Page 77 - หน้าปกรายงานประจำปี 64
P. 77
จำนวน 38 คน คิดเปนรอยละ 0.85 ของจำนวนผูเขารับคำปรึกษาทั้งหมด ซึ่งเมื่อพิจารณาจากสถิติผลการดำเนินงาน
จะเห็นไดวาแมภารกิจในการดำเนินงานใหคำปรึกษาดานจิตสังคมในศาลชั้นตนทั่วประเทศ ทั้ง 25 ศาล จะมิใชการดำเนิน
งานตามภารกิจหลักของศาลยุติธรรม คือ การอำนวยความยุติธรรมใหกับสังคม แตก็มิอาจปฏิเสธไดวาการกิจการ
ใหคำปรึกษาดานจิตสังคมที่ดำเนินการโดยศาลยุติธรรมทั้ง 25 ศาลนั้นมีผลตอการชวยจำกัดหรือลดจำนวนผูกระทำ
ความผิดซ้ำอันเปนความสงบสุขในสังคม ซึ่งนำไปสูการลดปริมาณคดีที่จะเขาสูการพิจารณาคดีของศาลตามขั้นตอนของ
กระบวนการยุติธรรมไดอีกทางหนึ่ง แตอยางไรก็ตาม หากพิจารณาในอีกดานหนึ่งนอกจากผลการดำเนินงานที่เปน
ประโยชนตอสังคมและกระบวนการยุติธรรมแลว การดำเนินงานใหคำปรึกษาดานจิตสังคมภายใตบันทึกขอตกลงวาดวย
ความรวมมือ (MOU) ที่ผานมา พบปญหาขอขัดของประการสำคัญและปรากฏอยางชัดเจน คือ ระยะเวลาที่ไมตอเนื่อง
ของงบประมาณที่ไดรับการสนับสนุนจากสำนักงานคณะกรรมการปองกันและปราบปรามยาเสพติด (สำนักงาน ป.ป.ส.)
ทั้งนี้ เนื่องมาจากงบประมาณที่ไดรับการสนับสนุนดังกลาวนั้น เปนการเบิกจายงบประมาณแทนกัน ดังนั้น ดวยกระบวนการ
ของระบบงบประมาณตามปกติของทางราชการ จำเปนตองมีระยะเวลาในการตัดโอนงบประมาณเบิกจายแทนกัน
ระหวางหนวยงาน ซึ่งขอเท็จจริงพบวามีระยะเวลาที่ไมตอเนื่องประมาณ 1 - 2 เดือน ซึ่งปรากฏเปนประจำในทุกป
งบประมาณ อันสงผลกระทบตอการดำเนินงานอยางตอเนื่องในการใหคำปรึกษาดานจิตสังคมทั้ง 25 ศาล ไดแก
คาตอบแทนผูใหคำปรึกษาดานจิตสังคมประจำศาล คาจางนักจิตวิทยาหรือนักสังคมสงเคราะหในงานใหคำปรึกษาดาน
จิตสังคมซึ่งที่ผานมาพบวา แตละศาลไดแกไขปญหาเฉพาะหนาดังกลาวเองดวยวิธีการตางๆ เชน การชะลอการให
คำปรึกษาจนกวาจะไดรับงบประมาณสนับสนุน การเลิกจางนักจิตวิทยา นักสังคมสงเคราะห เนื่องจากขาดคาจางที่
ตอเนื่อง รวมถึงการแสวงหางบประมาณสนับสนุนจากแหลงอื่น เปนตน ซึ่งแมวาสำนักงานศาลยุติธรรมและสำนักงาน
คณะกรรมการปองกันและปราบปรามยาเสพติด (สำนักงาน ป.ป.ส.) จะพยายามหาทางแกไขปญหาดังกลาวมาโดยตลอด
แตอยางไรก็ดียังมีขอจำกัดดานนโยบายของทั้งสองหนวยงาน รวมถึงกระบวนการปกติของระบบงบประมาณที่ตองยอมรับ
ดังนั้น เพื่อเปนการแสวงหาแนวทางใหการดำเนินงานใหคำปรึกษาดานจิตสังคมในระบบศาลใหเปนไปอยาง
ตอเนื่อง ขจัดปญหาดานงบประมาณที่สงผลกระทบตอภาพลักษณของศาลยุติธรรม และเพื่อใหสามารถดำเนินการตอไป
ไดอยางยั่งยืน ภายใตกฎหมาย ระเบียบ ขอบังคับ ทรัพยากรและการบริหารจัดการของศาลยุติธรรมเอง อันเปนไปตาม
นโยบายของนางเมทินี ชโลธร ประธานศาลฎีกา หัวขอที่ 2 ดานสมดุล “สรางดุลยภาพแหงสิทธิ” และแผนยุทธศาสตร
ศาลยุติธรรม พ.ศ. 2561 – 2564 ภายใตยุทธศาสตร J : Justice for All ยึดมั่นการอำนวยความยุติธรรมดวยหลัก
นิติธรรม เปาประสงคสังคมไทยมีความสงบสุขเรียบรอย สามัคคีปรองดองอยางมั่นคงและยั่งยืน รวมถึงพระราชบัญญัติ
มาตรการกำกับและติดตามจับกุมผูหลบหนีการปลอยชั่วคราวโดยศาล พ.ศ. 2560 มาตรา 3 กำหนดใหศาลอาจแตงตั้ง
บุคคลใหเปนผูกำกับดูแลผูถูกปลอยชั่วคราวซึ่งทำหนาที่ใหคำปรึกษาผูถูกปลอยชั่วคราวเพื่อปองกันการหลบหนีหรือ
ภัยอันตรายหรือความเสียหายที่อาจเกิดขึ้นในระหวางที่ไดรับการปลอยชั่วคราวได ตลอดจนระเบียบคณะกรรมการ
บริหารศาลยุติธรรมวาดวย คุณสมบัติ ลักษณะตองหาม การแตงตั้งและการปฏิบัติหนาที่ของผูกำกับดูแลผูถูกปลอยชั่วคราว
การจายคาตอบแทนและคาใชจายของผูกำกับดูแลผูถูกปลอยชั่วคราว คาพาหนะแกผูถูกปลอยชั่วคราวที่ยากไร เงินสินบน
แกผูแจงความนำจับและเงินรางวัลแกเจาหนาที่ผูจับผูถูกปลอยชั่วคราวโดยศาลที่หลบหนี พ.ศ. 2561 ซึ่งขอ 12 กำหนด
ใหคาตอบแทนของผูกำกับดูแลผูถูกปลอยชั่วคราวที่มีหนาที่ในการใหคำปรึกษา ไดรับเปนรายครั้ง ครั้งละ 2,000 บาท
ตามที่ใหคำปรึกษา รวมแลวไมเกิน 30,000 บาท
จากนโยบายผูบริหารศาลยุติธรรม กฎหมาย ระเบียบ ขอบังคับตางๆ ของศาลยุติธรรมที่กลาวมาขางตน อาจนำ
ไปสูการดำเนินงานใหคำปรึกษาดานจิตสังคมในระบบศาลโดยศาลยุติธรรมเองอยางตอเนื่องและยั่งยืนตอไปได ประกอบ
กับในป พ.ศ. 2565 นี้ บันทึกขอตกลงวาดวยความรวมมือ (MOU) ฉบับปจจุบัน (พ.ศ. 2563 - 2565) จะสิ้นสุดลง จึงเปน
ประเด็นสำคัญในการศึกษาความเปนไปไดในการใหคำปรึกษาดานจิตสังคมในระบบศาลภายใตกฎหมาย ระเบียบ ขอบังคับ
การบริหารจัดการและทรัพยากรของศาลยุติธรรม โดยไมจำเปนตองขอรับงบประมาณสนับสนุนจากหนวยงานอื่น หรือ
ตองขับเคลื่อนโดยบันทึกขอตกลงวาดวยความรวมมือ (MOU) เพื่อเปนขอมูลอันเปนประโยชนในการประกอบการพิจารณา

