Page 93 - ตำราเคมีอินทรีย์ [Jadsada Ratniyom]
P. 93
สารประกอบอินทรีย์และการอ่านชื่อ 65
(A) การอ่านชื่อสารประกอบอัลไคน์ตามหลัก IUPAC
การอ่านชื่อของสารอัลไคน์จะใช้หลักการอ่านชื่อเหมือน
สารประกอบอัลเคน แต่ตัดคำลงท้ายของสายโซ่หลัก จาก –ane ออกแล้วเติม –yne
ลงไปแทน โดยมีหลักการคร่าว ๆ ดังนี้
[1] กำหนดสายโซ่คาร์บอนหลักที่ยาวที่สุด โดยสายโซ่คาร์บอน เรียนออนไลน์เรื่องนี้
นั้นต้องมีพันธะสามอยู่ด้วย และกำหนดตำแหน่งให้พันธะสามอยู่ ได้ที่นี่
ตำแหน่งที่ต่ำที่สุด จากนั้นอ่านชื่อของโซ่หลักตามเลขโรมมันแสดงในตารางที่ 2.1
แล้วระบุตำแหน่งของพันธะ 3 ด้วยตัวเลขอาร์โรบิก แล้วตามด้วยคำลงท้าย -yne
ตำแหน่งพันธะสาม
[2] หากในสายโซ่หลักมีพันธะสามมากกว่า 1 ตำแหน่ง ให้อ่านชื่อสายโซ่หลักตาม
แบบอัลเคน ตามด้วยตำแหน่งของพันธะสาม โดยในกรณีมีพันธะสาม 2 ตำแหน่ง
คำลงท้ายจะเป็น diyne หากพันธะสามมี 3 ตำแหน่งในโซ่หลักจะอ่านลงท้ายด้วย
triyne ดังแสดง
ตำแหน่งพันธะสาม
ั
[3] ถ้ามีหมู่แทนที่ให้ระบุทำนองเดียวกันกับสารประกอบอลเคน
ตัวอย่างที่ 2.8 | การอ่านชื่ออัลไคน์
โจทย ์ จงอ่านชื่อจากโครงสร้างสารต่อไปนี้
วิธีคิด [1] หาโซ่หลักและระบุตำแหน่งของพันธะสามให้มีตำแหน่งน้อยที่สุด ซึ่งจะพบว่าสายโซ่
หลักมี 8 คาร์บอนอะตอม ชื่อของโซ่หลักจะเป็น octyne และตำแหน่งของพันธะสาม
อยู่ที่ตำแหน่งที่ 3 ดังแสดง
