Page 99 - MT_Catalogue
P. 99
L-Ewropa: Unità u Diversità Il-Wirt tal-Illuminiżmu L-Ewropa: Unità u Diversità Il-Wirt tal-Illuminiżmu
Dokument Legali
dwar l-Ilsiera Afrikani
Dan id-dokument mis-sena 1761 tar-Re Ġużeppi I Huwa stmat li l-kummerċ tal-iskjavi fl-Atlantiku kaxkar
tal-Portugall (1714-1777) jikkonċerna l-ilsiera Afrikani bejn għaxar u tnax-il miljun ilsir Afrikan lejn id-Dinja
li kienu qed jaslu fil-Portugall. l-Ġdida, magħrufa wkoll bħala l-Amerki. Numru kbir ta’
skjavi Afrikani kienu wkoll sfurzati biex jgħixu u jaħdmu
Ifakkar traġedja fl-istorja tal-Ewropa u tad-dinja, meta f’pajjiżi Ewropej li kellhom il kolonji. Eżempju ta’ dan
l-iskjavitù u l-kolonjaliżmu kienu fl-aqwa tagħhom. Dan hija s-sena 1552, meta l-ilsiera Afrikani jiffurmaw għaxra
id-dokument jiddikjara li, minn dak iż-żmien stess, fil-mija tal-popolazzjoni ta’ Liżbona, il-kapitali tal-Portugal.
ilsiera Afrikani (suwed jew ta’ ġilda skura) li jinġiebu
fil-Portugall mill-Amerka, l-Afrika u l-Asja, għandhom Il-Moviment biex jabolixxi l-iskjavitù ħadem biex iwaqqaf
jiġu meqjusa ħielsa hekk kif jaslu fil-portijiet tas-saltna. darba għal dejjem dan il-jasar. Il-frott ta’ dan il-Moviment
huwa l-bażi tad-drittijiet universali tal-bniedem. Il-potenzi
L-iskjavitù, bl-istorja twila tagħha, kienet kważi spiċċat Ewropej eliminaw jew illimitaw l-iskjavitù f’pajjiżhom,
fl-Ewropa tal-Medju Evu. Imma reġgħet bdiet tqajjem qabel ma ħadu passi biex iwaqqfu l-jasar mid-dinja
rasha fis-Seklu Ħmistax; bħala eżempju wieħed jara kollha.
meta il-Prinċep Portugiż Neriku (1394-1460) beda jżomm
lill-Berberi bħala ilsiera fis-sena 1442. Dan id-dokument jixhed pass importanti f’dan il-proċess.
Dan ħabat mal-firxa tal-kolonjaliżmu mad-dinja kollha,
Dokument Legali dwar ilsiera Afrikani mixtrija mill-Amerika, l-Afrika, u l-Asja, perijodu magħruf ukoll bħala “Iż-Żmien tal-Iskoperti.”
19-09-1761 / 01-10-1761, Liżbona (Portugall)
4 folio, manuskritt fuq il-karta; 34 x 22 ċm
L-Arkivji Nazzjonali tal-Portugall - Torre do Tombo
Referenza: PT/TT/LO/003/0006/00040B Liġijiet u Ordinanzi, mç. 6, n.º 40-B
98 99

