Page 353 - Dictionary of Buddhism by Bhikkhu P. A. Payutto

สัปปุริสธรรม 353 สารีริกธาตุ

สัปปุริสธรรม (Sappurisadhamma) virtue of the สัมมาสติ (Sammàsati) Right Mindfulness; Right
righteous; (the seven) qualities of a good man. Attentiveness.
สัพพัญุตญาณ (Sabba¤¤uta¤àõa) omnis- สัมมาสมาธิ (Sammàsamàdhi) Right Concen-
cience. tration.
สัพพัญู (Sabba¤¤å) the Omniscient One; an สัมมาสัมพุทธะ (Sammàsambuddha) the Fully
epithet of the Buddha. (or Perfectly) Enlightened One.
สัมปชัญญะ (Sampaja¤¤a) clear comprehension; สัมมาอาชีวะ (Sammààjãva) Right Livelihood;
discrimination; circumspection; clear Right Living; Right Means of Livelihood;
consciousness; awareness. Right Pursuits.
สัมปทา (Sampadà) achievement; fulfilment; สัมมุขาวินัย (Sammukhàvinaya) verdict in the
accomplishment; attainment; success; presence of (a Sangha, the persons and the
happiness. matter concerned, and the Doctrine and
สัมปรายะ (Samparàya) a future life; the beyond; Discipline).
the hereafter; spirituality. สัสสตทิฏฐิ (Sassatadiññhi) eternalism; the
สัมปรายภพ (Samparàya) a future existence; doctrine of the continuance of the soul after
next life; future life. death; the doctrine that soul and the world
สัมปรายิกัตถะ (Samparàyikattha) gain for the are eternal.
hereafter; future benefit; spiritual welfare; สากัจฉา (Sàkacchà) conversation; discussion.
sources of happiness in the future life. สาชีพ (Sàjãva) the code of discipline; all the
สัมผัปปลาปะ (Samphappalàpa) frivolous talk; disciplinary rules abiding on the life of the
idle talk; vain talk. monk.
สัมผัส ดู ผัสสะ. สาเฐยยะ, สาไถย (Sàñheyya) hypocrisy; craft;
สัมพุทธะ (Sambuddha) one who has been well treachery. สาเถยยะ ก็ใช.
enlightened or has thoroughly understood; a สาธยาย ดู สวดมนต [ในพุทธศาสนา].
Buddha; the Buddha. สามเณร (Sàmaõera) a novice; one who is
สัมภเวสี (Sambhavesã) lit. seeking birth or ordained by taking the Three Refuges and
existence. 1. a living being at the first stage observes the Ten Precepts.
of life or during the birth-process; a being สามเณรี (Sàmaõerã) a female novice; female
yet to be born. 2. a being subject to rebirth; apprentice of a nun.
worldling. 3. (T.) a spirit seeking (or awaiting) สามัคคี (Sàmaggã) concord; unity; harmony;
rebirth. เทียบ ภูต. unanimity; union.
สัมมัปปธาน (Sammappadhàna) (the Four) สามัญลักษณะ (Sàma¤¤alakkhaõa) the Common
Great Efforts; Supreme Efforts; Right Efforts. Characteristics (of component things), viz.,
สัมมากัมมันตะ (Sammàkammanta) Right impermanence, state of conflict and not-self.
Action; Right Conduct; Right Behaviour. สามีจิกรรม (Sàmãcikamma) proper act of re-
สัมมาทิฏฐิ (Sammàdiññhi) Right View; Right spect; opportune gestures of respect.
Understanding. สายสิญจน (Parittasutta*) sacred thread; sacred
สัมมาวาจา (Sammàvàcà) Right Speech. cord.
สัมมาวายามะ (Sammàvàyàma) Right Effort; สารัมภะ (Sàrambha) contention; vying; pre-
Right Endeavour; Right Exertion. sumption.
สัมมาสังกัปปะ (Sammàsaïkappa) Right Thought; สาราณียธรรม (Sàràõãyadhamma) states of con-
Right Mental Attitude; Right Motives; Right ciliation; virtues for fraternal living.
Aspiration. สารีริกธาตุ ดู ธาตุ.