Page 159 - Occupational health and safety (Full)
P. 159
132
ดังนั้นค าว่า การยศาสตร์ จึงเป็นศาสตร์เกี่ยวกับการออกแบบสิ่งแวดล้อมการท างานให้เหมาะสม
ื่
กับสรีรวิทยาของมนุษย์ โดยมีวัตถุประสงค์เพอให้ผู้ปฏิบัติงานท างานอย่างปลอดภัย ลดความผิดปกติ
ิ่
ของระบบกล้ามเนื้อและกระดูก เพมประสิทธิภาพในการท างาน ส่งเสริมความเป็นอยู่ที่ดีของ
ี
ผู้ปฏิบัติงาน นอกจากนี้ยังมีศัพท์ที่ให้ความหมายเช่นเดียวกับค าว่า Ergonomics อกมากมาย โดยใน
ประเทศสหรัฐอเมริกาและแคนาดาใช้ค าว่า Human Factors ซึ่งใช้ในศัพท์บัญญัติว่า ปัจจัยมนุษย์
หรือค าว่า Human Factors Engineering หรือ Human Engineering ซึ่งใช้ศัพท์บัญญัติว่า วิศวกรรม
มนุษย์ ในขณะที่ประเทศทางแถบยุโรป รวมทั้งประเทศไทยใช้ค าว่า Ergonomics ซึ่งใช้ศัพท์บัญญัติว่า
การยศาสตร์
2. องค์ความรู้ที่เป็นส่วนประกอบส าคัญในทางการยศาสตร์
วิทยาศาสตร์ทางชีวภาพ
(Biological Science)
การวัดขนาดสัดส่วนร่างกายมนุษย์
กายวิภาคศาสตร์ (anthropometry) การออกแรงและผลของแรงที่
(anatomy) ชีวกลศาสตร์ กระท าต่อส่วนต่าง ๆ ของ
(biomechanics) ร่างกาย
การใช้พลังงานของร่างกาย
สรีรวิทยา rrrrrraaaaaa ในการท างาน
สรีรวิทยาการท างาน
(physiology) (work physiology) ผลกระทบจากสภาวะ
แวดล้อมทางกายภาพ
วิทยาศาสตร์กายภาพ และสภาพแวดล้อมในการท างาน ผลกระทบจากสภาวะแวดล้อมทางกายภาพ
(physical science and work environmental)
วิศวกรรมอุตสาหการ การออกแบบสถานที่
วิศวกรรมศาสตร์
และการออกแบบ (industrial engineering) ท างานและเครื่องมือ
วิศวกรรมระบบ
(engineering and design) (system engineering) การออกแบบระบบงาน
จิตวิทยาความช านาญ การวิเคราะห์ข้อมูล
จิตวิทยาสังคม (skill psychology) และการตัดสินใจ
(psychosocial
จิตวิทยาการท างาน
science) (occupational psychology) การฝึกอบรม แรงจูงใจ ความพยายามและ
ความแตกต่างของบุคคล
แผนภูมิที่ 6.1 แสดงกลุ่มขององค์ความรู้ที่เป็นส่วนประกอบส าคัญในทางการยศาสตร์
ที่มา: จาก เอกสารการอบรมการยศาสตร์ (น.4), โดย สสิธร เทพตระการพร, 2546, กรุงเทพฯ:
บริษัท ริชเทค บิสซิเนส จ ากัด และ จาก “Ergonomic design knowledge built in
the intelligent decision support system”, by Kaljun & Dolšak, 2012, Int.J.
Ind.Ergon, 42(1), p. 165.
