขอนาเอาค�าช้แจงของนักประวัติศาสตร์ท่านหน่งมาให้ท่านผู้อ่านได้ทราบ
ี
�
ท่านผู้น้ได้รับการแต่งต้งให้เป็น “นักประวัติศาสตร์อาวุโสดีเด่น” อย่างเป็นทางการ โดยสถาบันสาคัญท่เป็นท่ยอมรับ
ั
ี
ี
ั
ี
นับถือ ท่านเป็นนักประวัติศาสตร์ท่นักประวัติศาสตร์ และนักวิชาการท้งหลายเรียกท่านว่า “เอนไซโคลปิเดียเคล่อนท่”
ื
ี
ี
่
มิใช่เป็นนักประวัติศาสตร์ท “อุปโลกน์” (ยกกันข้น) เป็น “นักประวัติศาสตร์ช้นนา” หรือ “นักประวัติศาสตร์ช้นเย่ยม”
ั
ี
�
ึ
ั
ี
ั
ื
โดยใครต่อใครก็ได้ เม่อผมขอให้ท่านช่วยอธิบายถึง “ประวัติศาสตร์บอกเล่า” อย่างง่าย ๆ ส้น ๆ ท่สุด ท่านก็อธิบายว่า
ี
ี
้
ี
้
้
ื
“ผมได้ยินมายังง ผมก็เล่าไปยังง ผมอ่านมายังง ผมก็เขียนไปยังง แล้วคุณจะเช่อหรือไม่เช่อ มันก็เร่อง
ื
้
ี
ื
ของคุณ”
ั
ี
ี
“เพราะฉะน้น เร่องท่ผมจะเขียนต่อไปน้ใครจะมาบังคับขู่เข็ญ คาดค้น ให้ผมตอบว่า “มีทมาอย่างไร เอามาจากไหน
่
ี
ื
ั
มีหลักฐานอะไร” ผมไม่ตอบ เพราะตอบไม่ได้ จะพูดได้แต่เพียงสั้น ๆ ว่า “จะเชื่อหรือไม่เชื่อก็แล้วแต่คุณ”
ประวัติศาสตร์ก็ต้องเป็นประวัติศาสตร์ ถ้าไม่บันทึกไว้นานเข้าก็ไม่มีใครรู้ความจริง แล้วก็ลืมแล้วก็เพ้ยน
ี
เรื่องนี้มีอยู่ว่า
ทหารเรือกลุ่มน้อย น้อยจริง ๆ ที่หัวรุนแรง ใช้นามว่า “คณะกู้ชาติ” ไม่พอใจในการบริหารบ้านเมืองของรัฐบาล
ั
ในยุคน้น จึงก่อการปฏิวัติข้นหวังยึดอานาจจากรัฐบาล โดยจ้จับจอมพล ป. พิบูลสงคราม นายกรัฐมนตร เป็นตัวประกัน
ี
ี
ึ
�
๑
ตอนท่ทาพิธีรับมอบเรือขุด “แมนฮัตตัน” จากองค์การช่วยเหลือทางเศรษฐกิจของสหรัฐอเมริกา ท่ท่าราชวรดิฐ
�
ี
ี
ในตอนบ่ายของวันที่ ๒๙ มิถุนายน พ.ศ. ๒๔๙๔
ประมาณเวลา ๑๖๐๐ นายทหารเรือกลุ่มหน่งกาลังเล่นไพ่บริดจ์อยู่บนห้องรับแขกของมณฑลทหารเรือท ๑
่
�
ึ
ี
ซ่งขณะน้นอยู่ในบริเวณพระนิเวศน์ สักครู่ก็มีนายทหารเรือคนหน่งว่งมาบอกว่า มีคนจับนายกรัฐมนตรีไปแล้ว
ึ
ั
ึ
ิ
ขาบริดจ์ก็ยังไม่เช่อ คร้นยืนยันว่าเป็นความจริง เลยเลิกเล่น แล้วชวนกันเดินจากมณฑลทหารเรือท ๑ มายังราชนาวิกสภา
่
ั
ื
ี
ิ
มองไปยงทาราชวรดฐฝงตรงขามราชนาวกสภา ทมพธมอบเรอขดแมนฮตตน ทาไมจงมผคนบางตาไมสมกบทจอมพล ป.
ั
่
ั
ุ
ื
ั
ี
ิ
ี
่
ี
้
่
ี
ี
ู
ึ
่
�
ิ
ั
ั
้
่
ั
มาเจิมเรือเลย แล้วชวนกันข้นไปดูเหตุการณ์บนราชนาวิกสภา และน่งเล่นบริดจ์ฆ่าเวลากันต่อไป เล่นได้พักเดียว
ึ
ร.ล.ศรีอยุธยาก็ล่องลงมาจอดอยู่ที่หน้าราชนาวิกสภา เลย “วงแตก” เลิกเล่นประมาณเวลา ๑๗๐๐ พากันลงมาข้าง
ล่างเพราะข้างบนเป็นเป้าเด่น อาจจะโดนลูกหลงเข้าก็ได้
ขอกล่าวถึง “เพื่อนบ้าน” ซึ่งเป็นบ้านใกล้เรือนเคียงกับราชนาวิสภา คือ “กรมแพทย์ทหารเรือ” (ปัจจุบัน คือ
ศูนย์สุขภาพโรงพยาบาลสมเด็จพระปิ่นเกล้า) และกรมอู่ทหารเรือ ครูหวัดเล่าว่า
๑
องค์การช่วยเหลือทางเศรษฐกิจของสหรัฐอเมริกา (โปรดดูค�าอธิบายเชิงอรรถท้ายเรื่อง)
นาวิกศาสตร์ 36
ปีที่ ๑๐๕ เล่มที่ ๖ มิถุนายน ๒๕๖๕

