Page 195 - เอกสารคำสอน ประเด็นคัดสรรทางการศึกษา
P. 195
พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลเดช บรมนาถบพิตร รัชกาลที่ 9 ทรง ศาสตร์พระราชาได้ครอบคลุมถึงหลักการของปรชญาเศรษฐกิจพอเพียงและ
ั
มองเห็นปัญหาความทุกข์ยากของราษฎร และทรงตระหนักว่าราษฎรที่ยากจนทั้งหลายมีปัญหา สอดคล้องกับความเป็นอยของประชาชน เป็นการสร้างความสัมพันธ์ที่ดีในชุมชน ชีวิตที่ดี
่
ู
เรื่องปัจจัยการผลิต และแหล่งอาหาร จึงมีพระราชดำริให้มีโครงการอันเนื่องมาจาก จะต้องมีปัจจัยพื้นฐานในการดำรงชีวิต จึงต้องอาศัยหลักของปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงมา
พระราชดำริ เพื่อพัฒนาแหลงน้ำ และโครงการเกษตร ซึ่งครอบคลุมป่าและดิน ทั้งนี้ เพราะน้ำ ปฏิบัติเพื่อให้เกิดความสมดุลภายในจิตใจกับความต้องการภายนอกเพื่อการดำรงชีวิตที่ดีของ
่
และดินเป็นปัจจัยการผลิตที่สำคัญของภาคเกษตรกรรม ในจำนวนโครงการพระราชดำริกวา ตนและชุมชน (สุพิมล ศรศักดา, 2561) พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลเดช บรม
่
4,000 โครงการนั้น พระองค์ทรงให้ความสำคัญแก่เรื่องน้ำเป็นอันดับแรก จะเห็นได้วา นาถบพิตร รัชกาลที่ 9 พระราชทานพระราชดํารัส หลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงครั้งแรกใน
่
ประมาณ 2 ใน 3 ของโครงการทั้งหมดเป็นโครงการเกี่ยวกับการพัฒนาแหล่งน้ำ นอกจากนี้ยัง งานพระราชทานปริญญาบัตร ณ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ เมื่อวันพุธที่ 18 กรกฎาคม 2517
ุ
ทรงให้ความสำคัญต่อการพัฒนาคน จึงทรงมีโครงการพระราชดำริด้านการสาธารณสข ความว่า... “การพัฒนาประเทศ จำเป็นต้องทำตามลำดับขั้น ต้องสร้างพื้นฐาน คือ ความ
การศึกษา และการส่งเสริมอาชีพ ซึ่งโครงการเหล่านี้ล้วนแล้วแต่ช่วยส่งเสริมให้ราษฎร พอมีพอกินพอใช้ของประชาชนเป็นเบื้องต้นก่อน โดยใช้วิธีการและอุปกรณ์ที่ประหยัด แต ่
โดยเฉพาะคนยากจนมีสุขอนามัยที่ดี มีความรู้และสามารถประกอบอาชีพเลี้ยงตนเองและ ถูกต้องตามหลักวิชา เมื่อได้พื้นฐานมั่นคงพร้อมพอควรและปฏิบัติได้แล้ว จึงค่อยสร้างค่อย
ครอบครัวได้ (ปราณี ทินกร, 2562) ซึ่งสามารถจำแนกโครงการพระราชดำริ ดังตาราง 7 เสริมความเจริญและฐานะทางเศรษฐกิจขั้นที่สูงขึ้นโดยลำดับต่อไป หากมุ่งแต่จะทุ่มเทสร้าง
ความเจริญ ยกฐานะทางเศรษฐกิจขึ้นได้รวดเร็วแต่ประการเดียว โดยไม่ให้แผนปฏิบัติการ
ตาราง 7 โครงการพระราชดำริ สัมพันธ์กับสภาวะของประเทศและของประชาชนโดยสอดคล้องด้วยจะเกิดความไม่สมดุลใน
ประเภทโครงการพัฒนา ภาค เรื่องต่าง ๆ ได้ ซึ่งอาจกลายเป็นความยุ่งยากล้มเหลวในทีสุด” ปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง
่
เหนือ กลาง ตะวันออก ใต้ ไม่ระบุ รวม ประกอบด้วย 3 ห่วง คือ 1) ความพอประมาณ 2) ความมีเหตุผล และ 3) การมีภูมิคุ้มกันในตัว
เฉียงเหนือ พื้นที ่ ที่ดี กับ 2 เงื่อนไข คือ 1) การมีความรู้ และ 2) การมีคุณธรรม (โครงการทำความดีเพื่อพอ
่
1. ด้านแหล่งน้ำ 1,255 511 851 631 0 3,248
ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย, 2561, น. 19-22)
2. ด้านการเกษตร 47 51 44 28 0 170
3. ด้านสิ่งแวดล้อม 63 41 41 34 3 182 หลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงภายใต้ศาสตร์พระราชา คือ แนวทางการพัฒนาใน
4. ด้านส่งเสริมอาชีพ 89 35 121 94 0 339 ทุก ๆ ด้านอย่างยั่งยืน โดยเป้าหมายสำคัญอยู่ที่การพัฒนาทรัพยากรมนุษย์และการสร้างความ
5. ด้านการสาธารณสุข 15 16 9 7 11 58 เข้มแข็งจากภายใน เริ่มต้นจากการพึ่งพาตนเองและรวมตัวกันเป็นกลุ่ม สร้างองค์ความรู้ให้กับ
6. ด้านคมนาคม/สื่อสาร 23 22 20 22 0 87 ประชาชน สร้างการรับรู้ เข้าใจถึงปัญหาที่ผ่านมา ให้มีการเติบโตในทุกระดับอย่างมีคุณภาพ
7. ด้านสวัสดิการสังคม/ 203 75 53 63 4 398 เข้าใจถึงแนวทางของการพัฒนาในอนาคต สามารถประสานเชื่อมโยงกับระบบเศรษฐกิจโลกได้
การศึกษา ทั้งนี้ จะต้องคำนึงถึงเรื่องสภาพทางภูมิศาสตร์ ความเชื่อทางศาสนา เชื้อชาติ ภูมิหลังทาง
8. ด้านบูรณาการ/อื่น ๆ 105 62 52 33 7 259 เศรษฐกิจและสังคม โดยมีคนเป็นศูนย์กลาง ศาสตร์พระราชา จึงเป็นองค์ความรู้ต่าง ๆ ที่
รวม 1,800 813 1,191 912 25 4,741
พระองค์ทรงใช้ในการพัฒนาและการแก้ปัญหา “คน” การดำเนินชีวิตตามหลักปรัชญาของ
่
ที่มา : สำนักงานคณะกรรมการพิเศษเพื่อประสานงานโครงการอันเนืองมาจากพระราชดำริ
เศรษฐกิจพอเพียง เป็นการดำเนินชีวิตแบบปกติธรรมดา โดยเริ่มต้นด้วยการสร้างความ
(สำนักงาน กปร., 2561)
พอเพียงให้เกิดขึ้นในการดำเนินชีวิตของแต่ละบุคคล และคำนึงถึงสิ่งที่เป็นประโยชน์ต่อ
ส่วนรวม สิ่งเหล่านี้ย่อมนำมาซึ่งความสามัคคี ปรองดองอันจะเป็นภูมิคุ้มกันที่ดีของสังคม
จากตาราง 7 สรุปได้ว่า โครงการพระราชดำริที่เกี่ยวข้องในด้านการศึกษา มีจำนวน
รวมทั้งการมีส่วนร่วมในการพัฒนาองค์กรและประเทศชาติ ให้มีความก้าวหน้าอย่างมั่นคง
่
ถึง 398 โครงการ มากเป็นอันดับสอง นับว่าเป็นพระมหากรุณาธิคุณทีพระบาทสมเด็จพระ มั่งคั่ง และยั่งยืน (สำนักส่งเสริมกิจการการศึกษา, 2560)
ปรมินทรมหาภูมิพลอดุลเดช บรมนาถบพิตร รัชกาลที่ 9 ได้ให้ความสำคัญด้านการศึกษา
เอกสารคำสอน รายวิชา 161423 ประเด็นคัดสรรทางการศึกษา 3(3-0-6) เรียบเรียงโดย ผศ.ดร.รักษิต สุทธิพงษ์ หน้า 166 เอกสารคำสอน รายวิชา 161423 ประเด็นคัดสรรทางการศึกษา 3(3-0-6) เรียบเรียงโดย ผศ.ดร.รักษิต สุทธิพงษ์ หน้า 167
ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.รักษต สทธิพงษ | เอกสารค�าสอน ประเด็นคัดสรรทางการศกษา 167
ึ
ิ
ุ
์

