Page 7 - จริยธรรม ฝน 7.3.64
P. 7
4
วศิน อินทสระ (2541 : 11-12) กลา่ ววา่ พทุ ธจริยศาสตร์นั้นเปน็ หลักเกณฑ์ทางจริยธรรม ซึ่งท่านผรู้ ู้มี
พระพุทธเจา้ เป็นตน้ ไดท้ รงวางไว้ เพ่ือเปน็ มาตรฐานความประพฤตขิ องมนษุ ย์ ตงั้ แตพ่ น้ื ฐานเบอ้ื งต้น ทา่ มกลาง
และระดับสงู เพ่อื ใหม้ นษุ ย์ดาเนินชวี ติ อนั ดีงามตามอดุ มคตเิ ทา่ ทีม่ นษุ ยจ์ ะข้นึ ใหถ้ งึ ได้ ให้เป็นมนุษยท์ ีส่ มบูรณ์มี
สตปิ ญั ญา มคี วามสุขอนั สมบูรณ์ที่สุด เพราะจรยิ ศาสตรเ์ ปน็ ศาสตรท์ ี่วา่ ดว้ ยอุดมคตขิ องชีวติ หรอื ความดอี ันสงู สุด
(supreme good )เพ่อื ขึน้ ใหถ้ งึ ความดีงามอนั สงู สุดนัน้ จะตอ้ งมีปฏิปทา (path : way : method) สาหรบั ดาเนิน
คือ เปน็ การสรา้ งเหตุบรรลุผล ถ้าตอ้ งการผลอันสูงสดุ กต็ ้องสร้างเหตใุ ห้สมควรกนั พทุ ธศาสนาเป็นกมั วาทะ กิริ
ยวาทะ
วริ ิยวาทะ กล่าวคือการกระทา และความเพยี รเป็นเบื้องตน้ แหง่ ความสาเร็จผลท้ังปวง ไม่ประสงค์ใหใ้ คร
ไดด้ ี หรือประสงค์ความสาเร็จลอย ๆ หรือดว้ ยการอ้อนวอน แตใ่ หส้ าเรจ็ ดว้ ยการกระทาเอง พระพทุ ธศาสนาจงึ
ไดร้ บั การยกยอ่ งจากนักปราชญช์ าวตา่ งประเทศบางคนวา่ A – Self - do – it –Religion (ศาสนาท่ตี ้องทาเอง)
หลกั จรยิ ธรรมของพระพุทธศาสนา 3 ระดบั ดังกล่าวข้างตน้ มีรายละเอยี ดดังนี้
พุทธจริยธรรมขน้ั พืน้ ฐาน เพอื่ ความสงบเรยี บร้อยของสังคม หลักธรรม คือ เบญจศีลเบญจธรรม ได้แก่
เบญจศลี เบญจธรรม
1. เวน้ จากการฆ่าสัตว์ 1. มเี มตตากรุณา
2. เว้นจากการลักทรัพย์ 2. เลย้ี งชวี ติ ในทางทีถ่ ูกตอ้ ง
3. เวน้ จากการประพฤติผิดในกาม 3. มีความสารวมในกาม
4. เวน้ จากการพดู เท็จ 4. พดู แตค่ าสัตย์
5. เวน้ จากการด่มื สรุ าเมรัย 5. มสี ติ รักษาตนไว้เสมอ
ทศิ 6 หมายถึง บุคคลตา่ งๆ ทเ่ี ราเกย่ี วขอ้ งสมั พันธ์ทางสังคมดจุ ทิศที่อยรู่ อบตวั
1. ทศิ เบอื้ งหนา้ ได้แก่ มารดา บิดา เพราะเป็นผ้อู ุปการะเรามาก่อน บุตรธดิ าพงึ บารุงบดิ า มารดา ดงั นี้
1. ท่านเลยี้ งเรามาแล้ว เล้ยี งท่านตอบ
2. ทา่ นเลี้ยงเรามาแล้ว เลี้ยงท่านตอบ
3. ชว่ ยทาการงานของทา่ น
4. ดารงวงศ์สกลุ
5. ประพฤตติ นให้เหมาะสมกับความเปน็ ทายาท
6. เม่อื ท่านล่วงลับไปแล้ว ทาบญุ อทุ ิศให้ท่าน
บิดามารดายอ่ มอนุเคราะห์บตุ รธดิ า ดังน้ี
1. ห้ามปรามจากความชั่ว
2. ใหต้ ัง้ อยู่ในความดี
3. ให้ศึกษาศิลปวิทยา
4. หาคู่ครองท่ีสมควรให้
5. มอบทรัพย์สมบตั ิให้ในโอกาสอันสมควร
