Page 98 - MT_Catalogue
P. 98

L-Ewropa: Unità u Diversità   Il-Wirt tal-Illuminiżmu                                                                                                                                        L-Ewropa: Unità u Diversità   Il-Wirt tal-Illuminiżmu




















                                                                                                                                                                        Dokument Legali


                                                                                                                                                                   dwar l-Ilsiera Afrikani





                                                                                                                                          Dan  id-dokument  mis-sena  1761  tar-Re  Ġużeppi  I   Huwa stmat li l-kummerċ tal-iskjavi fl-Atlantiku kaxkar
                                                                                                                                          tal-Portugall (1714-1777) jikkonċerna l-ilsiera Afrikani   bejn għaxar u tnax-il miljun ilsir Afrikan lejn id-Dinja
                                                                                                                                          li kienu qed jaslu fil-Portugall.                   l-Ġdida, magħrufa wkoll bħala l-Amerki. Numru kbir ta’
                                                                                                                                                                                              skjavi Afrikani kienu wkoll sfurzati biex jgħixu u jaħdmu
                                                                                                                                          Ifakkar traġedja fl-istorja tal-Ewropa u tad-dinja, meta   f’pajjiżi Ewropej li kellhom il kolonji. Eżempju ta’ dan
                                                                                                                                          l-iskjavitù u l-kolonjaliżmu kienu fl-aqwa tagħhom. Dan   hija s-sena 1552, meta l-ilsiera Afrikani jiffurmaw għaxra
                                                                                                                                          id-dokument  jiddikjara  li,  minn  dak  iż-żmien  stess,   fil-mija tal-popolazzjoni ta’ Liżbona, il-kapitali tal-Portugal.
                                                                                                                                          ilsiera Afrikani (suwed jew ta’ ġilda skura) li jinġiebu
                                                                                                                                          fil-Portugall mill-Amerka, l-Afrika u l-Asja, għandhom   Il-Moviment biex jabolixxi l-iskjavitù ħadem biex iwaqqaf
                                                                                                                                          jiġu meqjusa ħielsa hekk kif jaslu fil-portijiet tas-saltna.  darba għal dejjem dan il-jasar. Il-frott ta’ dan il-Moviment
                                                                                                                                                                                              huwa l-bażi tad-drittijiet universali tal-bniedem. Il-potenzi
                                                                                                                                          L-iskjavitù, bl-istorja twila tagħha, kienet kważi spiċċat   Ewropej eliminaw jew illimitaw l-iskjavitù f’pajjiżhom,
                                                                                                                                          fl-Ewropa tal-Medju Evu. Imma reġgħet bdiet tqajjem   qabel ma ħadu passi biex iwaqqfu l-jasar mid-dinja
                                                                                                                                          rasha fis-Seklu Ħmistax; bħala eżempju wieħed jara   kollha.
                                                                                                                                          meta il-Prinċep Portugiż Neriku (1394-1460) beda jżomm
                                                                                                                                          lill-Berberi bħala ilsiera fis-sena 1442.           Dan id-dokument jixhed pass importanti f’dan il-proċess.


                                                                                                                                          Dan ħabat mal-firxa tal-kolonjaliżmu mad-dinja kollha,
          Dokument Legali dwar ilsiera Afrikani mixtrija mill-Amerika, l-Afrika, u l-Asja,                                                perijodu magħruf ukoll bħala “Iż-Żmien tal-Iskoperti.”
          19-09-1761 / 01-10-1761, Liżbona (Portugall)

          4 folio, manuskritt fuq il-karta; 34 x 22 ċm
          L-Arkivji Nazzjonali tal-Portugall - Torre do Tombo
          Referenza: PT/TT/LO/003/0006/00040B  Liġijiet u Ordinanzi,  mç. 6, n.º 40-B














        98                                                                                                                                                                                                                                   99
   93   94   95   96   97   98   99   100   101   102   103