Page 292 - แผนการจัดการเรียนการสอนวิทย์พื้นฐาน ม.2
P. 292
290
ิ
่
ิ
(3) ครูคอยแนะน าชวยเหลือนักเรียนขณะปฏบัตกิจกรรม โดยครูเดนดูรอบๆ ห้องเรียนและเปิดโอกาสให้นักเรียน
ิ
ทุกคนซักถามเมื่อมีปัญหา
3) ขั้นอธิบายและลงข้อสรุป (Explanation)
(1) นักเรียนแต่ละกลุ่มน าเสนอผลการปฏิบัติกิจกรรมหน้าห้องเรียน
(2) ครูและนักเรียนร่วมกันอภิปรายผลจากการปฏิบัติกิจกรรม โดยใช้แนวค าถาม เช่น
– การแบ่งประเภทโมเมนต์ของแรงใช้สิ่งใดเป็นเกณฑ์ (แนวค าตอบ ลักษณะการหมุนของวัตถุ)
ิ
– โมเมนตของแรงแบ่งเป็นกี่ประเภท อะไรบ้าง (แนวคาตอบ 2 ประเภท คอโมเมนตของแรงในทศตามเข็ม
ื
์
์
นาฬิกาและโมเมนต์ของแรงในทิศทวนเข็มนาฬิกา)
้
่
(3) ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปผลจากการปฏิบัตกิจกรรม โดยครูเน้นให้นักเรียนเขาใจว่า เมื่อมีแรงมากระทาตอ
ิ
ู
ื่
ุ
ี่
วัตถุโดยไม่ผ่านศนย์กลางมวลของวัตถุ วัตถุจะเกิดการเคลอนทรอบจดหมุน เมื่อพิจารณาทิศทางการหมุนของวัตถุกับการ
์
ั
ื
ิ
หมุนของเข็มนาฬิกาพบว่า สามารถแบ่งโมเมนตของแรงตามลกษณะการหมุนได้ 2 ประเภท คอ โมเมนต์ของแรงในทศตาม
เข็มนาฬิกาและโมเมนต์ของแรงในทิศทวนเข็มนาฬิกา
4) ขั้นขยายความรู้ (Elaboration)
(1) ครูอธิบายเพิ่มเติมเกี่ยวกับโมเมนต์ของแรงเมื่อวัตถุอยู่ในสภาพสมดุลต่อการหมุน ให้นักเรียนเข้าใจว่า เมื่อมีแรง
้
์
่
มากระทาตอวัตถุรอบจดหมุน แลววัตถุอยู่ในสภาพสมดลตอการหมุน ผลรวมของโมเมนตของแรงจะมีคาเป็นศนย์ โดย
ุ
่
่
ู
ุ
โมเมนต์ของแรงในทิศทวนเข็มนาฬิกามีขนาดเท่ากับโมเมนต์ของแรงในทิศตามเข็มนาฬิกา
์
ุ
ี่
่
่
(2) ครูยกตัวอย่างโจทย์การคานวณปริมาณตางๆ ทเกี่ยวข้องกับโมเมนตของแรงเมื่อวัตถุอยู่ในสภาพสมดลตอการ
ึ
ั
ิ
หมุน เพื่อให้นักเรียนได้ลงมือท าและฝกทกษะการคดคานวณ โดยครูเน้นให้นักเรียนเข้าใจหลักการคานวณโมเมนต์ของแรง
ิ
่
เมื่อวัตถุอยู่ในสภาพสมดลตอการหมุนว่า โมเมนตของแรงในทศทวนเข็มนาฬกามีขนาดเทากับโมเมนตของแรงในทศตาม
ิ
์
่
ิ
์
ุ
เข็มนาฬิกา ดังตัวอย่างต่อไปนี้
ตัวอย่างที่ 1 คานอันหนึ่งมีน้ าหนักสม่ าเสมอ วางอยู่บนฐานรองรับตรงจุดกึ่งกลางของคาน และมีวัตถุหนัก 10, 40
และ 20 นิวตัน แขวนอยู่ในต าแหน่งตางๆ ดังรูป ถ้าต้องการให้คานอยู่ในสภาพสมดุลต่อการหมุน ต้องแขวนวัตถุ 20 นิวตัน
่
ไว้ห่างจากจุดหมุนเท่าใด
0.5 เมตร 0.3 เมตร A
10 40 20
นิวตัน นิวตัน นิวตัน
วิธีค านวณ
เมื่อคานอยู่ในสภาพสมดุลจะได ้
โมเมนต์ของแรงในทิศทวนเข็มนาฬิกา = โมเมนต์ของแรงในทิศตามเข็มนาฬิกา
Mทวน = Mตาม
F1l1 + F2l2 = F3l3
(10 นิวตัน × 0.8 เมตร) + (40 นิวตัน × 0.3 เมตร) = 20 นิวตัน × A
