Page 162 - สารนิพนธ์
P. 162
150
่
หนวยที่ 2
ื่
เครองดนตรประเภทส ี
ี
ี
่
ี
ี
ี
่
ื่
ี
ี
่
ื
เครองส คอเครองดนตรทมสาย เมอใช้คันชักสทสายจะท าให้เกิดเปนเสยง โดยเครอง
ี
ื่
ื
่
ื
็
ี
่
ื
ึ
่
่
ี
ี
ื
ิ
ดนตรไทยทจัดอยู่ในประเภทเครองส เรยกว่า “ซอ” ซงมอยู่ด้วยกัน 3 ชนดคอซอสามสาย ซอด้วง และ
ี
ี
ซออ้ ู
ซอสามสาย
ุ
ี
ื
ี
่
ี
ี
่
ซอสามสายเปนซอทมทั้งหมด 3 สาย เปนเครองดนตรไทยทมมาตั้งแต่สมัยสโขทัย ถอเปน
ื
็
็
็
่
ี
ี
ี
่
ื
ื
่
็
ี
ู
่
เครองชั้นสง ใช้บรรเลงในพระราชส านักและพระราชพิธต่างๆ นอกจากน้ ียังเปนเครองดนตรทม ี
็
่
ี
ู
รปร่างสวยงาสมวิจตรบรรเลง และมเสยงทไพเราะเปนอย่างยิ่ง
ิ
ี
ี
ลักษณะของซอสามสาย
ลักษณะทั่วไปของซอสามสาย จะประกอบด้วยส่วนส าคัญดังต่อไปน้ ี
้
้
ื
กะโหลกซอ ท ามาจากกะลาของมะพราวซอ ด้วยการน ากะลามะพราวมาตัดตามขวาง เลอกเอาส่วนท ่ ี
ึ
ุ
ู
มปมนน 3 ปม หรอพู 3 พู ไว้เปนกะโหลกซอ จากนั้นจงน ากรอบซงท าจากไม่เน้อแข็งเปนรปวงร ี
ื
่
่
ี
ึ
ู
ุ
่
ื
็
็
ิ
็
ิ
ี
ี
่
คล้ายกับกรอบหน้านางมาตดทด้านหน้าของกะลา ซงแต่เดมกรอบไม้น้จะท ามาจากไม้สักเปนส่วน
ึ
่
ใหญ่ จงเรยกว่า ขนงไม้สัก แล้วขงด้วยหนังแพะหรอหนังลกวัวให้ตงพอด โดยหนังต้องปดทับกรอบ
ึ
ึ
ี
ิ
ี
ึ
ู
ื
่
่
ี
ึ
ิ
ไม้ทตดอยู่รวมทั้งขอบของกะลาเล็กน้อย หลังจากนั้นจงท าการตกแต่งให้สวยงาม ซงขั้นตอนในการขง
ึ
ึ
ึ
ี
หนังน้ เรยกว่า “การข้นหน้าซอ”
ี
ื
ื
คันซอ มาจากไม้เน้อแข็งหรองาช้าง ซ้ ึงในบางคร้ ังอาจมการประดับมกเพือเพิ่มความ
ุ
่
ี
สวยงามให้กับคันซอด้วย โดยคันซอจะมความยาวประมาณ 1.21 เมตร และสอดเข้าไปในกะโหลกซอ
ี
แบ่งออกได้ 3 ส่วน ด้วยกัน คอ ทวนบน ทวนกลาง และทวนล่าง โดย
ื
