Page 137 - รายวิชาภาษาไทย(พท31001)
P. 137

ห น า  | 137



                                                                          ํ
                                                                                                    ํ
                                                                                      ู
                                                                                          ั้
                                                                    ํ
                                            ั
                       1.  สํานวนที่มีเสียงสัมผส  สํานวนเหลานี้มักจะมีจานวนคาเปนจํานวนค  ตงแต  4  คา
               จนถึง 12 คําดังนี้
                                                                               
                                                       
                                            
                                                                                 ุ
                         1.1   เรียง 4 คํา เชน ขาวแดงแกงรอน  คอขาดบาดตาย  โงเงาเตาตน ฯลฯ
                                                                                 
                                                 
                         1.2   เรียง 6 คํา เชน คดในของอในกระดูก ยุใหรําตําใหรั่ว นกมีหูหนูมีปก ฯลฯ
                                                                  
                                                                        
                         1.3   เรียง 8 คาเชน  กินอยูกับปาก อยากอยูกับทอง ไกงามเพราะขน คนงามเพราะแตง,
                                       ํ
                     ู
               ความรทวมหัว เอาตัวไมรอด เปนตน
                                             
                     
                                                                                                   ู
                                         ํ
                         1.4   เรียง10  คา  เชน  คนรักเทาผืนหนัง  คนชังเทาผืนสื่อ  คบคนใหดหนา
                        ู
                       
                                    
                                              
                                                  
                   
               ซื้อผาใหดเนื้อ  ดักลอบตองหมั่นกู เจาชูตองหั่นเกี้ยว เปนตน
                                       ํ
                                                   ื
                         1.5   เรียง 12 คา เชน ปลูกเรอนตามใจผูอยู ผูกอูตามใจผูนอน  มีเงินเขานับเปนนอง มีมอง
               เขานับเปนพี่  เลนกับหมาหมาเลียปาก เลนกับสากสากตอยหัว
                                                              
                                             ั
                                                                                                    ํ
                                                                                     ํ
                       2.  สํานวนที่ไมมีเสียงสัมผส สํานวนเหลานี้มีมากมาย สวนมากมี่ตั้งแต 2 คาขึ้นไป จนถึง 8 คา เช
                                    
               น
                         2.1   เรียง 2 คํา เชน  กันทา แกเผ็ด  เขาปง ตกหลุม  ตายใจ ฯลฯ
                                                                             
                                          
                         2.2  เรียง 3 คํา กวางขวางคอ  เกลือเปนหนอน คลุมถุงชน ควาน้ําเหลว ฯลฯ
                                                                                 ้ํ
                         2.3  เรียง 4 คํา เชน กิ่งทองใบหยก กิ้งกาไดทอง กินปูรอนทอง นาผึ้งหยดเดยว นอนตายตา
                                                                                          ี
               หลับขาวใหมปลามัน เปนตน
                                      
                                                                 
                                                         
                                                             ี
                         2.4   เรียง 5 คํา เชน ขนหนาแขงไมรวง  ตงูใหหลังหัก จับปูใสกระตัง ฯลฯ
                                                 
                                                    
                                                                             ั
                                      ํ
                         2.5   เรียง 6 คา เชน กลืนไมเขาคายไมออก   นิ้วไหนรายตดนิ้วนั้น  บานเมืองมีขื่อมีแป
                      
               พลิกหนามือเปนหลังมือ
                                                                                           ิ
                         2.6   เรียง 7 คํา เชน กินบนเรือนขี้รดหลังคา  นกนอยทํารังแตพอตว  ตาน้ําพรกละลายแมน้ํา
                                                                                 ั
                                                                                     ํ
                                                                    
               สิบปากวาไมเทาตาเห็น  เรื่องขี้หมูราขี้หมาแหง ฯลฯ
                                                      
                       สํานวน  หมายถึง  กลุมของวลี  คาหรือกลุมคาที่นํามาใชในความหมายที่แตกตางไปจากความ
                                                              ํ
                                                    ํ
                                                                  ุ
                                                                                                  ิ
                                                                                ี
               หมายเดิม ความหมายที่เกิดขึ้นมักจะเปนความหมายในเชิงอปมา หรือเชิงเปรยบเทียบ ไมไดใหคตธรรม
               แตจะเปนความหมายที่กระชับและลึกซึ้ง เชน สํานวนวา เรื่องกลวยๆ คาวา กลวยๆ ไมไดหมายถึงผลไม
                                                                            ํ
                                                                                            ํ
                                                                                  ํ
               แตหมายถึง งายๆ เรื่องไมยากเปนเรื่องงายๆ สํานวนภาษไทยอาจจะประกอบคาตั้งแต 1 คาขี้นไปจึงถึง
                                
               หลายคําหรือเปนกลุม
                    
               ตัวอยางเชน
                               ปากหวาน             =    พูดเพราะ
                               ลูกหมอ             =    คนเกาของสถานที่ใดสถานที่หนึ่ง
                                  
                               หญาปากคอก           =    เรื่องงายๆที่คิดไมถึง
   132   133   134   135   136   137   138   139   140   141   142