Page 81 - หน้าปกรายงานประจำปี 64
P. 81
นักจิตวิทยา ขาราชการบำนาญ ผูประกอบการ และสถาปนิก เปนตน ทั้งนี้ ไมพบปญหาหรือขอของในแตงตั้งและการเบิก
จายคาตอบแทนผูกำกับดูแลผูถูกปลอยชั่วคราวที่มีหนาที่ใหคำปรึกษา ในขณะที่ศาล รอยละ 56 ไมมีการแตงตั้งผูกำกับ
ดูแลผูถูกปลอยชั่วคราวที่มีหนาที่ใหคำปรึกษา และไมไดดำเนินการขึ้นบัญชีเพื่อรองรับการแตงตั้งที่อาจจะมีไดในอนาคต
เนื่องจากมีบัญชีผูใหคำปรึกษาดานจิตสังคมประจำศาลที่มีความพรอมในกรณีที่จะมีการแตงตั้งอยูแลว ทั้งนี้ มีขอสังเกต
วาแมจะมีบัญชี ผูใหคำปรึกษาดานจิตสังคมที่มีคุณสมบัติพรอมแลว แตศาลก็ไมไดมีคำสั่งแตงตั้งใหเปนผูกำกับดูแลผูถูก
ปลอยชั่วคราวที่มีหนาที่ใหคำปรึกษาตาม พ.ร.บ. แตอยางใด
2.2 กรณีศึกษากลุมศาลที่ไมมีการใหคำปรึกษาดานจิตสังคมภายใตบันทึกขอตกลงวาดวยความรวมมือเพื่อการ
ดำเนินงานใหคำปรึกษาดานจิตสังคมแกผูตองหาหรือจำเลยคดียาเสพติดในระบบศาลป พ.ศ. 2563 – 2565 จำนวน
10 ศาล
พบวา ศาลกลุมตัวอยางทั้งหมด จำนวน 10 ศาล ไมมีการแตงตั้งผูกำกับดูแลผูถูกปลอยชั่วคราวที่มีหนาที่ให
คำปรึกษา ตามที่ พ.ร.บ. และระเบียบ ก.บ.ศ. กำหนด แตอยางไรก็ตามพบวา ศาล รอยละ 28.6 มีการขึ้นบัญชีผูที่มี
คุณสมบัติครบถวนเพื่อรองรับการพิจารณาจากศาลในการมีคำสั่งแตงตั้งใหเปนผูกำกับดูแลผูถูกปลอยชั่วคราวที่มีหนาที่
ใหคำปรึกษาในอนาคต และศาล รอยละ 71.4 ยังมิไดมีการขึ้นบัญชีผูมีคุณสมบัติครบถวนหรือยังมิไดดำเนินการใดๆ
ที่เกี่ยวของหรือเปนการรองรับการแตงตั้งผูกำกับดูแลผูถูกปลอยชั่วคราวที่มีหนาที่ใหคำปรึกษา เนื่องจากมีขอขัดของ
ประการสำคัญในการคัดเลือกผูมีคุณสมบัติตามที่กฎหมายกำหนด คือ ตองเปนผูที่มีความเชี่ยวชาญและมีประสบการณ
ในการใหคำปรึกษา หรือผานการอบรมหลักสูตรการใหคำปรึกษาทางจิตสังคมที่สำนักงานศาลยุติธรรมจัดหรือรับรอง
จากกรณีศึกษาที่กลาวมาขางตน จึงเห็นไดวากลุมศาลที่มีการแตงตั้งผูกำกับดูแลผูถูกปลอยชั่วคราวที่มีหนาที่ให
คำปรึกษาลวนแตเปนศาลที่มีการดำเนินงานคลินิกใหคำปรึกษาดานจิตสังคมตามบันทึกขอตกลงวาดวยความรวมมือ
(MOU) ทั้งสิ้น เนื่องจากมีบัญชีผูใหคำปรึกษาดานจิตสังคมประจำศาลที่ผานการอบรมตามหลักสูตรการใหคำปรึกษา
ดานจิตสังคมตามที่สำนักงานศาลยุติธรรมจัดหรือรับรองอยูกอนแลว อันเปนผลจากการดำเนินงานตามกิจกรรมการอบรม
ผูใหคำปรึกษา ตามที่สำนักงานคณะกรรมการปองกันและปราบปรามยาเสพติด (สำนักงาน ป.ป.ส.) ซึ่งเปนหนวยงานที่
ใหการสนับสนุนงบประมาณกำหนดไว และสำหรับในกลุมศาลที่ยังไมมีการดำเนินงานคลินิกใหคำปรึกษาดานจิตสังคมนั้น
ยังไมมีการแตงตั้งผูกำกับดูแลผูถูกปลอยชั่วคราวที่มีหนาที่ใหคำปรึกษา เนื่องจากมีขอขัดของในการคัดเลือกบุคคลที่มี
คุณสมบัติเหมาะสมตามที่กฎหมายกำหนด อันประกอบดวยตองเปนผูที่มีความเชี่ยวชาญและมีประสบการณในการให
คำปรึกษา หรือตองผานการอบรมหลักสูตรการใหคำปรึกษาทางจิตสังคมที่สำนักงานศาลยุติธรรมจัดหรือรับรอง อนึ่งพบ
ขอสังเกตประการสำคัญวา ศาลสวนใหญมักเขาใจวาผูที่มีคุณสมบัติครบถวนตองเปนผูที่มีความสมัครใจและผานการอบรม
หลักสูตรการใหคำปรึกษาดานจิตสังคมตามที่สำนักงานศาลยุติธรรมจัดหรือรับรองเทานั้น หากแตตามกฎหมายแลว ยัง
มีคุณสมบัติอีกประการหนึ่งนอกจากเปนผูที่มีความสมัครใจแลว หากเปนผูที่มีประสบการณและความเชี่ยวชาญในการ
ใหคำปรึกษาแลว ก็สามารถเขารับการพิจาณาเพื่อแตงตั้งเปนผูกำกับดูแลผูถูกปลอยชั่วคราวที่มีหนาที่ใหคำปรึกษาได
โดยไมตองผานการอบรมตามที่ไดกลาวมาแลว
การวิเคราะหความเปนไปไดในการใหคำปรึกษาดานจิตสังคม ภายใตกฎหมาย ระเบียบ ขอบังคับ การบริหาร
จัดการและทรัพยากรของศาลยุติธรรม
เมื่อดำเนินการวิเคราะหถึงความเปนไปไดในการใหคำปรึกษาดานจิตสังคมในระบบศาล ภายใตกฎหมาย
ระเบียบ ขอบังคับ การบริหารจัดการและทรัพยากรของศาลยุติธรรมเอง ผานองคประกอบตางๆ ของการดำเนินงาน
คลินิกใหคำปรึกษาดานจิตสังคมที่ดำเนินการอยูในปจจุบัน พบวา มีความเปนไปได แมวาจะมีองคประกอบบางประการ
ที่สำนักงานศาลยุติธรรมไมไดมีงบประมาณรองรับไวเปนการเฉพาะ เชน การจางนักจิตวิทยาหรือนักสังคมสงเคราะห
การจัดทำรายงานผลการดำเนินงานและประชาสัมพันธ การใชวัสดุอุปกรณสำนักงานในการดำเนินงาน การจัดอบรม
ผูเขารับคำปรึกษา และการจัดอบรมผูใหคำปรึกษา เปนตน แตอยางไรก็ตามสำนักงานศาลยุติธรรมสามารถที่จะปรับเปลี่ยน
หรือกำหนดแนวปฏิบัติอื่น เพื่อทดแทนหรือเสริมสรางองคประกอบในสวนที่ขาดหายไปได ภายใตกฎหมาย พ.ร.บ.

