Page 158 - Occupational health and safety (Full)
P. 158
131
บทที่ 6
ปัจจัยทางด้านการยศาสตร์ที่ก่อให้เกิดอันตรายจากการท างาน
ปัจจัยทางการยศาสตร์ (Ergonomics) เป็นปัจจัยเสี่ยงจากการสัมผัสกับสิ่งคุกคามสุขภาพใน
สิ่งแวดล้อมการท างานปัจจัยหนึ่ง ซึ่งเกิดขึ้นจากความไม่สมดุลกันระหว่างตัวผู้ปฏิบัติงานและ
สภาพแวดล้อมในการท างาน เช่น การออกแบบเครื่องมือ และเครื่องจักรที่ไม่เหมาะสมกับสภาพ
ร่างกายของผู้ปฏิบัติงาน การจัดพนที่ปฏิบัติงานที่ไม่สอดคล้องกับลักษณะงาน ความแตกต่างและ
ื้
ข้อจ ากัดของมนุษย์ ตลอดจนท่าทางการท างานที่ฝืนธรรมชาติ เป็นต้น ก่อให้เกิดผลกระทบต่อ
ผู้ปฏิบัติงาน เช่น ความเมื่อยล้า การบาดเจ็บของระบบโครงร่างกระดูกและกล้ามเนื้อจากการท างาน
ความเครียดจากการท างาน และ ผลกระทบต่อปริมาณและคุณภาพของงานได้ ดังนั้นการปรับปรุง
สภาพแวดล้อมในการท างานตามหลักการยศาสตร์ จึงมีความส าคัญที่จะช่วยส่งเสริมความเป็นอยู่ที่ดี
ื่
ของผู้ปฏิบัติงานเพอให้ปฏิบัติงานเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพโดยค านึงถึงความปลอดภัยและสุขภาพ
อนามัยของผู้ปฏิบัติงานเป็นส าคัญ
1. ความหมายของการยศาสตร์
การยศาสตร์ (Ergonomics) มีรากศัพท์มาจากค าว่า “Ergo” ซึ่งหมายถึง งาน และ“Nomos” ที่
หมายถึง กฎและระเบียบ หรืออาจหมายถึง การศึกษาการท างาน โดยทั่วไปในประเทศไทยมักจะเรียก
ทับศัพท์ภาษาอังกฤษว่า “เออร์โกโนมิคส์” นอกเหนือจากคาว่า เออร์โกโนมิคส์แล้วยังมีคาอกหลายค า
ี
ื่
ที่ถูกใช้เพอสื่อความหมายในลักษณะเดียวกับค าว่า Ergonomics ได้แก่ Human factors, Human
Engineering, Engineering Psychology (Waldemar, 2012)
สมาคมการยศาสตร์นานาชาติ (International Ergonomics Association, IEA) ได้ให้ความหมาย
ของค าว่า การยศาสตร์ ว่าหมายความถึงวิทยาศาสตร์ที่เกี่ยวข้องกับความเข้าใจในการปฏิสัมพนธ์
ั
ื่
ระหว่างมนุษย์และองค์ประกอบอน ๆ ของระบบการท างาน และการประยุกต์หลักการ วิธีการ และ
ข้อมูล ที่ได้จากความรู้สาขาต่าง ๆ ในการออกแบบ เพอเพมประสิทธิภาพความเป็นอยู่ที่ดีของมนุษย์
ิ่
ื่
และประสิทธิภาพระบบการท างานโดยรวม (International Ergonomics Association (IEA), 2003)
Occupational Safety and Health Administration (OSHA) หน่วยงานด้านอาชีวอนามัยและ
ความปลอดภัย ในกระทรวงแรงงานของประเทศสหรัฐอเมริกา ได้ให้ความหมายของค าว่าการยศาสตร์
ว่าหมายความถึง ศาสตร์ของการปรับงานให้เหมาะกับคนงาน (fitting the job to the worker) การ
ออกแบบสถานีงาน และเครื่องมือในการลดความผิดปกติของระบบกล้ามเนื้อและกระดูก
(Musculoskeletal disorders; MSDs) สามารถช่วยให้พนักงานมีสุขภาพที่ดีและ สถานประกอบการ
ต่าง ๆ สามารถลดหรือก าจัดค่าใช้จ่ายที่เกี่ยวข้องกับการบาดเจ็บนี้ได้ (Occupational Safety and
Health Administration, 2002)
