Page 31 - คู่มือการนิเทศ การขับเคลื่อนโรงเรียนคุณภาพประจำตำบล
P. 31
30
2.1.3 ทฤษฎีเกี่ยวกับการนิเทศการสอน
การนิเทศการสอน เป็นกระบวนการปฏิบัติงานร่วมกันระหว่างผู้นิเทศกับผู้รับ
ื่
ื่
การนิเทศเพอที่จะพฒนาปรับปรุงคุณภาพการจัดการศึกษา และจัดการเรียนการสอนของครูเพอให้
ั
ได้มาซึ่งประสิทธิผลในการเรียนของนักเรียน กล่าวโดยสรุปได้ว่า ในการนิเทศการสอนมีความจ าเป็น
อย่างมากที่จะต้องน าทฤษฎีเกี่ยวกับการนิเทศการสอนมาเป็นฐานคิดในการพฒนาระบบของ
ั
การนิเทศการสอน ทั้งนี้ เนื่องจากการนิเทศการสอนเป็นพฤติกรรมที่เป็นทั้งศาสตร์และศิลป์และ
มีความเกี่ยวข้องกับพฤติกรรมของมนุษย์โดยตรง ดังนั้น จึงมีความจ าเป็นที่ต้องศึกษาทฤษฎีต่างๆ
ั
ิ
ที่เกี่ยวข้องกับการนิเทศการสอน เพื่อที่จะน ามาพจารณาถึงความสอดคล้องเหมาะสมในการพฒนาครู
ให้ตรงกับสภาพและความต้องการในการพฒนาเทคนิคการนิเทศการสอน จากการศึกษาแนวคิด
ั
ทฤษฎีที่เกี่ยวข้องกับการนิเทศการสอนของนักคิด นักการศึกษา และนักจิตวิทยา สามารถสรุป
สาระส าคัญของทฤษฎีต่าง ๆ ดังนี้
(1) ทฤษฎีการเปลี่ยนแปลง
การนิเทศการสอนมีเปูาหมาย เพอการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมโดยการช่วยเหลือ
ื่
สนับสนุน ส่งเสริมให้เกิดการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมและการปฏิบัติงานของครู และบุคลากร
ที่เกี่ยวข้อง ให้ส่งผลถึงคุณภาพของนักเรียนและคุณภาพของการศึกษาเป็นส าคัญ ดังนั้นใน
การพัฒนารูปแบบการนิเทศการสอนในครั้งนี้ ผู้วิจัยได้ศึกษาหลักการ แนวคิด ทฤษฎีการเปลี่ยนแปลง
ื้
ื่
ของนักคิด นักการศึกษา และนักจิตวิทยา เพอเป็นพนฐานที่จะน าไปประกอบกับเทคนิคและทักษะใน
การนิเทศ อาทิเช่น Bennis, Warren G., Benne and Chin R. (1969 : 34-35), วัชรา เล่าเรียนดี
(2550 : 33-34) ได้เสนอยุทธวิธีทั่วไปของการเปลี่ยนแปลงไว้ 3 ยุทธวิธี คือ 1) ยุทธวิธีการใช้หลัก
เหตุผลและข้อมูลเชิงประจักษ์ โดยมีความเชื่อว่า มนุษย์สามารถจะท าตามความสนใจของตนเองให้
ปรากฏชัดเจนได้การเปลี่ยนแปลงจึงเกิดขึ้น จากที่ตัวบุคคล กลุ่มบุคคลรู้ดีว่าตนเองมีความประสงค์
และเห็นว่ามีผลดีตามความสนใจของตนเอง 2) ยุทธวิธีการให้การศึกษาใหม่หรือให้ความรู้ใหม่ โดยมี
ความเชื่อว่า มนุษย์มีแรงจูงใจที่แตกต่างกัน ยึดความเป็นเหตุผล และความฉลาดของมนุษย์ โดยที่
แบบแผนการปฏิบัติใดๆจะได้รับการสนับสนุนหรือเป็นผลมาจากบรรทัดฐานทางสังคมที่บุคคลนั้น
ยอมรับและยึดเป็นแนวปฏิบัติ และ 3) ยุทธวิธีในการใช้อานาจและการควบคุม กล่าวคือ เป็นการใช้
อทธิพลของต าแหน่งหน้าที่และใช้ข้อมูลที่ไม่สามารถคัดค้านหรือปฏิเสธได้ นอกจากนี้กระบวนการ
ิ
เปลี่ยนแปลงยังประกอบด้วย 3 ขั้น คือ 1) ขั้นละลายความเคยชิน 2) ขั้นการเปลี่ยนแปลง 3) ขั้นท าให้อยู่
อย่างมั่นคง นอกจากนี้ปัจจัยที่ส่งผลกระทบต่อการเปลี่ยนแปลงมาจาก 2 สาเหตุ คือ สาเหตุจากภายนอก
และสาเหตุจากภายใน ซึ่งการเปลี่ยนแปลงที่มาจากภายนอกอาเป็นเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นอย่างช้าๆ สะสมจน
ท าให้เกิดการเปลี่ยนแปลง
จากลักษณะที่ส าคัญของทฤษฎี สรุปได้ว่า ทฤษฎีการเปลี่ยนแปลงมีลักษณะของ
การผสมผสานกัน ดังนั้นการเลือกใช้ทฤษฎี หลักการในการเปลี่ยนแปลงส าหรับการนิเทศ จ าเป็น
จะต้องรู้และเข้าใจเกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงในทุกองค์ประกอบ ทั้งนี้ เพอปฏิบัติหน้าที่ในการนิเทศ
ื่
ให้มีประสิทธิภาพและประสิทธิผลสูงสุด

