Page 12 - AKADEMİA Sayı 4
P. 12
FİLOZOF TANITIMLARI
Siyah Özgürleşmesi gibi hareketlere
aşinayız. Kadın Özgürleşmesi hareketinin
de doğmasının ardından bazı kişiler bu
yolun sonuna gelindiğini düşündüler.
Cinsiyet temeline dayalı ayrımcılık,
evrensel olarak kabul edilen, gizlemeye
gerek duyulmadan uygulanan, eskiden
beri ırksal azınlıklara karşı hiçbir
önyargıları olmamasıyla övünen liberal
çevrelerde bile geçerli olan son ayrımcılık
biçimidir, dendi. Ama “son ayrımcılık
biçimi” ifadesini kullanırken daima dikkatli
olmalıyız.
Daha sonra, insanlar ve insan dışı hayvanlar arasındaki bariz farklılıklara rağmen, acı çekme
yetisi açısından onlarla aramızda bir fark olmadığını ve bu durumun onların da tıpkı bizim gibi
çıkarları olduğu anlamına geldiğini belirtmiştim. Sırf bizimle aynı türe mensup olmadıkları
gerekçesiyle onların çıkarlarını göz ardı eder ya da önemsiz görürsek, kaba ırkçıların ve
cinsiyetçilerin mantığını benimsemiş oluruz. Irkçılar ve cinsiyetçiler de, kendi ırklarına ve
cinsiyetlerine mensup kişilerin, diğer tüm özelliklerinden ve niteliklerinden bağımsız olarak, sırf
bu özelliklerinden dolayı daha üstün bir ahlaksal statüye sahip olduklarını düşünürler. Çoğu
insan akıl yürütme yetisi ve diğer zihinsel yetiler açısından insan dışı hayvanlardan daha üstün
olabilir; ama bu, insanlarla hayvanlar arasında çizdiğimiz çizgiyi haklı çıkarmaya yetmez.
Bazı insanların -bebeklerin ve ileri düzeyde
zihinsel engellilerin- zihinsel yetileri bazı
hayvanlarınkinden de daha geridir; ama biri çıkıp
da temizlik malzemelerinin güvenliğinin test
edilmesi için zihinsel yetileri gelişmemiş
insanlara uzun süreler boyunca büyük acılar
çektirecek testler uygulanmasını önerse doğal
olarak dehşete düşeriz. Onları küçük kafeslere
tıkmayı ve sonra kesip yemeyi de elbette kabul
edemeyiz. İnsan dışı hayvanlara bunları
yapmakta sakınca görmememiz “türcülük”ün
sonucudur. Türcülük de egemen grubun -bu kez
sadece beyazların ya da erkeklerin değil, tüm
insanların- işine geldiği için devam edip giden bir
diğer önyargıdır.” ifadelerine de yer vererek
özetlemiştir.
12

