Page 165 - สารนิพนธ์
P. 165
153
ื
ี
ู
ิ
ื
ี
่
ี
ี
ู
เสยงทด แต่ถ้าไม่มหนังงเหลอมก็สามารถใช้หนังลกวัว หนังแพะหรอน ากระดาษว่าวมาปดซ้อนทับ
กันหลายๆ ชั้นแทนได้
หมายเหต ไม้เน้อแข็งทน ามาใช้กระบอกจะมคณสมบัตของการให้เสยงทแตกต่างกัน ดังน้ ี
่
ุ
ื
ี
ุ
ิ
่
ี
ี
ี
ี่
ี
ู
-ไม้ประด่ ให้เสยงทแหลมเล็ก
-ไม้ล าเจยกและไม้ตาล ให้เสยงทน่มนวล
ี
่
ี
ี
ุ
ิ
ี่
ี
-ไม้ชงชัน ให้เสยงทแหลมกว้าง
ี
-ไม้พะยูน ให้เสยงกลม
ั
ื
ื
คันซอ ท ามาจากไม้เน้อแข็งหรองาช้าง มลักษณะกลมยาว และสอดปกเข้าไปในกระบอกแล้ว
ี
็
ื
ตั้งตรงข้นไป โดยคันซอของซอด้วงจะแบ่งเปน 2 ช่วง คอ ช่วงบน และช่วงล่าง
ึ
ึ
ึ
ี
่
ี
ู
ื
ิ
ี
ี
-ช่วงบน คอช่วงทนับตั้งแต่ลกบดข้นไปจนถงปลายคันซอ เรยกว่า โขน ทั้งน้เพราะมรปร่าง
ู
ื
ื
ลักษณะคล้ายโขนเรอ โดยส่วนปลายของโขนจะโค้งงอนไปทางด้านหลัง หรอด้านเปดของกระบอก
ิ
ซอ
ี
ื
ิ
ี
ู
่
- ช่วงล่าง คอช่วงทนับตั้งแต่ใต้ลกบดลงไป เรยกว่า “ทวนล่าง”
สาย ซอด้วงจะมสายทั้งหมด 2 สาย คอ สายเอกกับสายท้ม
ี
ื
ุ
ี
ู
ิ
ิ
ี
ื
ลกบด ซอด้วงจะมจะมลกบดทั้งหมด 2 ลก คอ ลกล่างส าหรบขงสายเอก หรอ เรยกว่า ลกบดสาย
ึ
ื
ู
ี
ู
ิ
ั
ู
ู
ั
เอก และลกบนส าหรบขงสายท้ม หรอเรยกว่า ลกบดสายท้ม โดยลกบดจะเสยบอยู่ช่วงล่างของโขน
ิ
ิ
ู
ู
ื
ู
ึ
ุ
ุ
ี
ี
ิ
่
ึ
ู
หรออยู่เหนอทวนล่าง ส่วนปลายลกบดจะเจาะรไว้ส าหรบรอยสายซอเพือขงให้สายตงตามความ
้
ึ
ั
ู
ื
ื
ี
ต้องการของผู้ส
รดอก จะอยู่ถัดลงมาจากลกบดล่าง เปนบ่วงเชอกทใช้ส าหรบผูกร้งสายซอทั้งสองสายเข้ากับ
ั
ื
ิ
ั
ู
ั
่
็
ี
่
ี
ั
ี
ี
ทวนล่าง โดยทั่วไปจะใช้รดอกทมขนาดเดยวกันกับสายเอก
ื
ั
ิ
ุ
หย่อง คอไม้ช้นเล็กๆ ทใช้ส าหรบหนนสายซอทั้งสองสายให้พ้นจากขอบกระบอกซอ
ี
่
ี
ื
นอกจากน้หย่องยังถอเปนตัวกลางรบความสั่นสะเทอนจากสายซอเพือส่งไปยังหน้าซออกด้วย
ื
ั
ี
่
็
ี
ื
ื
ี
่
ู
ื
คันชัก ท าด้วยไม้เน้อแข็งหรองาช้าง มรปร่างโค้งเล็กน้อย และทปลายคันชัก หรอเรยกว่า
ี
่
้
ึ
ู
่
ุ
ั
้
“ด้ามมอจับ” จะมหมดส าหรบยึดเสนหางม้า ส่วนอกด้านหนงเจาะรไว้เพือรอยเสนหางม้า แล้วขมวด
ื
ี
้
ี
ึ
ึ
ุ
้
ึ
เสนหางม้าให้ตง โดยเสนหางม้าทน ามาท าเปนสายคันชักให้ตงคล้ายกับคันกระสน หลังจากนั้นจงสอด
ี
่
็
้
ี
่
เสนหางม้า เข้าไปข้างในระหว่างสายเอกกับสายท้ม เพือชักเข้าชักออก หรอเรยกว่า “สี” ทั้งน้ เสนหาง
้
ี
ุ
้
ื
ึ
ี
ื
ี
่
ม้าจะถด้วยยางสนเพือให้เกิดความฝดจนสามารถน าไปสกับสายซอให้เกิดเปนเสยงข้นได้
ู
็
การสซอดวง
้
ี
ื
ี
ั
ิ
่
ผู้สจะต้องนั่งพับเพียบตัวตรง มอซ้ายจับตรงบรเวณทวนล่างต ากว่ารดอกลงเล็กน้อย มอขวาจับ
ื
ิ
ิ
ด้านโคนคันชักบรเวณหางม้า ใช้น้วนางสอดเข้าไปอยู่ระหว่างหางม้ากับคนชัก แล้ววางกระบอกซอบน
ื
หน้าขาซ้ายของผู้ส เร่มสซอด้วยการสสายเปล่าทั้งสายเอกและสายท้ม คอสายท้มจะสคันชักออก
ุ
ี
ี
ุ
ี
ี
ิ
