Page 206 - 6.Sınıf Dorya Türkçe Sınıf İçi Uygulama Klavuzu_edited_edited

Kök ve Kök Çeşitleri, Ek ve Ek Çeşitleri

Kılavuz Bilgi

İyelik ekleri (Tamlanan Ekleri)
İsim tamlamasında tamlananın sonuna eklenir ve eklendiği ismin kime ait olduğunu belirtir.
Örnek: (benim) arabam (1. Tekil Şahıs Eki)
(senin) araban (2. Tekil Şahıs Eki)
(onun) arabası (3. Tekil Şahıs Eki)
(bizim) arabamız (1. Çoğul Şahıs Eki)
(sizin) arabanız (2. Çoğul Şahıs Eki)
(onların) arabaları (3. Çoğul Şahıs Eki)

! UYARI

“-i” eki Türkçede üç farklı görevde kullanılır:

Belirtme eki

-ı/-i/-u/-ü İyelik eki

Fiilden isim yapma eki

 İyelik eki ve belirtme hâli olan-i’yi, ismin başına “onun” zamirini getirerek bulabiliriz. Onun sözcüğü ile okunabilen
“–i” iyelik eki, okunamayan “-i” hâl ekidir.
 Yapım eki olan –i, fiil kök veya gövdelerine gelir.
Örnekler: Üst caddedeki kazı çalışması bu akşam saatlerinde tamamlanacak. (yapım eki)
Evi bütün detayıyla temizlemişti yaşlı kadın. (belirtme eki)
Hikâyesi salondaki herkesi âdeta büyülemişti. (iyelik eki)

İlgi (Tamlama) Ekleri (-ın / -in / -un / -ün)
Bir ismi başka bir isimle ilgili hâle getirir, isimleri isimlere bağlar. Bu ek 1. tekil ve 1. çoğul şahıs için “-im” şeklindedir.
Örnek: ben-im, biz-im
Belirtili isim tamlaması kurar.
Örnek: Okulun önünde biriken çocuklar, öğretmenlerini görmek istiyor.
Belirtili İsim Tamlaması

Alıştırma - 4

Aşağıdaki cümlelerde geçen altı çizili kelimelerin aldığı çekim eklerinin çeşitlerini karşılarına yazınız.

1. Bütün hafta üzerinde uğraşılan projemiz kabul edildi. ………………………………………….
2. Yumurtlamak için karaya çıkan kaplumbağaları inceliyor. ………………………………………….

3. Eski evin kapısı artık paslanmış, açılmaz olmuştu. ………………………………………….
4. Ağaçta mahsur kalan kediler nihayet kurtarıldı. ………………………………………….

206