Page 6 - นาวิกศาสตร์ กันยายน ๒๕๖๓
P. 6
กองบรรณาธิการ
ปกหน้า : ๑๐๓ ปี ธงชาติไทยและธงราชนาว ี ปกหลัง : วิวัฒนาการของธงชาต ิ
วันที่ ๒๘ กันยายน ของทุกปี เป็น “วันพระราชทาน ธงชาติไทยมีวิวัฒนาการมายาวนาน ตั้งแต่สมัยสมเด็จ
ิ
ื
ธงชาติไทย” เร่มใช้เป็นวันแรกเม่อ ๒๘ กันยายน พ.ศ.๒๕๖๐ พระนารายณ์มหาราช แห่งกรุงศรีอยุธยา จนถึงปัจจุบัน
ื
ี
เน่องในโอกาสครบรอบ ๑๐๐ ปี ท่พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้า นับตั้งแต่การใช้ผ้าสีแดงเกลี้ยง สมัยรัชกาลที่ ๑ โปรดเกล้าฯ
เจ้าอยู่หัว ทรงพระราชทานธงไตรรงค์เป็นธงชาติไทย ให้เรือหลวงใช้รูปจักรสีขาวลงบนธงพ้นแดง ส่วนเรือค้าขาย
ื
ื
ธงชาติไทย เป็นสัญลักษณ์ของประเทศไทย บ่งบอกถึง ใช้ธงพ้นแดงเหมือนเดิม สมัยรัชกาลท่ ๒ โปรดเกล้าฯ
ี
ความมีอธิปไตย ของชาติไทยมาช้านาน และมีความหมายถึง นารูปช้างเผือกลงในวงจักรใช้เป็นธงเรือหลวง สมัยรัชกาลท่ ๔
�
ี
ั
ชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์ ซ่งมีความสาคญทางจิตใจ โปรดเกล้าฯ ให้นารูปจักรออก แต่ยังคงใช้รูปช้างเผือก
�
ึ
�
ื
ื
ดังนั้นจึงควรปฏิบัติต่อธงชาติด้วยความเคารพ ดังนี้ โดยธงเรือค้าขายใช้พ้นสีแดง ส่วนธงเรือหลวงใช้พ้นสีขาบ
ั
�
ี
- ธงชาติท่จะนามาใช้ ชัก หรือแสดง ต้องมีสภาพด ี คร้นถึง ร.ศ.๑๑๐ (พ.ศ.๒๔๓๔) รัชกาลท่ ๕ โปรดเกล้าฯ
ี
ี
ี
ั
เรยบร้อย ไม่ขาดวน และสไม่ซดจนเกนควร การเกบรกษา ให้ตราพระราชบัญญัติว่าด้วยแบบอย่างธงสยาม ร.ศ.๑๑๐
ิ
็
ี
่
ิ
ิ
ั
ั
�
ธงชาติไว้ด้วยความเคารพในสถานที่ และที่เก็บอันสมควร เป็นพระราชบญญตธงฉบบแรก กาหนดแบบธงช้างเผือก
ั
ื
่
ื
่
ี
ี
- การชักธงชาติ ผู้ท่ชักธงต้องแต่งกายเรียบร้อย การ ทรงเครองยนแทน ท่มุมธงข้างบนซ้ายมีจักร ใช้ในเรือพระท่น่ง ั
ี
ชักธงขึ้น ให้เตรียมธงผูกติดกับสายเชือกทางด้านขวาของ และเรือรบหลวง และแบบธงชาติสยาม เป็นรูปช้างเผือกเปล่า
ื
ผู้ชักธง เม่อถึงเวลาให้คล่ธงออกเต็มผืน แล้วดึงเชือกให้ธง พ้นแดง ใช้ในเรือท่วไป ต่อมาใน ร.ศ.๑๑๖ (พ.ศ.๒๔๔๐) ทรง
ั
ี
ื
�
�
ข้นช้า ๆ ด้วยความสมาเสมอ จนถึงสุดยอดเสาธง แล้วจึง ตราพระราชบัญญัติว่าด้วยแบบอย่างธงสยาม ร.ศ.๑๑๖ กาหนด
ึ
่
่
ื
ื
�
ผูกเชือกไว้ให้ตึง ไม่ให้ธงลดตาลงมาจากเดิม การชักธงลง แบบธงเรือหลวง พ้นสีแดง กลางมีรูปช้างเผือกทรงเคร่อง
่
ี
�
ให้ดึงเชือกให้ธงลงช้า ๆ ด้วยความสมาเสมอ และสายเชือกตึง ยืนแท่น ใช้ชักในเรือหลวง ป้อมและท่พักทหารในกรมทหารเรือ
จนถึงระดับเดิมก่อนชักข้น จึงปลดธงชาติแล้วพับวางบนพาน และแบบธงชาติ พื้นสีแดง กลางมีรูปช้างเผือก ใช้ชักในเรือ
ึ
ั
ี
ั
น�าไปเก็บที่อันสมควร กรณีที่มีการบรรเลงเพลงเคารพ หรือ ท้งหลายของพ่อค้า และของสามัญชนท่วไป บรรดาท่เป็นชาต ิ
ึ
ึ
มีสัญญาณ การชักธงข้นและลงจะต้องชักธงข้น และลงให้ ชาวสยาม ใน ร.ศ.๑๒๙ (พ.ศ.๒๔๕๓) รัชกาลท่ ๖ โปรดเกล้าฯ
ี
ถึงจุดที่สุด พร้อมกับจบเพลงหรือสัญญาณนั้น ๆ ให้ตราพระราชบัญญัติธง ร.ศ.๑๒๙ โดยยังคงแบบธงชาติไว้
�
ื
- การทาความเคารพธงชาติ เม่อเห็นการชักธงชาติข้นและ จนในปี พ.ศ.๒๔๖๐ ทรงตราพระราชบัญญัติแก้ไขพระราช
ึ
ลง ให้แสดงความเคารพโดยการยืนตรงหันไปทางเสาธง อาคาร บัญญัติธง พระพุทธศักราช ๒๔๖๐ กาหนดแบบ “ธงชาต ิ
�
หรือสถานที่ที่มีการชักธงชาติขึ้นและลง จนกว่าจะเสร็จการ สยาม” และพระราชทานชื่อว่า “ธงไตรรงค์”
นาวิกศาสตร์ 4
ปีที่ ๑๐๓ เล่มที่ ๙ กันยายน ๒๕๖๓
