Page 49 - หน้าปกรายงานประจำปี 64
P. 49
Hardware
(อุปกรณ)
การเขาถึงเทคโนโลย ี
Software
(ทักษะ)
ภาพที่ 2 วิธีพิจารณาคดีอิเล็กทรอนิกส
ความพรอมในการเขาถึงเทคโนโลยี จะตองประกอบดวยปจจัย 2 สวน ดังภาพที่ 2 ดังนี้
1. Hardware (อุปกรณ) คูความตองมีอุปกรณที่สามารถเขาถึงเทคโนโลยีได เชน คอมพิวเตอร ปริ้นเตอร
สแกนเนอร สมารทโฟน อินเทอรเน็ต
2. Software (ทักษะ) หมายถึง ทักษะความสามารถในการใชงานอุปกรณอิเล็กทรอนิกส ทักษะเปนปจจัยสำคัญ
ตอการเขาถึงทางดานเทคโนโลยี เชน มีอุปกรณคอมพิวเตอรแตไมสามารถใชงานได มีอุปกรณสมารทโฟนแตสามารถ
ใชงานไดเพียงทักษะพื้นฐานใชแอปพลิเคชันไลนพูดคุยไดอยางเดียว แตไมสามารถสแกนคิวอารโคดได จะไมมีความพรอม
ในการเขาถึงเทคโนโลยีทำใหไมพรอมที่ใชบริการทางการศาลในรูปแบบอิเล็กทรอนิกส
สาระสำคัญของขอกำหนดของประธานศาลฎีกาวาดวยวิธีพิจารณาคดีทางอิเล็กทรอนิกส พ.ศ. 2563
ในขอกำหนดของประธานศาลฎีกาวาดวยวิธีพิจารณาคดีทางอิเล็กทรอนิกส พ.ศ. 2563 ขอ 4 กลาววา “เพื่อใหการ
ดำเนินกระบวนพิจารณาเปนไปโดยสะดวก รวดเร็ว และเที่ยงธรรม เมื่อศาลเห็นสมควรหรือคูความรองขอ ศาลอาจกำหนด
ใหดำเนินกระบวนพิจารณาดวยวิธีการตามขอกำหนดนี้ โดยคำนึงถึงความสะดวกและประหยัดสำหรับคูความที่ยังไม
สามารถเขาถึงเทคโนโลยีดวย ทั้งนี้ ประเภทคดี หลักเกณฑและวิธีการใหเปนไปตามที่สำนักงานศาลยุติธรรมประกาศ
กำหนด” ดังนั้น การที่ศาลจะพิจารณาสั่งวิธีพิจารณาคดีทางอิเล็กทรอนิกส ศาลจะตองคำนึงถึงความสะดวก
และประหยัดสำหรับคูความที่ยังไมสามารถเขาถึงเทคโนโลยีดวย ศาลจะตองคำนึงถึงวาคูความสามารถเขาถึงเทคโนโลยี
ไดหรือไม โดยศาลไมอาจบังคับใหคูความตองดำเนินคดีโดยวิธีการทางอิเล็กทรอนิกสแมกระทั่งวากฎหมายใหอำนาจศาล
ในการพิจารณาสั่งไดเนื่องจากสิ่งสำคัญที่ศาลคำนึงถึงเปนที่สุดในกระบวนการพิจารณาคดี คือ สิทธิในการตอสูคดีของ
คูความทั้ง 2 ฝาย ที่มีอยางเทาเทียมกัน หากคูความฝายหนึ่งสามารถเขาถึงเทคโนโลยีแตคูความอีกฝายไมสามารถเขาถึง
เทคโนโลยีไดจะทำใหสิทธิในการตอสูคดีไมเทากัน ศาลไมสามารถที่จะคำนึงถึงคนสวนใหญที่สามารถเขาถึงเทคโนโลยี
ไดโดยที่ไมสนใจคนสวนนอย ศาลไมอาจทิ้งใครไวขางหลังได (Leave No One Behind) ดังนั้น ประเด็นการเขาถึง
เทคโนโลยีของคูความจึงเปนประเด็นสำคัญที่ศาลตองพิจารณากอนใชดุลพินิจในการสั่งใหใชวิธีพิจารณาคดีทาง
อิเล็กทรอนิกส แตศาลจะทราบไดอยางไรวาคูความคนไหนสามารถเขาถึงเทคโนโลยีไดเพียงพอที่จะใชวิธีพิจารณาคดี
อิเล็กทรอนิกส สถาบันวิจัยและพัฒนารพีพัฒนศักดิ์จึงไดทำการวิจัยและพัฒนาแบบประเมินการเขาถึงเทคโนโลยี
เพื่อนำมาใชเปนเครื่องมือชวยศาลประกอบดุลยพินิจในการสั่งใชวิธีพิจารณาคดีทางอิเล็กทรอนิกส
การศึกษางานวิจัยที่เกี่ยวกับการเขาถึงเทคโนโลยีสารสนเทศ
สถาบันวิจัยและพัฒนารพีพัฒนศักดิ์ ไดทำการศึกษางานวิจัยที่เกี่ยวกับการเขาถึงเทคโนโลยีสารสนเทศ มีผล
การศึกษา ดังนี้

