Page 32 - นาวิกศาสตร์ เมษายน ๒๕๖๒
P. 32
ึ
ซ่งช่างกรมอู่ทหารเรือทราบกันมานานแล้วว่า ปืนใหญ่ท้ง ๘ กระบอก ต้องอัดลูกปืนใหญ่
ั
ี
ั
้
ื
ี
ุ
้
เป็นท้ายปืนใหญ่ ทงน อ่ทหารเรอธนบรได้จดพธ ี และดินปืนใส่ทางปากกระบอก ผู้เช่ยวชาญด้าน
ู
ี
ิ
ั
บวงสรวงก่อนการขุด เมื่อวันอังคารที่ ๒๓ พฤษภาคม ประวัติศาสตร์และด้านปืนใหญ่โลหะกรรมได้ศึกษา
ื
ี
�
พ.ศ. ๒๕๖๐ และเม่อขุดลึกลงไป พบว่า มีปืนใหญ่ ค้นคว้าพบว่า ปืนเหล่าน้เป็นปืนประจาเรือรบโบราณ
ี
ื
กระบอกเล็กวางอยู่ในลักษณะแนวราบด้วย รวมปืนใหญ่ และปืนท่รักษาพ้นเขตพระนคร เช่นเดียวกับท ี ่
ที่ขุดในครั้งนี้ จ�านวน ๘ กระบอก สันนิษฐานว่ามีอายุ ป้อมวิไชยประสิทธิ์ พระราชวังเดิม
ประมาณ ๒๕๐ ปี ปืนใหญ่ขนาดใหญ่ที่สุด มีความยาว
๑๐ ฟุต ปากกระบอกปืนกว้าง ๑๐ นิ้ว หนัก ๕ ตัน
ื
มีเคร่องหมายสัญลักษณ์มงกุฎของประเทศอังกฤษ
�
ี
และมหมายเลขประจาปืนสลักอยู่บนตัวกระบอก
ส่วนปืนใหญ่ขนาดกลาง ๒ กระบอก มีขนาดความยาว
๘ ฟุต และปืนใหญ่ขนาดเล็กลงมาอีก ๕ กระบอก
มีความยาวประมาณ ๖ - ๗ ฟุต สันนิษฐานว่า ปืนใหญ่
ี
ั
ท้ง ๘ กระบอกน้ ถูกฝังอยู่ในดินมากว่า ๑๓๐ ปี ปืนใหญ่ท่ขุดได้เม่อ พ.ศ. ๒๕๕๕ และ พ.ศ. ๒๕๖๐
ื
ี
ี
โดยปืนใหญ่โบราณขนาดใหญ่ท่สุดหล่อจากประเทศ ขณะน้ต้งแสดงท่พิพิธภัณฑ์อู่เรือหลวงเฉลิมพระเกียรต ิ
ี
ั
ี
อังกฤษ จากนั้นขายต่อให้แก่ไทยในสมัยรัตนโกสินทร์ ๘๔ พรรษา ได้รับความสนใจอย่างย่งจากผู้เข้าชม
ิ
ตอนต้น ส่วนปืนใหญ่ขนาดกลางหล่อข้นท่ประเทศ พิพิธภัณฑ์ โดยเฉพาะปืนใหญ่โบราณท่ขุดเม่อ
ี
ื
ี
ึ
ั
่
ั
ั
ฝร่งเศสในยุคนโปเลยนท ๑ สนนิษฐานว่า เป็นปืน พ.ศ.๒๕๖๐ เป็นท่ฮือฮามาก ท้งจากส่อมวลชนและ
ื
ี
ี
ี
่
�
ี
ึ
ั
่
่
ั
ี
ทองกฤษยดมาจากฝรงเศส เมอครงทรบชนะ แล้วนา ประชาชนทั่วไป ยิ่งกว่านั้นผู้ที่ชื่นชอบตัวเลขหลายคน
ื
่
้
ั
ั
มาขายตอใหไทยพรอมกบปนขององกฤษ สวนทเหลอ ได้จดหมายเลขประจาปืนใหญ่ไปคิดคานวณต่ออีกด้วย
่
้
้
่
�
่
ื
ื
ั
ี
�
อีก ๕ กระบอก เป็นปืนใหญ่ขนาดเล็กสันนิษฐานว่า ปล่องเหลี่ยมและเตาโบราณ
ี
ื
ี
ี
ึ
เป็นปืนท่ไทยหล่อข้นเองในสมัยกรุงธนบุรี หล่อท ่ ี ปล่องเหล่ยมเป็นช่อท่ชาวกรมอู่ทหารเรือ
โรงงานหล่อหลวง ใต้วัดระฆังโฆสิตาราม ปัจจุบันคือ ใช้เรียกขานกันมาอย่างยาวนาน และรู้จักอย่างแพร่หลาย
โรงงานหล่อหลอมและไม้แบบ กองโรงงาน อู่ทหารเรือธนบุร ี เป็นจุดสังเกต (landmark) หนึ่งที่สูงตระหง่านเคียงคู่
อู่หมายเลข ๑ และโรงงาน ช่อเรียกอย่างอ่น ได้แก่
ื
ื
ปล่องควัน ปล่องกรมอู่ โดยมีช่อทางราชการว่า
ื
ี
ปล่องควันหม้อนา ปล่องเหล่ยมเป็นส่วนหน่งของระบบ
้
ึ
�
้
�
ื
ึ
เคร่องจักรไอนาท่สร้างข้นโดยพระบรมราชโองการ
ี
ของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว
เพ่อใช้ซ่อมและสร้างเรือรบไว้ใช้ในการป้องกันประเทศ
ื
ื
เม่อทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้สร้าง
อู่ขึ้นใหม่แล้ว ถือว่าเป็นโบราณสถานส�าคัญ ประเภท
การขุดปืนใหญ่บริเวณอู่หมายเลข ๑ เมื่อเดือนพฤษภาคม พ.ศ.๒๕๖๐ มรดกของอุตสาหกรรม (Industrial Heritage)
30 นาวิกศาสตร์ ปีที่ ๑๐๒ เล่มที่ ๔ ประจำ�เดือน เมษ�ยน ๒๕๖๒
