Page 33 - คู่มือการนิเทศ การขับเคลื่อนโรงเรียนคุณภาพประจำตำบล

32

(3) ทฤษฎีการสื่อสาร
การติดต่อสื่อสารมีความจ าเป็นและส าคัญต่อการนิเทศการสอน เพราะการนิเทศ
ื่
การสอนเป็นการปฏิบัติงานเพอช่วยครูในการสอนที่ต้องอาศัยการติดต่อสื่อสารซึ่งกันและกัน
การติดต่อสื่อสารเกิดขึ้นในทุกองค์กรอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ เนื่องจากกระบวนการพด มีองค์ประกอบที่
ู
ั
ู
ู
ั
ส าคัญ คือ 1) ผู้พด 2) ค าพด 3) ผู้ฟง คือ ผู้พด ค าพด ผู้ฟง มีจุดเน้นที่การกระท าของ
ู
ู
ผู้ส่งและผู้รับซึ่งท าหน้าที่อย่างเดียวกันและเปลี่ยนบทบาทกันไปมาในการเข้ารหัสสาร การแปล
ความหมาย และการถอดรหัสสาร
นอกจากนั้น วัชรา เล่าเรียนดี (2550 : 165) กล่าวว่าการสื่อสาร เป็นการสื่อ
ความหมายระหว่างกัน ในการนิเทศการสอนจึงเป็นเรื่องส าคัญ เพราะผู้นิเทศนั้นจะต้องท างานร่วมกับ
ครู ต้องพดคุยปรึกษาหารือกัน ทั้งเป็นแบบทางการและไม่เป็นทางการอยู่ตลอดเวลา มีจุดเน้นที่
ู
กระท าของผู้ส่งและผู้รับซึ่งท าหน้าที่อย่างเดียวกัน และเปลี่ยนบทบาทกันไปมาในการเข้ารหัส
การแปลความหมาย และการถอดรหัส ซึ่งในการสื่อสารนั้นจะต้องตอบค าถามต่อไปนี้ให้ได้ คือ ใคร

พดอะไร โดยวิธีการและช่องทางใด ไปยังใคร ด้วยผลอะไร จากค าถามดังกล่าว สรุปว่าการพฒนา
ู
ั
ทฤษฎีการสื่อสารโดยมีประเด็นที่พิจารณาว่าผู้ส่งจะส่งสารอย่างไร และผู้รับจะแปลความหมาย และมี
การโต้ตอบสารนั้นอย่างไร เรียกว่าทฤษฎี S M C R ประกอบด้วย ผู้ส่ง (Source) ข้อมูลข่าวสาร

ั
(Message) ช่องทางในการส่ง (Channel) ผู้รับ (Receiver) อนเป็นองค์ประกอบส าคัญของการ
สื่อสาร
จากการศึกษาทฤษฎีการสื่อสาร สรุปได้ว่า ในการนิเทศการสอนในโรงเรียนนั้น
บรรยากาศโรงเรียนแบบเปิด วัฒนธรรมโรงเรียนที่เออต่อการเรียนรู้ การปฏิบัติงานร่วมกัน
ื้
การยอมรับซึ่งกันและกัน มีความส าคัญต่อการนิเทศให้บรรลุผลส าเร็จ รวมทั้งการติดต่อสื่อสารต่อกัน

ที่มีประสิทธิผล ย่อมสร้างความเข้าใจตรงกันที่ส าคัญที่สุด คือ การสื่อสารที่ดีต่อกัน
(4) ทฤษฎีมนุษย์สัมพันธ์
นักคิดนักการศึกษา และนักจิตวิทยาได้กล่าวถึง ทฤษฎีมนุษย์สัมพนธ์ของ Elton
ั
้
Mayo (อางถึงใน Sergiovanni and Stratt 1988 : 8-10) ได้ศึกษาถึงพฤติกรรมของมนุษย์ใน
การท างานที่ไม่ได้ขึ้นอยู่กับปัจจัยทางด้านเศรษฐกิจหรือการจูงใจทางด้านการเงินเท่านั้น
แต่ยังขึ้นอยู่กับความต้องการทางด้านจิตใจ หรือเรื่องราวทางด้านสังคมที่ไม่ได้เกี่ยวกับการเงินโดยตรง
ด้วยและยังศึกษาถึง “Hawthorne Studies” ในประเด็นปัจจัยด้านปทัศถานทางสังคม พฤติกรรม

ของคนถูกก าหนดตามสัมพันธภาพในกลุ่ม และผู้น าอย่างไม่เป็นทางการ
ส่วน Maslow (1954 อางถึงใน Glickman, Gordon and Ross-Gordon 1995 :
้
156) มีแนวคิดที่มุ่นเน้นกระบวนการในการจูงใจ (Process Theory of Motivation)
เพอหาค าตอบว่าจะมีวิธีการจูงใจอย่างไรที่จะท าให้คนมีพฤติกรรมตามที่เราต้องการได้ ซึ่งน ามาเป็น
ื่
หลักทางด้านมนุษย์สัมพนธ์ ตามทฤษฎีล าดับความต้องการของ Maslow’s Hierarchy of Needs
ั
Theory บนสมมติฐาน 3 ข้อ คือ 1) บุคคลคือสิ่งมีชีวิตที่มีความต้องการ 2) ความต้องการ
ื้
ถูกเรียงล าดับตามความส าคัญจากความต้องการพนฐานไปจนถึงความต้องการที่ซับซ้อน
และ3) บุคคลจะก้าวสู่ความต้องการในระดับต่อไปเมื่อความต้องการระดับต่ าลงมาได้รับ

การตอบสนองแล้ว