Page 163 - สารนิพนธ์
P. 163
151
่
ึ
ึ
็
ึ
ู
ื
ี
ี
ื
ั
-ทวนบน คอส่วนอยู่เหนอรดอกข้นไปจนถงส่วนปลายของทวน ซงส่วนน้จะมการเจาะรเปน
โพรงเพื่อให้สามารถรอยสายเข้าไปได้
้
่
ี
ึ
ื
-ทวนกลาง คอส่วนทต่อจากทวนบนลงมาถงกะโหลกซอด้านบน
ึ
่
ื
ื
ี
ี
-ทวนล่าง หรอแข้งไก่ คอส่วนทอยู่ใต้กะโหลกซอลงมาจนถงปลายทวนด้านล่าง มลักษณะ
่
่
่
ี
ั
ี
ั
ใหญ่แล้วค่อยๆ เรยวเล็กลง แล้วต่อปลายด้วยโลหะแหลมทเรยกว่า “เข็ม” ส าหรบปกลงทพื้นเพือ
ี
ี
ี
ื
ื
ี
ไม่ให้ซอสามสายเลอนหรอล้มลงขณะส ซงทวนล่างน้จะมการเจาะเปนโพรงส าหรบรอยสายทั้งหมด
่
่
ี
ึ
ั
้
็
ของซอสามสายเข้าไปในทวนล่างด้วย
ั
สาย ท ามาสายไหมฟ่นหรอสายเอ็น โดยน าสายทั้งสามสายรอยเข้าไปในโพรงทเจาะไว้ใน
ี
ื
่
้
ึ
ทวนล่าง แล้วข้นสายผ่านหน้ากะโหลกซอไปจนเกือบถงปลายทวนบน ซงทั้งสามสายประกอบด้วย
ึ
่
ึ
สายเอก สายกลาง และสายท้ม
ุ
ู
ี่
ื
ึ
ลกบด ซอสามสายมลกบดทั้งหมด 3 ลก ท าหน้าทในการข้นสายให้ตงหรอหย่อนได้ตาม
ิ
ี
ึ
ิ
ู
ู
ู
ู
ี
ี
ื
่
ื
ิ
ื
็
ความต้องการ และเมอดจากหน้าซอจะเหนว่า ลกบดทอยู่ทางด้านขวามอจะม 2 ลก คอ ลกล่าง
ู
ู
ี
ู
ู
ิ
ี
ั
ึ
ื
ั
ึ
ู
ส าหรบข้นสายเอก และลกบนส าหรบข้นสายกลาง ส่วนลกบดทางด้านซ้ายมอจะมเพียงลกเดยว
ึ
ส าหรบข้นสายท้ม
ุ
ั
ี
ี
ี
่
ี
ั
รดอก โดยทั่วไปจะท ามาจากสายไหมฟ่น ทมลักษณะเช่นเดยวกับสายซอ แต่มขนาดเล็ก พัน
ั
ิ
ั
อยู่รอบๆ ทวนกลาง เพือรดสายทั้งสามสายให้ตดกับทวนกลาง ซงการพันรดอกจะต้องพ้นให้ได้
่
ึ
่
ั
่
ี
ื
จ านวนรอบทพอเหมาะไม่แน่นหรอหลวมเกินไป
ื
หย่อง หย่องของซอสามสายจะวางไว้ส่วนบนของหน้าซอ ท าด้วยไม้หรองาน ามาเหลาให้ม ี
ี
ั
ลักษณะคล้ายกับคันธน และมขนาดทเหมาะส าหรบรองรบสาย นอกจากน้บนตัวหย่องยังท ารอยบาก
ี
ี
่
ู
ั
ั
เปนร่องไว้ 3 ร่อง เพือรองรบสายทั้งสามสายด้วย
่
็
่
ั
ี
์
ิ
็
ถ่วงหน้า เปนอปกรณส าคัญทตดอยู่หน้าซอด้านซ้ายของกะโหลกซอ ใช้ส าหรบถ่วงหน้าซอ
ุ
ี
ุ
ด้านสายเอก เพือปรบเสยงของสายเอกให้เข้ากับสายท้ม ทั้งน้ ถ่วงหน้าต้องมน ้าหนักและสัดส่วนท ่ ี
่
ี
ี
ั
ี
่
ี
เหมาะสมหรอสมดลกับขนาดและความหนาของหนัง เพราะจะท าให้เกิดเสยงทกังวาน ไพเราะ และ
ื
ุ
ิ
ิ
ี
น่มนวลในขณะสซอ โดยถ่วงหน้านั้นจะท ามาจากโลหะชนดต่างๆ เช่น แก้ว หรอเงน ด้วยการน า
ื
ุ
่
ึ
่
ุ
โลหะเหล่าน้ ีมาข้นรปให้เปนตลับกลมทมขนาดเล็ก ภายในบรรจข้ผึ้งผสมตะกั่วเพือให้ได้น ้าหนัก
ู
็
ี
ี
ี
ื
ิ
จากนั้นจะปดหน้าด้วยชัน ส่วนด้านบนอาจน าไปถมยา ลงยา หรอประดับด้วยเม็ดพลอยหลากหลายส ี
เพือความสวยงาม ซงการน าถ่วงหน้าไปใช้งานนั้น จะใช้วิธลนไฟในส่วนของชันทปดหน้าไว้ แล้วกด
ี
ิ
่
่
ึ
่
ี
ลงเบาๆ ทหน้าซอด้านซ้าย
ี่
ั
ี
หนวดพราหมณ จะใช้สายไหมฟ่น มขนาดใหญ่กว่ารดอก แล้วผูกเปนบ่วง 3 บ่วง รอยเข้า
ั
้
็
์
ั
ี
ี
ู
่
ึ
่
่
ไปในร ซงเจาะไว้ททวนล่าง ส าหรบใช้ร้ ังปมของปลายสายทั้งสามสาย ทั้งน้ก็เพือความสะดวกใน
การเปลยนสาย
ี่
