Page 28 - คู่มือการเพาะเลี้ยงปลาทองในประเทศไทย
P. 28
26
โรคเห็บปลา เห็บปลาเป็นปรสิตเปลือกแข็งท่ีเกาะภายนอกตัวปลาบริเวณล�ำตัว
หัว และครีบ มีรูปร่างโค้งมนทางด้านหน้า ส่วนท้ายแคบเล็กลง ล�ำตัวใส บริเวณ
กลางตัวอาจมีสีเขียวปนน้�ำตาล ขนาดประมาณ 5-10 มิลลิเมตร ในกรณีท่ีปลามี
สีตัวสดใสจะมองเห็นไดด้ ้วยตาเปลา่ แตถ่ า้ เปน็ ปลาทม่ี ีสีตวั ด�ำหรือทึบอาจสงั เกตเห็น
เหบ็ ปลาไดย้ าก ปลาทป่ี ว่ ยเปน็ โรคนจ้ี ะวา่ ยนำ้� ทรุ นทรุ ายและพยายามถตู วั เองกบั ขา้ งบอ่
หรอื ตเู้ พอ่ื ใหป้ รสติ หลดุ ทำ� ใหเ้ กดิ แผลเลอื ดออกตามลำ� ตวั และตดิ เชอื้ แบคทเี รยี ตามมา
การปอ้ งกนั และรกั ษา
1. แช่ปลาทมี่ ีปรสติ น้ใี นสารละลายไตรคลอรฟ์ อน (Trichorfon) ในอัตราส่วน 0.25-
0.50 กรมั ตอ่ นำ�้ 1,000 ลติ ร นาน 24 ชวั่ โมง
2. ก�ำจัดเห็บปลาออกโดยการจับออกด้วยปากคีบ หากปรสิตชนิดนี้เกาะแน่นเกินไป
ใหห้ ยดนำ�้ เกลอื หรอื ดา่ งทบั ทมิ เขม้ ขน้ ประมาณ 1-2 หยดลงบนตวั ปรสติ แลว้ จงึ ใช้
ปากคบี ดงึ ออก ปรสติ จะหลุดออกง่ายขน้ึ
3. กำ� จดั เหบ็ ปลาทเี่ กดิ ขน้ึ ในบอ่ ทำ� ไดโ้ ดยการตากบอ่ ใหแ้ หง้ แลว้ โรยปนู ขาวในอตั ราสว่ น
30-50 กโิ ลกรมั ต่อไร่ให้ท่ัวบอ่
โรคหนอนสมอ หนอนสมอเป็นปรสิตภายนอกที่พบเสมอในปลาน้�ำจืด หนอนสมอ
ตัวเมียเท่าน้ันท่ีพบเกาะอยู่ตามล�ำตัวของปลา โดยเฉพาะบริเวณโคนครีบ ส่วนหัว
ของปรสิตชนดิ นีม้ อี วยั วะรูปรา่ งคลา้ ยสมอเรือแทงทะลุลงไปใต้ผวิ หนงั หรือซอกเกล็ด
ลึกถึงชั้นกล้ามเน้ือเพ่ือยึดเกาะกับตัวปลา ท�ำให้เห็นเฉพาะส่วนล�ำตัวท่ีมีลักษณะ
คล้ายหนอนซงึ่ ตอนปลายมถี งุ ไขอ่ ยู่ 1 คโู่ ผลอ่ อกมาจากผวิ หนงั ของปลา บรเิ วณทป่ี รสติ
ชนดิ นอี้ าศยั อยเู่ กดิ เปน็ แผลขนาดใหญ่ได้ เน่ืองจากการเข้าท�ำลายของเชื้อแบคทีเรีย
ปลาทม่ี หี นอนสมอเกาะอยมู่ กั มแี ผลเลอื ดออกตามตวั มอี าการระคายเคอื งและผอมลง
จนผดิ ปกติ ถา้ เกดิ โรคนใี้ นปลาขนาดเลก็ อาจทำ� ใหป้ ลาตายได้ ปลาทเี่ ปน็ โรคเนอื่ งจาก
หนอนสมอจะว่ายน�้ำผดิ ปกติ กระโดดข้นึ ลงบริเวณผิวน้�ำและเอาตัวสขี า้ งบอ่
