Page 46 - นาวิกศาสตร์ เมษายน ๒๕๖๓

ึ
�
ทางทะเลหรือชาวทะเล ทาให้ฝังใจมานานว่าวันหน่ง
คงได้ไปโปรตุเกส
ี
ต้นปี พ.ศ.๒๕๖๒ ครอบครัวลูกสาวไปเท่ยว
เมืองนอกกัน หลานชายวางแผนไปแอฟริกาใต้ นัยว่า
จะไปซาฟารีทานองน้น จึงโอ้โลมปฏิโลมเขาว่าไป
�
ั
�
ึ
โปรตุเกสเถอะ ซ่งโอ้โลมได้สาเร็จ น่งเคร่องบินจาก
ื
ั
กรุงเทพฯ แวะดูไบ ใช้เวลาบินราว ๑๓ ชั่วโมง ก็ถึงกรุง
ลิสบอน (Lisbon) ของโปรตุเกส ปรากฏว่าพวกโปรตุเกส
ื
เรียกช่อเมืองหลวงของเขาว่า “ลิสบัว” (Lisboa)
ถามไถ่ได้ความว่า ลิสบอนเป็นไปตามท่ชาวอังกฤษ
ี
เรียกขานกัน และโดยท่ภาษาอังกฤษเป็นภาษาสากล
ี
ของโลก เมืองหลวงของโปรตุเกสจึงเป็น “ลิสบอน” ไปตาม
บริบทของโลก
ภาษาอังกฤษเป็นภาษาสากลก็ด้วย “ สมุททานุภาพ ”
อย่างแท้จริง กล่าวคือ ในยุคล่าอาณานิคม “ดวงอาทิตย์
ั
ไม่ตกในจักรวรรดิอังกฤษ” โดยอังกฤษได้อาณานิคม เป็นหัวหอกในการค้าขายทางทะเลท่วโลก กลายเป็น
มากกว่าใคร ๆ ต้งแต่อเมริกาเหนือท้งทวีป ส่วนใหญ่ ประเทศทรารวยของโลก และเป็นประเทศทครองโลก
ั
ี
่
�
่
ี
ั
่
ของทวีปแอฟริกา ส่วนมากของทวีปเอเชีย โดยเฉพาะ ได้ในที่สุด – commands the riches of the world
ิ
อย่างย่งท่อินเดีย ทวีปออสเตรเลียและนิวซีแลนด์ and consequently the world itself. ปราชญ์อังกฤษ ;
ี
�
รวมทั้งการควบคุมช่องทาง และเส้นทางเดินเรือที่ส�าคัญ Sir W. Raleigh (ค.ศ.๑๕๕๒ - ค.ศ.๑๖๑๘) ทาให้ A.T. Mahan
ไว้เกือบทั้งหมด เช่น ยิบรอลต้าคุมทะเลเมดิเตอร์เรเนียน ขณะเป็นนาวาเอกท่วิทยาลัยสงครามทางเรือสหรัฐ
ี
ช่องแคบมะละการะหว่างมหาสมุทรอินเดียกับแปซิฟิก (U.S. Naval War College) ศึกษาประวัติของชาต ิ
�
ิ
แหลมกู๊ดโฮปหัวเล้ยวแอฟริกาด้านใต้ ฟอล์กแลนด์ ย่งใหญ่ของโลกจากประโยชน์ของทะเล เกิดคาว่า
ี
ี
ท่อเมริกาใต้ เป็นต้น ท้งน้ ภายหลังการยุทธท่ ทราฟัลการ์ “ชาติทะเล” (Maritime Nation) และ “สมุททานุภาพ”
ี
ี
ั
ี
วันที่ ๒๑ ตุลาคม ค.ศ.๑๘๐๕ (พ.ศ.๒๓๔๘ หรือปลาย (Sea Power) อันโดยสรุปหมายความถึง ชาติท่มีทะเล
ี
รัชสมัยรัชกาลที่ ๑ กรุงรัตนโกสินทร์) โดยทัพเรืออังกฤษ และมีประชากรท่ “ทะเลน้นเป็นเหมือนถ่นของเรา จะขอ
ิ
ั
ั
ี
้
ิ
รบชนะทัพเรือผสมฝร่งเศสกับสเปนอย่างเด็ดขาดแล้ว เฝาตราบจนชีวิตเราส้น” และอานุภาพของชาติท่เกิดจาก
ั
ก็ไม่มีกองทัพเรือชาติใดท้าทายทัพเรืออังกฤษได้เลย การใช้ทะเลให้ชาติมีความม่งค่ง และม่นคงแข็งแรง
ั
ั
(no large fleets remained to challenge our naval เม่อคณะเดินทางถึงกรุงลิสบอนได้เช่ารถตู้เพ่อใช้
ื
ื
supremacy. (History of the Royal Navy – A. Geil ในการเดินทาง ๙ วันในโปรตุเกส จากลิสบอนขึ้นเหนือ
ั
Hampshire, ๑๙๘๒) ไปยังปอร์โต (Porto) ท้งสองเมืองอยู่ชายฝั่งมหาสมุทร
ี
�
อังกฤษอันเป็นประเทศท่เป็นเกาะมีขนาดไม่ใหญ่โต แอตแลนติกอันเป็นเมืองเก่าแก่และสาคัญของโปรตุเกส
อะไรนัก มีพลเมืองเป็นชาวทะเลไปโดยปริยาย ประกอบกับ ปอร์โตเคยเป็นเมืองหลวงท่ปัจจุบันเป็นเมืองท่าใหญ่
ี
ุ
ุ
ั
มผู้นาประเทศทกยคทุกสมย ใช้ทะเลเป็นสอในการ และเมืองการค้า ที่น่ากล่าวถึงคือ สนามฟุตบอลของสอง
ี
�
ื
่
ี
ขยายพลังอานาจของชาติ จึงพยายามมีและใช้กองทัพเรือ เมืองน้เป็นแหล่งท่องเท่ยวท่คนไปดกนมาก สนามและ
ี
ี
ู
ั
�
นาวิกศาสตร์ 44
ปีที่ ๑๐๓ เล่มที่ ๔ เมษายน ๒๕๖๓