Page 134 - รายวิชาภาษาไทย(พท31001)
P. 134
134 | ห น า
ค. ประโยคบอกใหทําหรือประโยคคําสั่ง เปนประโยคที่ผูพูดใชเพื่อใหผูฟงกระทําอาการบางอย
างตามความตองการของผูพูด การบอกใหผูอื่นทําตามความตองการของตนนั้นอาจตองใชวิธีขอรองออน
วอน วิงวอน เชิญชวน บังคับ ออกคําสั่ง ฯลฯ
การเรียงลําดับในประโยค
ี
การเรียงลําดับในภาษาไทยมีความสําคัญมากเพราะถาเรยงลําดบตางกันความสัมพันธ
ั
ของคําในประโยคจะผิดไป เชน
สุนัขกัดงู สุนัขเปนผูทํา งูเปนผูถูกกระทํา
งูกัดสุนัข งูเปนผูทํา สุนัขเปนผูถูกกระทํา
โครงสรางของประโยค
ประโยคในภาษาไทยแบงเปน 3 ชนิด คือ
ก. ประโยคความเดียว คือประโยคที่มุงกลาวถึงสิ่งใดสิ่งหนึ่งเพียงสิ่งเดียวและสิ่งนั้นแสดงกิริยา
อาการหรืออยูในสภาพอยางใดอยางหนึ่งแตเพียงอยางเดียว ประโยคความเดียวแบงออกเปนสวนสําคัญ 2
สวน คือภาคประธานและภาคแสดง เชน
ผูหญิงชอบดอกไม ถึงแมจะมีรายละเอียดเขาไปในประโยค ก็ยังเปนประโยคความเดยว เชน ผู
ี
หญิงคนนั้นชอบดอกไมสวย
ื
ข. ประโยคความซอน คอ ประโยคความเดียวที่เพิ่มสวนขยายภาคประธานหรือภาคแสดงดวย
ํ
ประโยค ทําใหโครงสรางของประโยคเปลี่ยนไปแตถาประโยคที่เพิ่มขึ้นนั้นเปนประโยคชวยจากัดความ
หมายของคําถามหรือคํากริยา ก็เปนประโยคซอน เชน
ผูหญิงที่นั่งขางๆ ฉันชอบดอกไมที่อยูในแจกัน
ื
ประโยคที่ชวยจํากัดความหมายของคานาม “ดอกไม” คอประโยคที่วา “ที่อยูใน
ํ
แจกัน” เปนตน
ค. ประโยคความรวม คือ ประโยคที่มีสวนขยายเพิ่มขึ้นและสวนที่ขยายสัมพันธกับประโยคเดิม
ํ
โดยมีคาเชื่อม และ แตถา ฯลฯ อยูขางหนาหรืออยูขางในประโยคเดิมหรือประโยคที่เพิ่มขึ้น ทําใหรูวา
ประโยคทั้งสองสัมพันธกันอยางไร เชน
ู
ผหญิงชอบดอกไมสวนเด็กชอบของเลน เปนประโยคความรวม
ื
็
ประโยคที่เพิ่มขึ้นและสัมพันธกับประโยคเดิมโดยมีคําเชื่อม “สวน” มาขางหนาคอประโยค “เดก
ชอบของเลน” เปนตน

