Page 38 - วิธีวิจัยทางสาธารณสุขศาสตร์เบื้องต้น
P. 38
30
่
ั
ั
่
ื
ึ
ํ
ี
ั
ี
่
รับผิดชอบสังคมทตวเองอาศัยอยู คานึงถงเพยงการแขงขนเพอใหทนกับการเปลียนแปลง ชีวิตเรงรีบ
่
้
ี
ุ
ี
ึ
ั
เครียดมากขน กรอบกบประเพณวัฒนธรรมทเคยควบคมไวถกลดความสําคัญลง แตละคนสามารถ
ู
เลือกรับขอมล การสังซ้อสินคา และการบริการผานทางเทคโนโลยีการสื่อสารตาง ๆ ทงยังนําเอา
ู
ั
ื
่
้
ี
รูปแบบสากลนิยม (Cosmopolitan style) และรสนิยมการแตงกาย การใชเวลาวาง งานอดิเรก ทถูก
่
ี
ึ
ทําใหเปนรูปแบบโลกาภิวัตนมาใชอกดวยทาใหสังคมไทยกลายเปนสังคมกงตะวันตกท่วิถีชีวิตยึดติด
ี
่
ํ
่
ึ
้
ั
กบเทคโนโลยีมากขน นอกจากนีปจจุบันวัฒนธรรมไทยเปลียนแปลงเปนวัฒนธรรมทางตะวันตกมาก
้
ี
่
ั
่
ิ
ี
่
ี
ขึน ในขณะท่ผูสูงอายุยังมความคดเห็นทคงท ยึดมนกับคตินิยมของตนเอง ขนบธรรมเนียมประเพณ ี
้
ี
ึ
ิ
และวัฒนธรรมดงเดมซ่งเปนผลมาจากความสามารถในการเรียนรูและความจําเก่ยวกับสิ่งใหมลดลง
ี
้
ั
ึ่
ํ
ี่
แตยังสามารถจําเรื่องราวเกาซงเปนสิ่งทประทบใจไดดี จึงทาใหผูสูงอายุเกิดการตอตานความคิดใหม
ั
้
ิ
้
ี
ึ
ํ
กอใหเกดชองวางระหวางวัยมากขน ผูสูงอายุกลายเปนคนลาสมย จูจีขบน ทาใหลูกหลานไมอยาก
้
ั
เลี้ยงดู กลายเปนสวนเกินของครอบครัว ผูสูงอายุจึงแยกตัวเองและเกิดความรูสึกทอแทมากขึ้น
ี
่
ํ
่
ี
ี
ื
้
ู
ิ
ั
ี
้
ทงนีปจจัยการดแลตนเองอกประการหนึงททาใหผูสูงอายุมความสุข คอ การท่ผูสูงอายุคด
ํ
วาการแตงกายทสะอาดสวยงามและเหมาะสมทาใหผูทพบเห็นชืนชมและยอมรับตนเอง ทาใหรูสึกวา
่
่
ี
ํ
่
ี
ตนเองมีคุณคามากขึ้น นอกจากนันยังพบวาผูสูงอายุหลายทานไดปรับตวเพอรักษาสุขภาวะดานจิตใจ
ั
่
้
ื
่
ี
่
ิ
ี
ิ
และสังคมของตนเองโดยการเขารวมกจกรรมชุมชน การคดเชิงบวก และการนับถือศาสนา สิงทมผล
ื
ตอบทบาทผูสูงอายุ บทบาทครอบครัว และบทบาทชุมชนเพ่อใหผูสูงอายุ ดารงชีวิตไดอยางพึงพอใจ
ํ
ุ
ในดานลักษณะภูมิหลังไดแก อายุ เพศ สถานภาพสมรส การศกษา ดานครอบครัว ไดแก คณลักษณะ
ึ
่
ครอบครัว สัมพันธภาพของครอบครัว รายได และสิงแวดลอมของครอบครัว ดานชุมชน ไดแก
ี
ลักษณะของผูนําชุมชน วัฒนธรรม ศาสนา ความเชือ และขนบธรรมเนียมประเพณ สวนภาวะ
่
ิ
เศรษฐกจหรือรายได โรคประจําตวเปนปจจัยทมผลใหผูสูงอายุไมมีความสุข ทงนีผูสูงอายุกาลังเผชิญ
ั
ํ
่
ั
้
ี
้
ี
กับโรคและปญหาสุขภาวะที่หลากหลาย (Rickettes, 2002)
ิ
่
ึ
ํ
ี
้
ิ
ุ
จะเห็นไดวาแนวโนมปจจัยกาหนดสุขภาพมแนวโนมเพมความรุนแรงมากขนสาเหตหลักเกด
ั
จากการเปลี่ยนแปลงทงสภาพสังคม เศรษฐกจและวิถชีวิตความเปนอยูของมนุษย นําไปสูปญหา
ี
ิ
้
สุขภาพทซบซอน ลักษณะการเปลียนแปลงนีทาใหปญหาสุขภาพมรูปแบบเปลียนไป นอกจากนีการ
้
ํ
่
่
ี
้
ั
่
ี
ิ
้
่
ี
่
ดํารงชีวิตในสถานการณที่การเปลี่ยนแปลงทีเกดขนอยางรวดเร็วยังสงผลตอมนุษยทตองปรับตวอยาง
ั
ึ
มากเพื่อการดํารงอยู
ุ
ขอบเขตการดําเนินงานดานสาธารณสข
ี
สภาวะสุขภาพของมนุษยมความสําคญตอการพัฒนาทงดานทรัพยากร มนุษย เศรษฐกจและ
ิ
ั
้
ั
ึ
ี
่
ื
่
ิ
็
ํ
สังคม เพราะเมอใดกตามทมนุษยเกดความเจ็บปวยหรือเกดโรคข้น จะทาใหตองสูญเสียคา
ิ
ี
รักษาพยาบาล สูญเสียเวลาในการประกอบอาชีพ สูญเสียรายไดและอาจตองสูญเสียชีวิตได มมนุษย
จํานวนมากมีสุขภาพที่ไมสมบูรณ มีการเจ็บปวย ความพิการ และเสียชีวิตกอนวัยอนสมควรดวยโรคท ี่
ั
ุ
ั
้
ทราบสาเหตและสามารถปองกนได ปรากฎการณนีเกิดเนืองจากความบกพรองและไมตระหนักใน
่
ั
้
ั
ความสําคญของการปองกนโรคการสงเสริมสุขภาพอนามัย และการจัดการรักษาพยาบาลทงดาน
ั
ปริมาณและคุณภาพ ตลอดทั้งความเหมาะสมในการใหสุขศึกษา ดังนั้นการดําเนินงานดานสาธารณสุข
จึงมุงเนนหลักการดําเนินงาน 5 ประการ คือ
