Page 23 - คู่มือการเพาะเลี้ยงปลาทองในประเทศไทย
P. 23
21
โรคท่พี บในการเพาะเล้ยี งปลาทอง
และวธิ กี ารรกั ษา
ธุรกิจการเล้ียงปลาสวยงาม ปัญหาหน่ึงที่ผู้เลี้ยงปลามักประสบอยู่เสมอคือ
เร่ืองการเกิดโรค ดังนั้นถ้าผู้เลี้ยงปลามีความรู้ความเข้าใจเก่ียวกับชนิดและสาเหตุของ
การเกดิ โรคปลา รวมทง้ั วธิ กี ารปอ้ งกนั และรกั ษาจะชว่ ยใหก้ ารดำ� เนนิ ธรุ กจิ การเพาะเลย้ี ง
ปลาสวยงามบรรลเุ ปา้ หมายไดเ้ ปน็ อย่างดี การเกดิ โรคในปลามสี าเหตมุ าจากหลายปจั จยั
ด้วยกัน เช่น การเกดิ โรคจากปรสติ ภายนอก ปรสิตภายใน แบคทีเรยี ไวรสั หรอื เชอื้ รา
รวมท้ังคุณภาพน้�ำหรืออาหารท่ีใช้เล้ียงไม่เหมาะสม เป็นต้น ดังน้ันผู้เลี้ยงปลาสวยงาม
ควรมีความรู้พ้ืนฐานเก่ียวกับโรคปลา วิธีการป้องกันและรักษาโรคเบื้องต้น ส�ำหรับโรค
ท่พี บในการเพาะเล้ียงปลาทองและวธิ ีการป้องกันรักษา มดี ังนี้
โรคจุดขาว ปลาทีเ่ ปน็ โรคนี้มจี ดุ สขี าวข่นุ ขนาดเทา่ ปลายเข็มหมุดเล็ก ๆ กระจายอยู่
ทั่วล�ำตัวและครีบ ปรสิตท่ีท�ำให้เกิดโรคนี้ในปลาน�้ำจืดมีช่ือว่า อี๊กทิอ๊อฟทีเรียส
มัลติฟิลิส (Ichthyopthirius multifilis) หรือเรียกส้ัน ๆ ว่า อ๊ิก โปรตัวซัวชนิดนี้
มีลักษณะเด่นคือ มีนิวเคลียสเป็นรูปเกือกม้าขนาดใหญ่ (ดูจากกล้องจุลทรรศน์)
ปรสิตชนิดนี้อาศัยอยู่ใต้ผิวหนังของปลา เม่ือโตเต็มท่ีจะออกจากตัวปลาจมตัวลง
สู่บริเวณพ้ืนบ่อปลาและสร้างเกราะหุ้มตัว ต่อจากน้ันจะมีการแบ่งเซลล์เป็นตัวอ่อน
จ�ำนวนมากภายในเกราะน้ัน เมื่อสภาวะแวดล้อมภายนอกเหมาะสม เกราะหุ้มตัว
แตกออกและตัวออ่ นของปรสติ จะวา่ ยนำ้� เข้าเกาะตามผวิ หนงั ของปลาต่อไป
การป้องกันและรักษา การก�ำจัดปรสิตที่ฝังอยู่ใต้ผิวหนังยังไม่มีวิธีที่ได้ผลเต็มท่ี
แต่สามารถท�ำลายตัวอ่อนในน�้ำหรือท�ำลายตัวแก่ขณะว่ายน�้ำเป็นอิสระได้ โดยการ
เลอื กใช้สารเคมีอย่างใดอย่างหน่ึงตอ่ ไปนี้
1. ฟอรม์ าลนิ 150-200 มลิ ลลิ ติ รตอ่ นำ�้ 1,000 ลติ ร (1 ลกู บาศกเ์ มตร) แชไ่ วน้ าน 1 ชวั่ โมง
สำ� หรบั ปลาขนาดใหญ่ หรอื 25-50 มลิ ลลิ ิตรต่อน้ำ� 1,000 ลิตร นาน 24 ชว่ั โมง
2. เมทลิ นี บลู 1-2 กรัมตอ่ น�้ำ 1,000 ลิตร แช่ติดตอ่ กนั นาน 7 วนั
