Page 28 - MT_Catalogue
P. 28

L-Ewropa: Unità u Diversità   L-Ispirtu Ewropew                                                                                                                                                 L-Ewropa: Unità u Diversità   L-Ispirtu Ewropew










                                                                                                                                                                         Fridtjof Nansen:


                                                                                                                                                                           Pijunier Polari





                                                                                                                                          Dawn ir-ritratti juru lil Fridtjof Nansen waqt l-espedizzjoni   li jilħaq il-Poli Nord billi jorbot il-kurrenti naturali tal-lvant
                                                                                                                                          famuża tiegħu bejn is-snin 1893 u 1896, magħrufa bħala   u l-punent tal-Oċean Artiku.
                                                                                                                                         “Fram”. Hawn stampa ta’ kif kienet il-ħajja ta’ kuljum waqt
                                                                                                                                          din l-espedizzjoni u juru l-investigazzjonijiet xjentifiċi li   Il-vapur, li kien jismu Fram, inbena mill-inġinier navali
                                                                                                                                          saru.                                               Colin Archer.    Dan  il-vapur  kien  magħmul  b’saħħtu
                                                                                                                                                                                              ħafna bl-użu ta’ ħafna travi trasversali u twavel tal-ballut
                                                                                                                                          Fridtjof Nansen (1861-1930) studja ż-żooloġija u beda   iebes ħafna. Il-bastiment li kien għat-tond kien iddisinjat
                                                                                                                                          l-karriera  xjentifika  tiegħu  b’riċerka  dwar  is-sistema   biex jimbotta ‘l fuq meta kien jeħel fis-silġ. Għalkemm
                                                                                                                                          ċentrali nervuż tal-ħlejjaq tal-baħar. Filwaqt li Santiago   esploraturi polari oħra kienu jaqtgħulu qalbu, Nansen
                                                                                                                                          Ramon y Cajal rebah il-Premju Nobel fil-Mediċina fl-1906   ħa l-Fram fuq il-Gżejjer tas-Siberja fin-naħa tal-Lvant
                                                                                                                                          għat-tiftix tiegħu fuq l-istess tema, il-prijorità teknika   tal-Oċean Artiku, ħalla dan il-bastiment jagħqad mas-silġ
                                                                                                                                          għat-teorija hija attrwibwita lil Nansen.           u stenna sakemm il-kurrent iġorru sal-poli.  Billi ma kellux
                                                                                                                                                                                              paċenzja minħabba l-pass bil-mod ħafna tal-vapur kif
                                                                                                                                          Huwa mexxa l-grupp li qasam il-qalba ta’ Greenland   ukoll minħabba li l-kurrent ma kienx stabbli, Nansen u
                                                                                                                                          għall-ewwel darba fl-1888, bl-użu ta’ skijs biex jaqsmu   ieħor telqu minn fuq il-vapur u wara 18-il xahar erħewlha
                                                                                                                                          l-art miftuħa, qabel ma akkwista l-fama internazzjonali   lejn il-poli flimkien ma’ numru ta’ klieb u slitti.  Ma laħquhx,
                                                                                                                                          bħala  esploratur  polari  meta  laħaq  il-latitudni   imma laħqu rekord ta’ 86°13.6′ latitudni tat-tramuntana
                                                                                                                                          tat-tramuntana ta’ 86°14′ bl-espedizzjoni Fram. L-għan   qabel ma bdew mixjin lura fuq is-silġ u minn ġol-ilma
                                                                                                                                          tiegħu kien li jaqsam is-silġ tal-Poli Nord, biex jistudja   biex jaslu qawwijin u sħaħ fuq l-art magħrufa bħala
                                                                                                                                          l-ipoteżi li s-silġ polari jibda mis-Siberja, għall-Oċean   Franz Josef Land. Sadanittant, il-vapur Fram kompla
                                                                                                                                          Artiku u jasal sa Greenland. Dak iż-żmien ma kienx   jimxi mal-kurrent lejn il-punent, sakemm fl-aħħar ħareġ
                                                                                                                                          hemm biżżejjed għarfien dwar ir-reġjuni polari għax ħadd   fit-tramuntana tal-Oċean Atlantiku.
                                                                                                                                          kien għadu ma wasal sa hemm.
                                                                                                                                                                                              L-osservazzjonijiet xjentifiċi li saru f’dan iż-żmien taw
          Ritratti mill-espedizzjoni Polari ta’ Fridtjof Nansen, 12-07-1894, Oċean Arktiku                                                Hemm fuq kien biss baħar u silġ, jew kien hemm art mhix   sehem  kbir  lid-dixxiplina  ġdida  tal-oċeanografija,  li
                                                                                                                                          magħrufa? B’liema pass kien jiċċaqlaq is-silġ fil-Poli   biż-żmien saret il-qofol tax-xogħol xjentifiku kollu ta’
          1 ritratt iswed u abjad; 27 x 21 ċm
          Il-Librerija Nazzjonali tan-Norveġja                                                                                            Nord, jekk kien hemm xi forma ta’ ċaqlieq? Xi ħxuna   Nansen. Matul ir-riċerka tiegħu, huwa għamel diversi
          Referenza: no-nb_bldsa_3c060 – q3c024                                                                                           kellu dan is-silġ? Kemm kienet kiesħa t-temperatura   vjaġġi xjentifiċi, l-aktar lejn l-Atlantiku tat-Tramuntana u
                                                                                                                                          tal-arja u tal-ilma? Nansen beda biex iwieġeb għal dawn   ta sehemu fl-iżvilupp tal-makkinarju modern li għandu
                                                                                                                                          il-mistoqsijiet u aktar b’din l-espedizzjoni Fram, bil-għan   x’jaqsam mal-oċeanografija.












        28                                                                                                                                                                                                                                   29
   23   24   25   26   27   28   29   30   31   32   33