Page 167 - สารนิพนธ์
P. 167
155
ึ
่
่
็
ุ
ิ
ปากแตร ส่วน “ทวนล่าง” เปนช่วงใต้ลกบดลงมา ซงปลายทวนล่างจะสอดทะลกะโหลกลงไป เพือ
ู
้
คล้องกับสายซอทั้งสองเสน
่
ึ
ุ
ื
ื
ี
ั
สาย ท าด้วยไหมฟ่นหรอสายเอ็นม สายคอ สายเอก และสายท้ม ซงทั้งสองสายจะผูกคล้องไป
ึ
ึ
ุ
กับปลายทวนด้านล่างสด ส่วนขงผ่านหน้าซอข้นไปตามคันซอ โดยปลายสายด้านบนจะผูกไว้กับปลาย
ลกบด
ิ
ู
ลกบด เสยบอยู่กับทวนบน ท าหน้าทในการข้นสายให้ตงหรอหย่อนตามความต้องการ ซง
ู
ี
่
่
ึ
ี
ื
ิ
ึ
ึ
ี
ู
ู
ื
ู
ู
ลกบดของซออ้จะมทั้งหมด 2 ลก คอ “ลกบน” ส าหรบข้นสายท้ม และ “ลกล่าง” ส าหรบข้นสายเอก
ึ
ั
ุ
ู
ิ
ึ
ั
ี
ู
ิ
ั
ั
่
่
ู
รดอก เปนเชอกทผูกร้งสายซอทั้งสองสายให้เข้ากับคันซอ โดยรดอกจะอยู่ต ากว่าลกบดลกล่าง
็
ั
ื
ี
ี
และมขนาดเดยวกันกับสายเอก
หมอน คอส่วนทใช้หนนสายซอให้พ้นหน้าซอ วางอยู่หน้าซอตอนกลางค่อนไปทางส่วนบน
ื
ุ
ี
่
โดยทั่วไปจะท ามาจากกระดาษทม้วนให้แน่นแล้วพันด้วยผ้าอก 1 รอบ
่
ี
ี
คันชัก ท ามาจากไม้เน้อแข็งชนดเดยวกับไม้ทใช้ท าคันซอ แต่มขนาดเล็กกว่า น าไม้ทได้มา
่
ี
ี
่
ี
ี
ิ
ื
กลงให้กลมและมลักษณะโค้งเล็กน้อย ด้านมอจับจะมหมดยึดเสนหางม้าประมาณ 250 เสน ทขงกับ
ื
้
ี
่
ี
ึ
ึ
ี
ุ
้
ึ
่
ี
ึ
ุ
ปลายคันชักให้ตงพอด ซงหางม้าจะสอดเข้าไประหว่างสายเอกกับสายท้ม ดังนั้น คันชักกับคนซอจงไม่
ึ
สามารถแยกออกจากกันได้
ี
ุ
่
หมายเหต แต่เดมมการหยดยางสนไว้กับกะโหลกซอตรงกับต าแหน่งทสายหางม้าผ่านเพือให้
ิ
่
ี
ึ
สามารถสกับสายซอจนเกิดเปนเสยงข้นมา แต่เนองจากวิธน้ได้ท าให้กะโหลกซอขาดความสวยงาม ใน
็
ี
ี
ี
ื
่
ี
้
ปจจบันจงน ายางสนมาถทเสนหางม้าเช่นเดยวกับซอสามสายและซอด้วง
ึ
ู
ี
ั
ุ
ี
่
ี
การสซออู ้
วิธการสคล้ายกับซอด้วง แต่จะใช้ก าลังน้วมอมากกว่าซอด้วง ต้องนั่งพับเพียบขาขวาทับขาซ้าย
ิ
ื
ี
ี
ื
่
่
ั
ื
วางกะโหลกบนขาซ้าย มอซ้ายจับคันชักบรเวณทต ากว่ารดอกเล็กน้อย มอขวาจับด้ามจับของคันชัก
ิ
ี
ู
ิ
ี
่
ื
แล้วใช้น้วนางสอดเข้าไประหว่างหางม้ากับคันชัก ซออ้จะร่วมบรรเลงอยู่ในวงเครองสาย วงมโหร
วงปพาทย์ไม้นวม และปพาทย์ดกด าบรรพ์
ี่
ี่
ึ
