Page 7 - ตำนานและความเชื่อที่เกี่ยวกับทวด-ใหม่
P. 7
ั
์
ท ว ด เ ท ว ด า อ า ร ก ษ ป ร ะ จ ำ ถิ่ น | ๗
ั
ั
ถือ เช่น ผีแถน ผีปู่ตา วิญญาณบรรพบุรุษประจำหมู่บ้าน ผีมเหสกข์หลก
เมือง เป็นต้น
ี่
สังคมภาคใต้ก็มีการนับถือสิ่งทมีอำนาจเหนือธรรมชาต ิ
เช่นเดียวกัน โดยจะพบในตำนานและความเชื่อที่เกี่ยวข้องกับผีบรรพ
บุรุษหรือวิญญาณศักดิ์สิทธิ์ที่เรียกว่า ‘’ทวด’’ ซึ่งสุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์
(๒๕๒๙ : ๔๖๗-๔๖๘) ได้กล่าวถึงความหมายของทวดไว้ สรุปได้ว่า ทวด
หมายถึง วิญญาณที่มีเดชานุภาพสูง ต้องมีการปฏิบัติบูชาเอาใจจึงจะให้
คุณและให้โทษหากมีการล่วงละเมิด ทวดปรากฏในหลายรูป คือ ทวดท ี่
่
เป็นครึ่งสัตว์ครึ่งเทพ เช่น ทวดงู ทวดจระเข้ ทวดที่ปรากฏในรูปคน เชน
ทวดหุม (ประจำหัวเขาแดง จังหวัดสงขลา) หลวงพ่อทวด (วัดช้างให้
จังหวัดปัตตานี และวัดพะโคะ จังหวัดสงขลา) แต่ถ้าเป็นหญิงจะเรียก ‘’
เจ้าแม่’’ เช่น เจ้าแม่ลิ้มกอเหนี่ยว (จังหวัดปัตตานี) เจ้าแม่ไทรทอง
(จังหวัดนราธิวาส) เป็นต้น
ตำนานและความเชื่อที่เกี่ยวกับทวดที่คนในภาคใต้ได้ยึดถือสืบ
ทอดต่อ ๆ กันมา มีเป็นจำนวนมากและกระจายอยู่ในหลายจังหวัด ดงท ี่
ั
ทิพวัลย์ พิยะกูล (๒๕๒๙ : ๑๔๔๕) ได้กล่าวถึงตำนานของทวดขันของ
ชาวบ้านในตำบลพญาขันธ์ อำเภอเมืองพัทลุง จังหวัดพัทลุง สรุปได้ว่า
ชาวบ้านเชื่อว่าทวดขันเป็นพญางูที่เฝ้าสมบัติในสระน้ำกลางเมืองพัทลุง
(เก่า) ในสมัยกรุงธนบุรี และทิพวัลย์ พิยะกูล (๒๕๒๙ : ๑๔๔๕-๑๔๔๖)
ยังได้กล่าวถึงตำนานทวดโหม ของชาวบ้านตำบลชรัด อำเภอกงหรา
ู
จังหวัดพัทลุง สรุปได้ว่า ทวดโหมเป็นชาวเมืองสตลและเป็นผู้มีวิชาอาคม
จึงได้รับอาสาเจ้าเมืองสุโขทัยไปทำศึกจนได้รับชัยชนะ และได้รับ
่
่
พระราชทานยศถาบรรดาศกดิ์จากเจาเมืองสโขทยมากมาย แตตอมามีผ ู้
ุ
ั
้
ั
ใกล้ชิดให้ร้ายและทรยศทวดโหมจึงได้หนีกลับมาอยู่เมืองพัทลุง ส่วนสา
