Page 50 - physics5

34 บทที่ 15 | แม่เหล็กและไฟฟ้า ฟิสิกส์ เล่ม 5 ฟิสิกส์ เล่ม 5 บทที่ 15 | แม่เหล็กและไฟฟ้า 35

ครูถามคาถามชวนคิดในหน้า 35 ให้นักเรียนอภิปรายร่วมกัน โดยครูเปิดโอกาสให้นักเรียน
ำ
แสดงความคิดเห็นอย่างอิสระ แล้วครูนำาอภิปรายจนได้แนวคำาตอบดังนี้

แนวคำาตอบชวนคิด

จากรูป 15.29 หากอนุภาคที่เคลื่อนที่มีประจุไฟฟ้าเป็นประจุลบ อนุภาคจะมีการเคลื่อนที่เป็นแบบใด
แนวคำาตอบ อนุภาคจะเคลื่อนที่แบบวงกลมในทิศทางตรงข้ามกับประจุบวก

ครูให้นักเรียนศึกษาตัวอย่าง 15.5 โดยครูเป็นผู้แนะนำา
ำ
ครูอาจนานักเรียนอภิปรายกรณีท่อนุภาคไฟฟ้าเคล่อนท่ไม่ต้งฉากกับสนามแม่เหล็ก ทาให้อนุภาค
ำ
ี
ั
ี
ื
ที่มีประจุไฟฟ้าเคลื่อนที่เป็นเกลียวเพื่อเชื่อมโยงการเกิดออโรรา (aurora) ตามรายละเอียดความรู้เพิ่มเติม
ในหนังสือเรียน
ความรู้เพิ่มเติมสำาหรับครู

การเคลื่อนที่ของอนุภาคที่มีประจุไฟฟ้าที่ทิศทางการเคลื่อนที่ไม่ตั้งฉากกับสนามแม่เหล็ก
ถ้าอนุภาคที่มีประจุ +q และความเร็ว v ทำามุม θ กับสนามแม่เหล็ก B ดังรูป หาขนาดและ
ทิศทางของแรงกระทำาต่ออนุภาคที่มีประจุไฟฟ้าได้ดังนี้


v sinv θ 
v
θ θ
cosv θ

B B

รูป อนุภาคมีความเร็วในทิศทางทำามุม θ กับสนามแม่เหล็ก
หาองค์ประกอบของความเร็ว v ในทิศทางตั้งฉากกับสนามแม่เหล็ก (v ) ได้ v = vsinθ
⊥
⊥
และในแนวขนานกับสนามแม่เหล็ก (v ) ได้ v = vcosθ
จาก F = qvB
แทนค่า v จะได้ F = q(vsinθ)B
⊥
⊥
หรือ F = qvBsinθ
⊥

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี