Page 124 - ไม้สน2545

112

ื
่
ุ
ุ
ี
ุ
ู
การควบคม fungi activity นั นวิธควบคมความช นจะงายกว่าการควบคมอุณหภมิ
ิ
ิ
ู
Roberts (1972) กล่าวว่าเช อโรคจะเจรญเตบโตและสามารถเข้าทําลายเมล็ดได้ในอุณหภมิระหว่าง
ื
-8 C ถึง 80 C แตถ้าสามารถควบคมความช นของเมล็ดให้ตํากว่า 12 - 14 เปอรเซ็นต์ หรอควบคม
ื
0
0
ุ
่
์
ื
ุ

ู
ื
่
0
ุ
ความช นสัมพัทธ์ของอากาศประมาณ 65 เปอรเซ็นต์ จะงายกว่าการควบคมอุณหภมิให้ตํากว่า 0 C
์
่
ื
์
ิ
Harrington (1963, 1970) กล่าวว่าในชวงความช น 4 - 14 เปอรเซ็นต์ ของเมล็ดพืชเกษตรหลายชนด
่
ี
จะเพิ มความมีชวิตของเมล็ดเปน 2 เทา ทกๆ 1 เปอรเซ็นต์ของความช นทลดลง ความช น 4 - 8
ื
็
์
ี
ื
ุ
็
เปอรเซ็นต์ เหมาะสําหรบเมล็ด orthodox seeds และถ้าเก็บรกษาเปนเวลานานเพื อรกษาเมล็ดพันธ์
ั
ุ
์
ั
ั
์
์
ควรใช้ 5 % ± 1 เปอรเซ็นต์ (IBPGR, 1976) การลดความช นให้ตํากว่า 4 เปอรเซ็นต์ จะทําให้เกด
ิ
ื

ี
็
ื
ี
่
ิ
ความเสยหายตอเมล็ดหรอลดความมีชวิตของเมล็ดลงอย่างรวดเรวในเมล็ดไม้บางชนด และการลด
่
ื
่
์
่
ี

ความช นให้ตํามากๆ จะเสยคาใช้จายมากกว่าการลดความช นในชวง 4 - 8 เปอรเซ็นต์ ดังนั นการลด
ื
์
์
็
็

ื
ี
ั
ื
่
ี
ความช นตํากว่า 4 เปอรเซนต์ จะใช้ในกรณพิเศษเทานั น สําหรบเมล็ดไม้สนความช นท 8 เปอรเซนต์
ี
ุ
จะดทสด (Rudolf, 1961) และสามารถปองกันอันตรายทจะเกดขึ นจากแมลงอีกด้วย
ี
ิ
ี
้

่
ู
็
ั
ี
3.2 อุณหภูมิ (Temperature) อุณหภมิเปนปจจัยทสําคัญซงมีอิทธพลตอ
ึ
ิ
่
ี
ี
ความมีชวิตของเมล็ดในระหว่างททําการเก็บรกษาเชนเดยวกับความช น เมล็ดทเก็บในทอุณหภมิสง
ี
ู
ู
ื
ี
ี
ั
ู
ี
็
ี
ี

ิ
ั
ู
ย่อมสญเสยความมีชวิตเรวกว่าเมล็ดทเก็บรกษาในอุณหภมิตํากว่า ทั งน ีเกดจากการหายใจของเมล็ด
ู
ี
ู
็
ู
ึ
จะเพิ มมากข ึนเมื ออุณหภมิสงข นและมีผลให้เมล็ดสญเสยความสามารถในการงอกอย่างรวดเรว
0
ั
ู
Barton (1953) ได้ทดลองเก็บรกษาเมล็ดไม้พวก fir, pine และ spruce พบว่าหากเก็บในอุณหภมิ 5 C
ี
จะเก็บใน sealed container ได้ประมาณ 5 ป และหากเก็บในท –4 C จะเก็บได้ถึง 10 ป สําหรบเมล็ด
0
ี
ั
ี
ึ
ี
ี
ั

ิ
ิ
สนในประเทศไทยได้มีการทดสอบวิธการเก็บรกษาเมล็ดสนสามใบในภาชนะทปดสนท ซงมี silica

ู
ี
์
gel อยู่ภายใน และอุณหภมิตํากว่า 0 C เล็กน้อย หลังเก็บรกษา 2 ป มีเปอรเซ็นต์การงอก 69
0
ั
์
้
์
ี
์
เปอรเซ็นต์ ขณะทเก็บไว้ในถุงผ้าฝายมีเปอรเซ็นต์การงอกเพียง 40.5 เปอรเซ็นต์ (Bryndum, 1972)
แต Wisopakan และ Granhof (1983) กล่าวว่าไม่มีความจําเปนทจะต้องเก็บรกษาเมล็ดสนสองใบ
ั
ี
่
็
และสนสามใบในทอุณหภมิตํากว่า 0 C และจากการศึกษาของอําไพ และคณะ (2539) กล่าวว่า
0
ี
ู

ู
ี
ุ
ั
สามารถเก็บรกษาเมล็ดสนสามใบในห้องเย็น ทควบคมอุณหภมิ 4 C ได้นานกว่า 8 ป โดยมีอัตรา
0
ี
ู
การงอกลดลงเพียงเล็กน้อย แตถ้าเก็บรกษาไว้ในต้เย็นสามารถเก็บได้นานประมาณ 3 - 4 ป หลังจาก
ี
่
ั
ื
ื
ู
็
นั นอัตราการงอกจะลดลงอย่างรวดเรวเนองจากในต้เย็นมีความช นมากทําให้เช อราเข้าทําลาย ใน
ื
ขณะทเก็บรกษาเมล็ดสนสามใบไว้ในอุณหภมิห้องธรรมดาจะมีเปอรเซนต์การงอกสงในปแรกเทา
ี
็
ู
ี
ั
ู
์
่
ี
นั น หลังจากนั นเปอรเซ็นต์การงอกจะลดลงอย่างรวดเรวจนหมดไปในทสด (ตารางท 59 - 63)
็
ุ
ี
์
ู
Harrington (1959) กล่าวว่าในอุณหภมิระหว่าง 0 – 50 C การเพิ มข นของอุณหภมิ 5 C ในระหว่าง
0
0
ึ
ู

ึ
ั

ึ
การเก็บรกษาจะทําให้ความมีชวิตของเมล็ดลดลงครงหนง
ี