Page 14 - PDS Play to learn
P. 14
14 โรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ปทุมวัน
ความคิดรวบยอดหรือมโนทัศน์ทางวิทยาศาสตร์ เกิดจากการน�าเอาข้อเท็จจริงหลายๆ ส่วนที่
เกี่ยวข้องมาผสมผสานเกิดความรู้ใหม่ ความคิดรวบยอดทางวิทยาศาสตร์ อาจแบ่งออกเป็น 3 ประเภท
- ความคิดรวบยอดเกี่ยวกับการแบ่งประเภท เป็นการก�าหนดสมบัติร่วมของสิ่งต่าง ๆ ไว้เป็น
พวก ๆ เพื่อใช้ในการบรรยายถึงสิ่งเหล่านั้นให้เข้าใจตรงกัน
- ความคิดรวบยอดเกี่ยวกับความสัมพันธ์ เป็นการก�าหนดความสัมพันธ์ของ ความคิดรวบยอด
ย่อย ๆ ที่เกี่ยวข้องกัน เป็นผลในการน�ามาพยากรณ์เหตุการณ์ต่าง ๆ ล่วงหน้า
- ความคิดรวบยอดทางทฤษฎี เป็นการก�าหนดสิ่งที่มองไม่เห็น แต่รู้ว่ามีสิ่งนั้นจริง เพราะมี
หลักฐานสนับสนุนว่าเป็นจริง
ความจริงหลักหรือหลักการ คือ กลุ่มของความคิดรวบยอดที่เป็นความรู้หลักทั่วไป สามารถใช้
อ้างอิงได้ คุณสมบัติของหลักการ คือ จะต้องสามารถน�ามาทดลองซ�้าได้ผลเหมือนเดิม
กฎ คือ หลักการอย่างหนึ่งแต่เป็นข้อความที่เน้นความสัมพันธ์ระหว่างเหตุผลแต่มักแทน
ความสัมพันธ์ในรูปสมการ
สมมติฐาน เป็นค�าอธิบายซึ่งเป็นค�าตอบล่วงหน้าก่อนที่จะด�าเนินการทดลอง เพื่อตรวจสอบ
ความถูกต้องเป็นจริงในเรื่องนั้น ๆ หรือข้อความหรือแนวคิดที่แสดงการคาดคะเนในสิ่งที่ไม่สามารถตรวจ
สอบได้โดยการสังเกต
ทฤษฎี คือความรู้ที่เป็นหลักการกว้าง ๆ ซึ่งอาจเขียน ในรูปแบบ (Model) เพื่อใช้อธิบายหรือ
พยากรณ์ปรากฎการณ์ต่าง ๆ ที่อยู่ในขอบเขตของทฤษฎีนั้น การยอมรับว่าทฤษฎีใดเป็นความจริงหรือไม่
พิจารณาจากทฤษฎีนั้นจะต้องอธิบายกฎ หลักการ และข้อเท็จจริงย่อยๆ ที่อยู่ในขอบเขตทฤษฎี หรือ
ทฤษฎีนั้นจะต้องอนุมานออกไปเป็นกฎ หรือหลักการได้ และทฤษฎีนั้นจะต้องพยากรณ์ปรากฎการณ์ที่
อาจเกิดตามมาได้
กระบวนการทางวิทยาศาสตร์
กระบวนการทางวิทยาศาสตร์ คือ วิธีการและขั้นตอนที่ใช้ด�าเนินการค้นคว้าหาความรู้ทาง
วิทยาศาสตร์
กระบวนการทางวิทยาศาสตร์แบ่งออกเป็น 3 ประเภท
1) วิธีการทางวิทยาศาสตร์
2) ทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์
3) เจตคติวิทยาศาสตร์
