Page 26 - คู่มือการเพาะเลี้ยงปลาทองในประเทศไทย

24

โรคเมือกขุ่น อาการของปลาที่เป็นโรคนี้คือมีเมือกสีขาวขุ่นปกคลุมล�ำตัวเป็นหย่อม ๆ
หรือปลาขับเมือกออกมามากจนกระท่ังได้กลิ่นคาว ครีบหุบ ว่ายน�้ำกระเสือกกระสน
บางครั้งจะลอยอยู่ตามผิวน้�ำ สาเหตุของโรคเกิดจากกลุ่มปรสิตเซลล์เดียว เช่น คอสเตีย
(Costia sp.) ซโิ ลโดเนลลา่ (Chilodonella sp.) ไซฟเิ ดยี (Scyphidia sp.) และโบโดโมแนส
(Bodomonas sp.)
การป้องกนั และรกั ษา
1. แชป่ ลาในฟอรม์ าลนิ ในอตั ราสว่ น 25-40 มลิ ลลิ ติ รตอ่ นำ้� 1,000 ลติ ร นาน 48 ชว่ั โมง
2. แชป่ ลาในดา่ งทบั ทิม ในอัตราส่วน 1-3 กรัมต่อน�ำ้ 1,000 ลิตร นาน 24 ชว่ั โมง
3. ใช้เกลือเม็ด ในอัตราส่วน 1-5 กิโลกรัมต่อน�้ำ 1,000 ลิตร แช่นาน 48 ชั่วโมง
ขน้ึ กบั ขนาดของปลา

โรคตัวเปื่อย ปลาท่ีเป็นโรคนี้มีผิวตัวเป็นรอยด่างขาวตกเลือด เกล็ดพอง เกล็ดหลุด
จนกระทัง่ เป็นแผลเปือ่ ย บางตัวเกดิ แผลลึกจนถงึ กลา้ มเนื้อล�ำตวั ลักษณะอาการต่าง ๆ นี้
เกิดข้ึนได้ทั่วท้ังล�ำตัว ถ้าอาการของโรครุนแรงมากอาจท�ำให้ปลาตายได้ในระยะเวลาส้ัน
โรคน้มี สี าเหตุจากปรสิตเซลลเ์ ดยี วมชี ือ่ ว่า เททราไฮมีนา (Tetrahymena sp.) มลี ักษณะ
เป็นรูปไข่ มีขนเล็กๆ (Cilia) รอบเซลล์ใช้ในการเคล่ือนที่ ร่องปากมีลักษณะเฉพาะตัว
ผนังเซลล์ของปรสิตชนิดน้ียืดหดตัวได้ดี สามารถแทรกตัวผ่านเน้ือเยื่อปลาท�ำให้บริเวณ
ผวิ หนงั หรอื เหงอื กปลาเกดิ การระคายเคอื งเปน็ แผล นอกจากนป้ี รสติ ยงั สามารถผลติ นำ้� ยอ่ ย
โปรตนี (Protease) ทม่ี คี ณุ สมบตั ทิ ำ� ลายเนอื้ เยอ่ื ปลาและเคลอ่ื นทไ่ี ปยงั อวยั วะภายในตา่ ง ๆ
เททราไฮมนี าสามารถเพม่ิ จำ� นวนไดร้ วดเรว็ ดว้ ยการแบง่ ตวั โดยเฉพาะเมอ่ื มเี ศษอาหารหรอื
ซากปลาตายที่พ้ืนบอ่ หรอื ตู้กระจก
การปอ้ งกนั และรกั ษา
1. การจดั การระบบการเลยี้ งทด่ี แี ละเหมาะสมจะชว่ ยปอ้ งกนั โรคไดอ้ ยา่ งมปี ระสทิ ธภิ าพ
2. เม่ือตรวจพบเททราไฮมีนาในน้�ำหรือในตัวปลาที่เร่ิมป่วย ให้ใช้ฟอร์มาลิน 25-30
มิลลิลิตรต่อน้�ำ 1,000 ลิตร พร้อมทั้งให้อากาศตลอดเวลานาน 24 ชั่วโมง แล้ว
เปลย่ี นถา่ ยน�ำ้ ท�ำซำ�้ ตดิ ตอ่ กันอยา่ งน้อย 3 วัน
3. กรณที ี่ปลาเปน็ โรคจากเททราไฮมนี าข้ันรุนแรง ยงั ไม่มีวธิ รี กั ษาท่ีไดผ้ ล ควรทำ� ลาย
ปลาปว่ ยทง้ั หมดโดยการฆา่ หรอื ฝงั จากนนั้ ทำ� ความสะอาดบอ่ หรอื ภาชนะทใ่ี ชเ้ ลยี้ ง