Page 134 - วิทยาศาสตร์ ม.ต้น
P. 134
126
2.2 มวลอากาศเขตร้อน (Topical Air mass)
2.2.1. มวลอากาศเขตร้อนภาคพนื ทวปี (Continental Topical Air mass)
มีแหล่งกาํ เนิดบนภาคพืนทวีป จะมีลกั ษณะการเคลือนทีจากละติจูดตาํ ไปสู่ละติจูดสูง
ลกั ษณะอากาศจะร้อนและแหง้ แลง้ ทาํ ให้บริเวณทีมวลอากาศเคลือนทีผา่ นมีลกั ษณะอากาศร้อนและ
แหง้ แลง้ จึงเรียกมวลอากาศนีวา่ "มวลอากาศอุน่ เขตร้อนภาคพืนทวปี " แหลง่ กาํ เนิดของมวลอากาศชนิด
นีอย่บู ริเวณตอนเหนือของประเทศแม็กซิโก และทางทิศตะวนั ตกเฉียงใตข้ องประเทศสหรัฐอเมริกา
ถา้ หากมวลอากาศนีเคลือนทีมายงั เขตละติจดู ตาํ จะทาํ ให้อุณหภูมิของมวลอากาศลดตาํ ลงกว่าอุณหภูมิ
ของอากาศผิวพืนทีมวลอากาศเคลือนทีผ่านจึงกลายเป็ น "มวลอากาศเย็นเขตร้อนภาคพืนทวีป"
มีลกั ษณะอากาศเยน็ และแหง้ แลง้
2.2.2. มวลอากาศเขตร้อนภาคพนื สมุทร (Marine Topical Air mass)
มีแหลง่ กาํ เนิดอยบู่ นภาคพนื สมุทรจึงนาํ พาความชุ่มชืน เมือเคลือนทีผา่ นบริเวณใดจะทาํ
ใหเ้ กิดฝนตก และถา้ เคลือนทีไปยงั ละติจูดสูงจะทาํ ให้อากาศอบอุ่นขึน ยกตวั อย่างเช่น ถา้ มวลอากาศ
เขตร้อนภาคพืนสมุทรเคลือนทีจากมหาสมุทรอินเดียเขา้ มายงั คาบสมุทรอินโดจีนจะทาํ ให้เกิดฝนตก
หนกั และกลายเป็นฤดูฝน เราเรียกมวลอากาศดงั กลา่ วว่า "มวลอากาศอนุ่ เขตร้อนภาคพืนสมุทร" ในทาง
กลบั กนั ถา้ มวลอากาศนีเคลอื นทีไปยงั เขตละติจดู ตาํ จะมผี ลทาํ ใหอ้ ุณหภูมิลดตาํ ลง อากาศจะเยน็ และ
ชุ่มชืน เรียกวา่ "มวลอากาศเยน็ เขตร้อนภาคพืนสมุทร" นอกจากมวลอากาศทีกลา่ วมาแลว้ ยงั มี
มวลอากาศทีเกิดจากแหลง่ กาํ เนิดอืน ๆ อกี ไดแ้ ก่ เขตขวั โลก มีมวลอากาศอาร์กติก เป็ นมวลอากาศจาก
มหาสมุทรอาร์กติกเคลือนทีเขา้ มาทางตอนหนือของทวีปอเมริกา และมวลอากาศแอนตาร์กติกเป็ น
มวลอากาศบริเวณขวั โลกใต้ ซึงมีอากาศเยน็ และเคลอื นทีอยา่ งรุนแรงมาก
3. แนวอากาศ (Air Front) หรือแนวปะทะของมวลอากาศ
แนวอากาศ หรือ แนวปะทะมวลอากาศ เกิดจากสภาวะอากาศทีแตกต่างกนั มาก โดยมีอุณหภูมิ
และความชืนต่างกนั มากมาพบกนั จะไม่ผสมกลมกลืนกนั แต่จะแยกจากกนั โดยทีส่วนหน้าของมวล
อากาศจะมกี ารเปลียนแปลงรูปร่าง ลกั ษณะของมวลอากาศทีอุน่ กว่าจะถูกดนั ตวั ใหล้ อยไปอย่เู หนือลิม
มวลอากาศเยน็ เนืองจากมวลอากาศอุ่นมคี วามหนาแน่นนอ้ ยกวา่ มวลอากาศเยน็ แนวทีแยกมวลอากาศ
ทงั สองออกจากกนั เราเรียกว่า แนวอากาศ โดยทวั ไปแลว้ ตามแนวอากาศหรือแนวปะทะอากาศจะมี
ลกั ษณะของความแปรปรวนลมฟ้ าอากาศเกิดขึน เราสามารถจาํ แนกแนวอากาศหรือแนวปะทะอากาศ
ของมวลอากาศได้ 4 ชนิด ดงั นี
3.1 แนวปะทะของมวลอากาศอ่นุ (Warm Front)
เกิดจากการทีมวลอากาศอ่นุ เคลอื นทีเขา้ มายงั บริเวณทีมมี วลอากาศเยน็ กว่า โดยมวลอากาศเยน็
จะยงั คงตวั บริเวณพืนดิน มวลอากาศอุ่นจะลอยตวั สูงขึน ซึงแนวของอากาศอุ่นจะมีความลาดชนั นอ้ ย
กว่าแนวอากาศเยน็ ซึงจากปรากฏการณ์แนวปะทะมวลอากาศอุ่นดงั กล่าวนีลกั ษณะอากาศจะอย่ใู น
