Page 103 - วิหารล้านนา มรดกภูมิปัญญา พุทธสถาปัตยกรรม
P. 103

่
                                                                                       ้
                                           ่
                                                                                             �
                                                            ู
                                  ควิามแตกตางของ “ฮิาง” หร่อรปัรางของวิิหารล้้านนาในแตล้ะทองถิ�นนัน
                                                               ่
                                                    ่
                                                       ่
                           เชีน วิิหารในเชีียงใหม เปันแบบ “ฮิางแม” ค่อ มล้กษณะของเสนหล้งคาที�ออนชีอย
                                                                                           ้
                                                                                  ั
                                                                              ้
                                                                                        ่
                                                                   ั
                            ่
                                                                  ี
                                            ่
                                               ็
                                                            ่
                                                                                  ิ
                                  ู
                                                  ู
                                                            ่
                                                     ั
                                                                ้
                                                                               ่
                                      ่
                                                                      ่
                                                                             ี
                            ู
                           รปัทรงสงโปัรง แล้ะมีฐ์านสง ล้กษณะออนชีอยเหมอนสตร สวินวิหารในล้ำาปัาง
                                                                                             �
                                          ั
                                                                            ี
                                    �
                                                                                  ่
                                                         ็
                                                                                ั
                                                                     ุ
                                                             ่
                           มล้กษณะผู้ึงผู้าย สนหล้งคาตรง ดแขงแกรงเหม่อนบรษ จังเรยกกนวิา “ฮิางปัู” นัน
                                                                      ุ
                                                                         ึ
                                              ั
                                                      ู
                                                                                         ้
                             ั
                            ี
                                                                                      ่
                                 �
                                                                                            ้
                            ่
                                 ึ
                                                       ี
                                       �
                                                                         ั
                                       ึ
                                                                            ั
                                                                 ี
                                                                               ์
                           สวินหนงเกดขนจัากการตควิามเกยวิกบระเบยบควิามสมพุนธระหวิางโครงสราง
                                    ิ
                                                ี
                                                       �
                                                           ั
                                                                                   ่
                                                                            ่
                                                                            �
                                                                                            ่
                                         ่
                                                                               ้
                           ชีดเดยวิกน ค่อ ขอหล้วิง แปัหล้วิง คอกบ เสาสะโกน แล้ะขอมา ของชีางในแตล้ะ
                               ี
                            ุ
                                                            ี
                                   ั
                                         �
                                                                                     ่
                                                                     ๋
                                                                                      ่
                                                                     ิ
                                                                      ี
                            ้
                                                      ้
                                                                ั
                           ทองถน หรอเปันการใชีโครงสรางชีดเดยวิกนในวิธทแตกตางกนของชีางนนเอง
                                                            ี
                                                                            ่
                                                         ุ
                                               ้
                                                                       �
                                                                       ี
                                                                                ั
                                ิ
                                                                                         ั
                                     ่
                                                                                         �
                                �
                                        ็
                           ตวิอยางเชีน สดสวินขอหล้วิงของล้าปัางจัะยาวิกวิาเชียงใหม สงเกตไดจัากชีวิงระยะ
                                                                      ี
                            ั
                                            ่
                                            �
                                                       ำ
                                                                           ่
                                                                   ่
                                                                                   ้
                                      ั
                                                                                       ่
                                                                             ั
                               ่
                                   ่
                                         ่
                                                ้
                                                 ี
                                                                                  ่
                           เสากล้างจัะกวิ้างกวิาทาใหมผู้ล้ตอการกาหนดสดสวินของโครงสร้างอนๆ ตามไปัด้วิย
                                                                                  �
                                                     ่
                                                                   ่
                                                                 ั
                                          ่
                                             ำ
                                                          ำ
                                                                                    �
                                    ู
                                                                          ี
                                                        ้
                                             ิ
                                ำ
                                                                               ่
                                                                                          ั
                                                                   ่
                                                                                 ี
                                                                                      ิ
                                                                                          �
                           แล้ะทาใหรปัทรงของวิหารล้าปัางกวิางแล้ะผู้ายกวิาของเชียงใหม อกทงนยมตงเสา
                                                  ำ
                                                                                    ั
                                   ้
                                                  ั
                                                      ั
                                                                                ้
                                                             ่
                                                                                           ้
                                        ั
                               ๋
                                                                             ็
                                                         �
                                  �
                           สะโกนทีรบแปัตวิบนของหล้งคาตบที 2 หางออกจัากตวิเสาเล้กนอย มผู้ล้ทาใหผู้่น
                                                                                        ำ
                                                                       ั
                                                                                    ี
                                   ั
                                                        ่
                                               ุ
                             ั
                                      ี
                                                 �
                                                 ำ
                           หล้งคาล้าดเอยง แล้ะคล้มตามากกวิาของเชีียงใหม ่ 100
                                                      ่
                                                                                             ู
                                                                                 ั
                                                                  ้
                                  ในการกาหนดขนาดสัดสวินของวิิหารล้านนาแต่โบราณน�น ปัรากฏในรปั
                                        ำ
                                      �
                                       ี
                                                            �
                           ของเอกสารทีเรยกวิา “ล้กขณะวิิหาร” ซึ่งแตล้ะฉบบมควิามคล้้ายคล้งแล้ะแตกตาง
                                                                                            ่
                                                                                   ึ
                                               ั
                                                                       ี
                                                               ่
                                                                    ั
                                           ่
                                                            ึ
                                                                    ้
                                                               ิ
                                                                             ่
                                                                                ั
                                                                                        ่
                                                                                            ้
                                                         ่
                                               ี
                                         ี
                                                   ำ
                                                       ู
                           กนไปัในรายล้ะเอยดอนมผู้ล้ทาใหรปัรางของวิหารล้านนาแตกตางกนไปัในแตล้ะทอง
                                            ั
                                                      ้
                            ั
                                                  �
                            ิ
                                                                                  ่
                                                   ี
                                                              ิ
                                             ุ
                                                                      ำ
                                                                          ั
                                                                          �
                                               ั
                                    ิ
                                                  ี
                            �
                                                                                            ี
                                                           ้
                                                        ่
                           ถน ควิามนยมแล้ะอายสมยทมการกอสรางวิหารตามตารานนๆ จัะกล้าวิโดยล้ะเอยด
                           ในหวิขอตอไปั
                              ั
                                   ่
                                ้
                                                                      �
                                        ั
                                                                      ่
                                                                                            �
                                                                           ้
                                                ้
                                                                            ั
                                                                                 ่
                                  ตามหล้กการสรางงานสถาปัตยกรรมเครองไมนบแตโบราณกาล้นน
                                                                                            ั
                                                           ั
                                                ำ
                           มักกาหนดให้ไมทุกตวิทนามาปัระกอบกันโครงสร้าง จัะต้องเปั็นไมท่อนเดียวิกัน
                               ำ
                                        ้
                                                                                   ้
                                            ั
                                               �
                                               ี
                                            ี
                                               ี
                                                                     ่
                                                                     �
                                                                        ้
                                               �
                                                          ้
                                                                          ี
                                                                                        ้
                                                       ำ
                           โดยตล้อด แล้ะหล้กเล้ยงการนาไมมาตอกนเพุอใหมควิามยาวิตามตองการ
                                                              ่
                                                                 ั
                                                                                      ่
                                                    ่
                                                                                           ำ
                                                                  ำ
                                                                      ั
                                                          ่
                                ็
                                                                    ุ
                           โดยเดดขาด นอกเสยจัากเพุอการซึ่อมแซึ่มบารงรกษา เพุราะการตอไมทาให    ้
                                            ี
                                                                                         ้
                                                    �
                                         ็
                                                    ่
                           โครงสรางไมแขงแรง ตวิอยางเชีนท วิหารล้ายคา วิดพุระสงหวิรมหาวิหาร
                                                                                   ์
                                                                         ั
                                                        ่
                                                           ี
                                                ั
                                      ่
                                                                                ิ
                                  ้
                                                             ิ
                                                           �
                                                                      ำ
                                                                                          ิ
                                                                                          ำ
                                   ี
                                                                                     ั
                                                                                         ี
                               ั
                            ั
                           จังหวิดเชียงใหม่ พุบวิาไมทใชีในการก่อสรางวิหาร มขนาดไม่เทากน มตาหน                  ิ
                                                                                  ่
                                                 ้
                                                     ้
                                                                         ี
                                              ่
                                                   ี
                                                                ้
                                                                   ิ
                                                   �
                                                                  ี
                                                                                   ่
                                  ้
                                                                                      ำ
                                                                                 ้
                                                                                             ั
                                           ำ
                                                                �
                                                                                      �
                                                    ู
                                                                ั
                                                             ี
                                ้
                                                                   ั
                                                                              ั
                                        ่
                                                       ์
                           แล้ะใชีไมเกาหรอนาไมไมสมบรณมาใชี อกทงมล้กษณะการตดไมไมสมาเสมอกน
                                              ้
                                                           ้
                                    ่
                                                ่
                                                                                     ึ
                                                            ั
                                                            �
                                                          ี
                                                                                     �
                            ี
                                                                           �
                                                                           ี
                                                                      ่
                                                                         ้
                                                                                           ่
                                         ้
                                           ี
                                                                                  ั
                                 ั
                                                               ั
                                           �
                           มการตดปัล้ายไมทปัล้ายแปัหล้วิง อกทงยงมการตอไมทแปับางตวิซึ่งยาวิไมพุอ
                                                                 ี
                                                                                           �
                                                                                           ี
                            �
                           ซึ่งเปันมาจัากการซึ่อมแซึ่มวิหารอยหล้ายครง อยางไรกตามแมวิาจัะมการเปัล้ยน
                            ึ
                                                                                ่
                                                  ิ
                                                               �
                                                                         ็
                                                                    ่
                                                                               ้
                                                               ั
                                                        ่
                               ็
                                                                                     ี
                                           ่
                                                        ู
                                                                            ้
                                                                         ็
                                                      ่
                                                          ่
                                                  ั
                                                                    ั
                                                  �
                                 ั
                                                                                 ิ
                                                                                        ่
                                                                                    ี
                                                                                     ั
                                                                                    �
                                                                                       ี
                                                                              �
                           โครงหล้งคามาแล้วิหล้ายครง แตพุบวิาแปัหล้วิงยงคงเปันไมชีนเดมทยงมรองรอย
                                                                              ิ
                                         ้
                                          ี
                               ู
                                      ่
                           ของรทีเจัาะเพุอเสยบกล้อน
                                �
                                      �
                                                 101
                                                         98
   98   99   100   101   102   103   104   105   106   107   108