Page 34 - Occupational health and safety

6

3.2.4 ปัจจัยคุกคามทางการยศาสตร์และจิตวิทยาสังคม (Ergonomics and Psychosocial

Hazards)
ปัจจัยทางการยศาสตร์ (Ergonomics) หมายถึง การประยุกต์วิทยาศาสตร์วิศวกรรมให้
ื่
เหมาะสมต่อสรีรวิทยาในการท างานของคน เพอส่งเสริมประสิทธิภาพและความส าเร็จในการท างาน
ลดความเครียด ความล้าจากการท างาน (นริศ เจริญพร, 2543)

จิตวิทยาสังคม หมายถึง การศึกษาพฤติกรรม ความคิด ความรู้สึกของคนเรา ที่ได้รับ
ื่
อิทธิพลจากคนอื่น ๆ รอบตัวเรา เพราะคนเราอยู่ร่วมกันเป็นสังคมและเกี่ยวข้องกับคนอน ๆ อยู่เสมอ
โดยเฉพาะในการท างาน เพื่อนร่วมงาน เจ้านาย ภาระหน้าที่ในการท างาน ความสัมพันธ์ระหว่างบุคคล
ในหน่วยงาน และปัญหาส่วนตัวมีอทธิพลที่ส่งผลต่อประสิทธิภาพในการท างานทั้งหมด (สิทธิโชค
ิ
วรานุสันติกุล, 2003)
องค์การอนามัยโลก (WHO) และองค์การแรงงานระหว่างประเทศ (ILO) (World Health
Organization, 1995) ได้ประชุมร่วมกันและให้ค าจ ากัดความขอบเขตของงานอาชีวอนามัยและความ
ปลอดภัยไว้ว่าประกอบด้วยลักษณะงาน 5 อย่างด้วยกันได้แก ่

ั้
1) การส่งเสริม (Promotion) หมายถึง การช่วยเหลือสนับสนุนและธ ารงรักษาไว้ซึ่งสุขภาพทง
ร่างกายและจิตใจที่แข็งแรงสมบูรณ์ของผู้ประกอบอาชีพ ตลอดจนมีความเป็นอยู่ที่ดีร่วมกันในสังคม
ของผู้ประกอบอาชีพเสมือนกอนการประกอบอาชีพ
่
2) การป้องกัน (Prevention) หมายถึง การป้องกันมิให้ผู้ประกอบอาชีพมีสุขภาพอนามัย
เสื่อมโทรมหรือผิดปกติหรือได้รับอุบัติเหตุจากสภาพแวดล้อมการท างานการท างานที่ไม่ปลอดภัย
3) การปกป้องและคุ้มครอง (Protection) หมายถึง การด าเนินการปกป้องคุ้มครองผู้ประกอบ
ั
อาชีพหรือแรงงานในสถานประกอบการ มิให้มีการท างานในที่เสี่ยงต่ออนตรายอนอาจจะก่อให้เกิด
ั
โรคภัยไข้เจ็บ
4) การจัดการท างาน (Placing) หมายถึง การจัดการเกี่ยวกับสภาพสิ่งแวดล้อมของการท างาน
ให้มีความเหมาะสมสอดคล้องกับสภาพความต้องการของร่างกาย จิตใจของผู้ประกอบอาชีพหรือ
แรงงานมากที่สุดเท่าที่จะท าได้

5) การปรับงานให้กับคนและปรับคนให้กับงาน (Adaptation) หมายถึง การปรับสภาพของ
งานและคนท างานให้สามารถท างานได้อย่างเหมาะสมมีประสิทธิภาพ โดยค านึงถึงสภาพทางสรีรวิทยา
และพนฐานความแตกต่างทั้งทางด้านร่างกายและจิตใจของ คนท างานให้มีความสอดคล้องมากที่สุด
ื้
เพื่อประสิทธิผลของงานนั้น ๆ

สรุปขอบเขตของงานอาชีวอนามัยและความปลอดภัยจะครอบคลุมถึงการส่งเสริม ป้องกัน
การจัดสภาพการท างาน เพอธ ารงไว้ซึ่งสุขภาพอนามัยที่ดีทั้งทางด้านร่างกาย จิตใจ และสังคมของ
ื่
ผู้ประกอบอาชีพ รวมทั้งการสิ่งแวดล้อมในการท างานที่เป็นสาเหตุที่ก่อให้เกิดการบาดเจ็บและโรคที่
เกี่ยวเนื่องจากการประกอบอาชีพ ประกอบด้วยงานหลัก 3 ด้าน ได้แก ่

1) การดูแลและส่งเสริมสุขภาพของผู้ประกอบอาชีพ
2) การป้องกันควบคุมโรค และการบาดเจ็บจากการการประกอบอาชีพ
3) การประเมิน ควบคุมและปรับปรุงสภาพสิ่งแวดล้อมในการท างาน