Page 193 - เอกสารคำสอน ประเด็นคัดสรรทางการศึกษา

แนวคิดเกี่ยวกับศาสตร์พระราชา สรุปได้ว่า ศาสตร์พระราชา หมายถึง หลักการ แนวคิด ทฤษฎีในการแก้ไขปัญหาและ

แนวคิดและความหมายของศาสตร์พระราชา การพัฒนาประเทศของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลเดช บรมนาถบพิตร
์
ศาสตร์พระราชา (king Bhumibol’s Science : KBS) คืออะไร ศาสตร์พระราชา คือ รัชกาลที่ 9 ที่พระองคทรงได้ริเริ่มขึ้นเพื่อให้ความรู้และแก้ไขปัญหาต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นภายใน
วิทยาการ องค์ความรู้และภูมิปัญญาของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรม ประเทศเพื่อเป็นแนวทางในการปฏิบัติแก่พสกนิกรชาวไทยให้สามารถดำเนินชีวิตได้อย่างมี

นาถบพิตร รัชกาลที่ 9 ที่ได้พระราชทานผ่านวิธีการต่าง ๆ ด้วยความมุ่งหมายที่จะพัฒนาป้องกัน ความสุข มีภูมิคุ้มกันเพื่อให้ประชาชนทุกหมู่เหล่าเป็นบุคคลที่มีความรู้ คุณธรรม จริยธรรม มี

หรือแก้ไขปัญหาคุณภาพชีวิตแบบองค์รวม (Holistic Quality of life : HQL) เพื่อประโยชน์สุขแก ่ ความรักความสามัคคีเพื่อร่วมกันพัฒนาประเทศชาติให้มีความเจริญยั่งยืน

เหล่าพสกนิกรชาวไทยและมนุษยชาติ ให้สามารถดำรงชีวิตได้อย่างมั่นคงสันติสุขและยั่งยืน
(กระทรวงศึกษาธิการ, 2560; สมชัย จิตสุชน, 2560; College of Social Innovation Rangsit ศาสตร์พระราชาสู่การพัฒนาอย่างยั่งยืน

University, 2017) อีกทั้งยังเป็นแนวทางการยกระดับคุณภาพชีวิต และเป็นตำราแห่งชีวิตให้ ศาสตร์พระราชาได้รับการยกย่องในเวทีระดับโลก สอดคล้องกับวาระของโลก คือ

ประชาชนได้นำไปใช้ให้เกิดประโยชน์ต่อตนเอง สังคมและประเทศชาติ ซึ่งเป็นบันทึกที่ได้จาก เป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนขององค์การสหประชาชาติ (SDGs-Sustainable Development
ประสบการณ์ความรู้ (Knowledge) ที่เกิดจากปัญญา (Wisdom) ด้วยการศึกษาค้นคว้า ทดลอง จน Goals) หรือ SDG 2030 โดยองค์การสหประชาชาติเห็นว่าเป็นหลักปรัชญาของเศรษฐกิจ

ุ
์
เกิดเป็นองค์ความรู้ (Body of Knowledge) ในการทรงงานของพระองคในโครงการอันเนื่องมาจาก พอเพียงสามารถสร้างภูมิคุ้มกันในตนเองสู่ชมชนสู่สังคมในวงกว้าง และได้สนับสนุนให้ประเทศ
พระราชดำริถึง 4,685 โครงการ ครอบคลุมปัจจัยแวดล้อมที่สำคัญต่อชีวิต ได้แก่ ด้านแหล่งน้ำ ที่เป็นสมาชิกทั่วโลกได้ยึดถือเป็นแนวทางการพัฒนาประเทศอย่างยั่งยืน เพราะเป้าหมายในการ
ด้านสิ่งแวดล้อม ด้านการเกษตร ด้านคมนาคมและการสื่อสาร ด้านสาธารณสุข ด้านสังคมและ พัฒนา คือ การพัฒนาที่ยั่งยืน เพื่อปรับปรุงชีวิตความเป็นอยู่ของคนโดยไม่ทำลายสิ่งแวดล้อม

การศึกษา ฯลฯ องค์ความรู้ทั้งหมด คือ แนวทางการดำเนินการตาม “ปรัชญาของเศรษฐกิจ ให้คนมีความสุขโดยต้องคำนึงถึงเรื่องสภาพภูมิศาสตร์ ความเชื่อทางศาสนา เชื้อชาติและภูมิ

พอเพียง” (สมบัติ นพรัก, 2561) เป็นไปตามพระราชประสงค์ที่พระองค์ได้ทรงตั้งปณิธานไว้เมื่อ หลังของเศรษฐกิจ สังคม (สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ,
ครั้งเสด็จขึ้นครองราชย์ในพิธีพระราชพิธีบรมราชาภิเษกว่า “เราจะครองแผ่นดินโดยธรรมเพื่อ 2554) สอดคล้องกับหลักการของศาสตร์พระราชา คือ “เข้าใจ เข้าถึง พัฒนา” เป็นการ

ประโยชน์สุขแห่งมหาชนชาวสยาม” (สุพิมล ศรศักดา, 2561) แก้ปัญหาพื้นที่และพัฒนาชีวิตของประชาชนผ่านโครงการและกิจกรรมต่าง ๆ เป็นการพัฒนา

ศาสตร์พระราชา ครอบคลุมทั้ง “พระราชดำริ” คือ แนวคิดและปรัชญา “พระราช เพื่อความยั่งยืน กล่าวคือ โครงการที่ได้จัดทำขึ้นทำให้ประชาชนได้มีความเป็นอยู่ที่ดีขึ้นเป็นการ
ั
ดํารัส” คือ คำสั่งสอนตักเตือนให้สติ และ “พระราชกรณียกิจ” คือ หลักการทรงงาน และพระ พัฒนาประชาชนระดับรากหญ้าเพื่อยกระดับการดำรงชีวิตของประชาชนให้สูงขึ้นตามยุคสมย
ราชจริยวัตรของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร รัชกาลที่ 9 ให้มีความสุขตามอัตภาพ เป็นการแก้ปัญหาสังคมตามหลักธรรมทางพุทธศาสนา (สุพิมล ศร

ตลอดระยะเวลา 70 ปีที่ผ่านมา ซึ่งประชาชนคนไทยทุกหมู่เหล่าได้น้อมนำมาเป็นแบบอย่างที่ดีใน ศักดา, 2561)
่
การประพฤติตน และรัฐบาลยังได้ประยุกต์ใช้ศาสตร์พระราชาในการบริหารราชการแผ่นดิน เพือ ศาสตร์พระราชาที่สำคัญของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลเดช บรม
สร้างชาติและพัฒนาชาติอย่างสมดุลและยั่งยืน เป็นศาสตร์แห่งการพัฒนา ตามหลักการเข้าใจ นาถบพิตร รัชกาลที่ 9 ในการพัฒนาชุมชน แบ่งออกเป็น 6 มิติ ได้แก่ 1) ดิน 2) น้ำ 3) เกษตร

ู้
เข้าถึงและพัฒนา (เดชา ปุญญบาล, 2560) และอาจกล่าวได้ว่า หัวใจของศาสตร์พระราชา คือ 4) พลังงานทดแทน 5) ป่า และ 6) สิ่งแวดล้อม ซึ่งองค์ความรทั้ง 6 มิติ จะมีลักษณะที่แตกต่าง
ศาสตร์แห่งการพัฒนา ศาสตร์แห่งการครองตน และศาสตร์แห่งการอยู่ร่วมกันในสังคมอย่างสงบ กัน เช่น มิติน้ำ จะเน้นการพัฒนาแหล่งน้ำ การเก็บน้ำให้อยู่ในประเทศไทยให้นานที่สุด และการ

สุข ภายใต้ความรู้ทั้งทางโลกและทางธรรม เพื่อความผาสุขของประชาชนอันเป็นจุดเริ่มต้นของ ใช้น้ำให้เกิดประโยชน์สูงสุดโดยวิธีการทำฝนหลวง กังหันน้ำชัยพัฒนา การทำฝายและการ

การสร้างปัญญาให้กับชุมชน เป็นวัฒนธรรมการดำเนินชีวิตที่ดีงามอันเป็นคุณค่าที่บ่งบอกถึง บำบัดน้ำเสีย โดยให้ชุมชนมีส่วนร่วมในการพัฒนามากที่สุด ให้ชุมชนเป็นเจ้าของโครงการ
ความเป็นอัตลักษณ์ของชุมชนและท้องถิ่นนั้น ๆ (Wongthip, 2012) สอดคล้องกับเป้าหมายการ เพื่อที่จะนำไปสู่การพัฒนาที่ยั่งยืน โดยมีโครงการที่เกี่ยวข้องกับเศรษฐกิจ สังคม และ

พัฒนาที่ยั่งยืนขององค์การสหประชาชาติ สภาพแวดล้อมทางธรรมชาติ (เดชา ปุญญบาล, 2560)

เอกสารคำสอน รายวิชา 161423 ประเด็นคัดสรรทางการศึกษา 3(3-0-6) เรียบเรียงโดย ผศ.ดร.รักษิต สุทธิพงษ์ หน้า 164 เอกสารคำสอน รายวิชา 161423 ประเด็นคัดสรรทางการศึกษา 3(3-0-6) เรียบเรียงโดย ผศ.ดร.รักษิต สุทธิพงษ์ หน้า 165

ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.รักษต สทธิพงษ | เอกสารค�าสอน ประเด็นคัดสรรทางการศกษา 165
ึ
ิ
ุ
์